.
.
JEDNOSTKOWE SPRAWOZDANIE FINANSOWE
PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
za rok 2021
zakończony dnia 31 grudnia 2021 roku
zgodne z MSSF UE (w milionach złotych)
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 2
WYBRANE DANE FINANSOWE PGE S.A.
Okres zakończony 31 grudnia
Okres zakończony 31 grudnia
2021
2020
2020
mln PLN
mln PLN
mln EUR
Przychody ze sprzedaży
35.917
27.541
7.846
6.156
Zysk/strata z działalności operacyjnej
601
712
131
159
Zysk/strata brutto (przed opodatkowaniem)
1.914
1.809
418
404
Zysk/strata netto za okres sprawozdawczy
1.734
1.744
379
390
Całkowite dochody
2.273
1.525
497
341
Środki pieniężne netto z działalności operacyjnej
953
2.035
208
455
Środki pieniężne netto z działalności inwestycyjnej
1.887
2.642
412
590
Środki pieniężne netto z działalności finansowej
(1.016)
(1.403)
(222)
(314)
Zmiana netto stanu środków pieniężnych i ich
ekwiwalentów
1.824
3.274
398
732
Zysk netto na akcję (w PLN/EUR na akcję)
0,93
0,93
0,20
0,21
Rozwodniony zysk na akcję (w PLN/EUR na akcję)
0,93
0,93
0,20
0,21
Średnioważona liczba akcji wyemitowanych akcji
zwykłych zastosowana do obliczenia zysku na jedną
akcję
1.869.760.829
1.869.760.829
1.869.760.829
1.869.760.829
Stan na dzień
Stan na dzień
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
31 grudnia 2020
mln PLN
mln PLN
mln EUR
Aktywa trwałe
36.929
39.067
8.029
8.466
Aktywa obrotowe
27.881
14.937
6.062
3.236
Aktywa razem
64.810
54.004
14.091
11.702
Kapitał własny
41.302
39.029
8.980
8.457
Kapitał podstawowy
19.165
19.165
4.167
4.153
Zobowiązania długoterminowe
7.144
9.023
1.553
1.955
Zobowiązania krótkoterminowe
16.364
5.952
3.558
1.290
Powyższe dane finansowe zostały przeliczone na EUR według następujących zasad:
▪ poszczególne pozycje aktywów i pasywów – według średniego kursu określonego przez Narodowy Bank Polski na dzień 31 grudnia 2021 roku - 4,5994 EUR/PLN oraz 31 grudnia 2020
roku – 4,6148 EUR/PLN.
▪ poszczególne pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów oraz sprawozdania z przepływów pieniężnych – według kursu stanowiącego średnią arytmetyczną średnich kursów
określonych przez Narodowy Bank Polski na ostatni dzień każdego miesiąca okresu obrotowego od 1 stycznia 2021 roku do 31 grudnia 2021 roku – 4,5775 EUR/PLN; dla okresu od
1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku - 4,4742 EUR/PLN.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 3
Spis treści
SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW ........................................................... 5
SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ .................................................................. 6
SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITAŁACH WŁASNYCH .............................................. 7
SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH ......................................................... 8
INFORMACJE OGÓLNE, PODSTAWY SPORZĄDZENIA SPRAWOZDANIA
FINANSOWEGO I INNE INFORMACJE OBJAŚNIAJĄCE ................................................... 9
1. Informacje ogólne ....................................................................................................... 9
1.1 Działalność Spółki ............................................................................................. 9
1.2 Struktura własnościowa Spółki ........................................................................... 9
1.3 Skład Zarządu Spółki ...................................................................................... 10
2. Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego ....................................................... 10
2.1 Oświadczenie o zgodności ............................................................................... 10
2.2 Waluta prezentacji i waluta funkcjonalna .......................................................... 10
2.3 Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane, a nie weszły
jeszcze w życie ............................................................................................... 11
3. Zmiana zasad rachunkowości i prezentacji danych ........................................................ 11
NOTY OBJASNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ....................................... 12
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW ................ 12
4. Przychody i koszty ..................................................................................................... 12
4.1 Przychody ze sprzedaży .................................................................................. 12
4.2 Koszty w układzie rodzajowym i kalkulacyjnym ................................................. 14
4.3 Przychody i koszty finansowe........................................................................... 16
5. Podatek dochodowy ................................................................................................... 17
5.1 Podatek w sprawozdaniu z całkowitych dochodów.............................................. 17
5.2 Efektywna stawka podatkowa .......................................................................... 18
5.3 Podatek odroczony w sprawozdaniu z sytuacji finansowej ................................... 18
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ ...................... 20
6. Rzeczowe aktywa trwałe ............................................................................................ 20
7. Prawo do użytkowania składników aktywów ................................................................. 21
8. Udziały i akcje w jednostkach zależnych ...................................................................... 22
8.1 Analiza wartości finansowego majątku trwałego ................................................ 24
8.2 Udziały i akcje w jednostkach stowarzyszonych i pozostałych.............................. 30
9. Udział we wspólnym przedsięwzięciu ........................................................................... 30
10. Pozostałe aktywa krótkoterminowe ............................................................................. 31
11. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty .............................................................................. 31
12. Kapitały własne ......................................................................................................... 32
12.1 Kapitał podstawowy ........................................................................................ 32
12.2 Kapitał zapasowy............................................................................................ 33
12.3 Kapitał z wyceny instrumentów finansowych ..................................................... 34
12.4 Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia w wypłacie dywidendy ............. 34
12.5 Zysk przypadający na jedną akcję .................................................................... 34
12.6 Dywidendy wypłacone i zaproponowane do zapłaty ............................................ 35
13. Rezerwy ................................................................................................................... 35
14. Świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia ......................................................... 37
15. Pozostałe zobowiązania niefinansowe .......................................................................... 37
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH ....................................... 38
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 4
16. Instrumenty finansowe .............................................................................................. 38
16.1 Opis istotnych pozycji w ramach poszczególnych kategorii instrumentów
finansowych ................................................................................................... 39
16.2 Wartość godziwa instrumentów finansowych ..................................................... 45
16.3 Hierarchia wartości godziwej............................................................................ 45
16.4 Zabezpieczenia spłaty wierzytelności i zobowiązań ............................................. 46
16.5 Sprawozdanie z całkowitych dochodów ............................................................. 47
17. Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym ........................................................... 47
17.1 Ryzyko rynkowe ............................................................................................. 48
17.2 Ryzyko płynności ............................................................................................ 51
17.3 Ryzyko kredytowe .......................................................................................... 53
17.4 Ryzyko rynkowe (finansowe) – analiza wrażliwości ............................................ 56
17.5 Rachunkowość zabezpieczeń ........................................................................... 59
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH .............. 60
18. Sprawozdanie z przepływów pieniężnych ..................................................................... 60
18.1 Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej .................................. 60
18.2 Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej ............................... 61
KWOTA WPŁYWU ZE SPRZEDAŻY POZOSTAŁYCH AKTYWÓW FINANSOWYCH
DOTYCZY W GŁÓWNEJ MIERZE SPRZEDAŻY UDZIAŁÓW PGE EJ1 SP. Z O.O.
(368 MLN PLN). ............................................................................................................ 61
W POZYCJI WYDATKI NA NABYCIE SPÓŁEK ZALEŻNYCH ZOSTAŁY UJETE
KWOTY DOTYCZĄCE NABYCIA UDZIAŁÓW I AKCJI W SPÓŁKACH ZALEŻNYCH,
CO ZOSTAŁO OPISANE W NOCIE 8 NINIEJSZEGO SPRAWOZDANIA. .......................... 61
18.3 Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej ................................... 61
POZOSTAŁE NOTY OBJAŚNIAJĄCE ............................................................................... 62
19. Zobowiązania i należności warunkowe. Sprawy sądowe ................................................. 62
19.1 Zobowiązania warunkowe ............................................................................... 62
19.2 Pozostałe istotne kwestie związane ze zobowiązaniami warunkowymi .................. 63
19.3 Inne sprawy sądowe i sporne .......................................................................... 63
20. Rozliczenia podatkowe ............................................................................................... 64
21. Informacja o podmiotach powiązanych ........................................................................ 65
21.1 Transakcje Spółki z podmiotami powiązanymi ................................................... 66
21.2 Stan rozrachunków Spółki z podmiotami powiązanymi ....................................... 66
21.3 Wynagrodzenie kadry kierowniczej ................................................................... 67
22. Wynagrodzenie podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych ................ 67
23. Ujawnienia wynikające z art. 44 ustawy Prawo Energetyczne w zakresie
poszczególnych rodzajów działalności .......................................................................... 68
23.1 Zasady alokacji do poszczególnych rodzajów działalności ................................... 68
23.2 Podział na poszczególne rodzaje działalności ..................................................... 69
24. Istotne zdarzenia w okresie sprawozdawczym oraz zdarzenia po zakończeniu okresu
sprawozdawczego ..................................................................................................... 71
24.1 Istotne zdarzenia w okresie sprawozdawczym ................................................... 71
24.2 Istotne zdarzenia po dniu sprawozdawczym ...................................................... 73
25. Zatwierdzenie sprawozdania finansowego .................................................................... 76
26. Słownik pojęć i wykaz skrótów .................................................................................... 77
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 5
SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH DOCHODÓW
Nota
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT
PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY
4.1
35.917
27.541
Koszt własny sprzedaży
4.2
(35.094)
(26.564)
ZYSK BRUTTO ZE SPRZEDAŻY
823
977
Koszty sprzedaży i dystrybucji
4.2
(17)
(21)
Koszty ogólnego zarządu
4.2
(206)
(239)
Pozostałe przychody/(koszty) operacyjne
1
(5)
ZYSK Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
601
712
Przychody/(Koszty) finansowe, w tym
4.3
1.313
1.097
Przychody odsetkowe obliczone z zastosowaniem metody efektywnej stopy
procentowej
154
150
ZYSK/(STRATA) BRUTTO
1.914
1.809
Podatek dochodowy
5.1
(180)
(65)
ZYSK/(STRATA) NETTO ZA OKRES SPRAWOZDAWCZY
1.734
1.744
INNE CAŁKOWITE DOCHODY
Pozycje, które mogą w przyszłości zostać rozliczone z wynikiem:
Wyceny instrumentów zabezpieczających
12.3
659
(267)
Podatek odroczony
5.1
(125)
51
Pozycje, które nie będą mogły w przyszłości zostać rozliczone
z wynikiem:
Zyski i straty aktuarialne z wyceny rezerw na świadczenia pracownicze
6
(3)
Podatek odroczony
(1)
-
INNE DOCHODY ZA OKRES SPRAWOZDAWCZY, NETTO
539
(219)
RAZEM CAŁKOWITE DOCHODY
2.273
1.525
ZYSK/(STRATA) NETTO I ROZWODNIONY ZYSK/(STRATA) NETTO NA
JEDNĄ AKCJĘ
/W PLN/
12.5
0,93
0,93
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 6
SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ
Nota
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
AKTYWA TRWAŁE
Rzeczowe aktywa trwałe
6.
146
155
Prawo do użytkowania składników aktywów
7.
20
20
Należności finansowe
16.1.1
6.936
9.139
Instrumenty pochodne i inne aktywa wyceniane w wartości godziwej przez
wynik finansowy
16.1.2
358
132
Udziały i akcje w jednostkach zależnych
8.
29.370
29.401
Udziały i akcje w jednostkach stowarzyszonych, współkontrolowanych i
pozostałych
8.2
96
101
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego
5.3.2
-
119
Pozostałe aktywa długoterminowe
3
-
36.929
39.067
AKTYWA OBROTOWE
Zapasy
1
1
Należności z tytułu podatku dochodowego
136
-
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności
16.1.1
19.637
9.762
Instrumenty pochodne
16.1.2
2.254
1.244
Udziały i akcje w jednostkach zależnych
8.
162
369
Pozostałe aktywa krótkoterminowe
10.
375
54
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
11.
5.316
3.507
27.881
14.937
SUMA AKTYWÓW
64.810
54.004
KAPITAŁ WŁASNY
Kapitał podstawowy
12.1
19.165
19.165
Kapitał zapasowy
12.2
20.154
18.410
Kapitał z wyceny instrumentów finansowych
12.3
246
(288)
Zyski zatrzymane
12.4
1.737
1.742
41.302
39.029
ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE
Rezerwy długoterminowe
13,14
13
19
Kredyty, pożyczki, obligacje, leasing
16.1.3
7.084
8.602
Zobowiązanie z tytułu odroczonego podatku dochodowego
5.3.2
34
-
Instrumenty pochodne
16.1.2
-
385
Pozostałe zobowiązania
16.1
13
17
7.144
9.023
ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE
Rezerwy krótkoterminowe
13,14
40
21
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling, leasing
16.1.3
3.164
2.150
Instrumenty pochodne
16.1.2
2.278
1.243
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług i pozostałe zobowiązania
16.1.4
10.238
1.583
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego
1
456
Pozostałe zobowiązania niefinansowe
15.
643
499
16.364
5.952
RAZEM ZOBOWIĄZANIA
23.508
14.975
SUMA KAPITAŁÓW I ZOBOWIĄZAŃ
64.810
54.004
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 7
SPRAWOZDANIE ZE ZMIAN W KAPITAŁACH WŁASNYCH
Kapitał
podstawowy
Kapitał
zapasowy
Kapitał z
wyceny
instrumentów
finansowych
Zyski
zatrzymane
Razem
kapitał własny
Nota
12.1
12.2
12.3
12.4
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA 2020 ROKU
19.165
19.669
(72)
(1.258)
37.504
Zysk netto za okres sprawozdawczy
-
-
-
1.744
1.744
Inne całkowite dochody
-
-
(216)
(3)
(219)
CAŁKOWITE DOCHODY ZA OKRES
-
-
(216)
1.741
1.525
Pokrycie straty lat ubiegłych
-
(1.259)
-
1.259
-
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2020 ROKU
19.165
18.410
(288)
1.742
39.029
Zysk netto za okres sprawozdawczy
-
-
-
1.734
1.734
Inne całkowite dochody
-
-
534
5
539
CAŁKOWITE DOCHODY ZA OKRES
-
-
534
1.739
2.273
Podział zysków z lat ubiegłych
-
1.744
-
(1.744)
-
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2021 ROKU
19.165
20.154
246
1.737
41.302
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 8
SPRAWOZDANIE Z PRZEPŁYWÓW PIENIĘŻNYCH
Nota
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI
OPERACYJNEJ
Zysk/(Strata) brutto
1.914
1.809
Podatek dochodowy zapłacony
(718)
467
Korekty o pozycje:
Amortyzacja i odpisy aktualizujące
12
12
Odsetki i dywidendy, netto
18.1
(1.400)
(1.610)
Zysk/ strata na działalności inwestycyjnej
18.1
102
618
Zmiana stanu należności
18.1
(7.942)
90
Zmiana stanu zapasów
-
2
Zmiana stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek
18.1
8.736
1.072
Zmiana stanu pozostałych aktywów niefinansowych
18.1
254
(431)
Zmiana stanu rezerw
(20)
18
Różnice kursowe
15
(12)
ŚRODKI PIENIĘŻNE NETTO Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
953
2.035
PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI
INWESTYCYJNEJ
Nabycie rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych
(3)
(3)
(Nabycie)/wykup obligacji emitowanych przez spółki Grupy PGE
18.2
800
2.695
Sprzedaż pozostałych aktywów finansowych
391
21
Wydatki na nabycie spółek zależnych
18.2
(136)
(86)
Dywidendy otrzymane
18.2
1.252
1.464
Otrzymane/(przekazane) środki pieniężne w ramach usługi cash poolingu
18.2
78
929
Udzielenie pożyczek
(12.519)
(5.811)
Odsetki otrzymane
451
496
Spłata udzielonych pożyczek
11.573
2.937
ŚRODKI PIENIĘŻNE NETTO Z DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ
1.887
2.642
PRZEPŁYWY ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH Z DZIAŁALNOŚCI
FINANSOWEJ
Wpływy z tytułu zaciągnięcia pożyczek, kredytów
18.3
273
4.100
Spłata kredytów, pożyczek i leasingu
18.3
(976)
(5.161)
Odsetki zapłacone
(313)
(342)
ŚRODKI PIENIĘŻNE NETTO Z DZIAŁALNOŚCI FINANSOWEJ
(1.016)
(1.403)
ZMIANA NETTO STANU ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH I ICH
EKWIWALENTÓW
1.824
3.274
Różnice kursowe netto
(15)
12
ŚRODKI PIENIĘŻNE NA POCZĄTEK OKRESU
11
3.493
219
ŚRODKI PIENIĘŻNE NA KONIEC OKRESU
11
5.317
3.493
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 9
INFORMACJE OGÓLNE, PODSTAWY SPORZĄDZENIA SPRAWOZDANIA
FINANSOWEGO I INNE INFORMACJE OBJAŚNIAJĄCE
1. Informacje ogólne
1.1 Działalność Spółki
PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. ostała utworzona aktem notarialnym z dnia 2 sierpnia 1990 roku
i zarejestrowana w Sądzie Rejonowym w Warszawie, XVI Wydział Gospodarczy, 28 września 1990 roku.
Spółka została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla
miasta st. Warszawy XII, Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS
0000059307. Siedziba Spółki znajduje się w Warszawie przy ulicy Mysiej 2.
PGE S.A. jest jednostką dominującą Grupy Kapitałowej PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. i sporządza
jednostkowe i skonsolidowane sprawozdanie finansowe zgodnie z Międzynarodowymi Standardami
Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzonymi przez Unię Europejską.
Dominującym akcjonariuszem Spółki jest Skarb Państwa.
Podstawowym przedmiotem działania Spółki jest prowadzenie działalności obejmującej:
obrót energią elektryczną i innymi produktami rynku energetycznego,
nadzór nad działalnością firm centralnych i holdingów,
świadczenie usług finansowych dla spółek Grupy Kapitałowej PGE,
świadczenie innych usług związanych z realizacją zadań, o których mowa powyżej.
PGE S.A. prowadzi działalność na podstawie odpowiednich koncesji, w tym przede wszystkim na
podstawie koncesji na obrót energią elektryczną, przyznawanej przez Urząd Regulacji Energetyki.
Koncesja ważna jest do 2025 roku. Do koncesji nie są przypisane istotne aktywa czy zobowiązania.
W związku z posiadaną koncesją ponoszone są roczne opłaty zależne od poziomu obrotów. Zarówno
w 2021 roku jak i w 2020 roku koszty Spółki z tytułu koncesji wyniosły 2,5 mln PLN.
Przychody ze sprzedaży energii elektrycznej i innych produktów rynku energii stanowią jedyną istotną
pozycję przychodów operacyjnych. Przychody te są uzyskiwane na rynku krajowym. Zarząd Spółki nie
dokonuje analizy działalności spółki w oparciu o segmenty, w związku z powyższym Spółka nie
wyodrębnia w swojej działalności segmentów operacyjnych ani geograficznych.
Księgi rachunkowe PGE S.A. są prowadzone przez jednostkę zależną PGE Synergia sp. z o.o.
Kontynuacja działalności
Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało sporządzone przy założeniu kontynuowania działalności
gospodarczej Spółki przez okres co najmniej 12 miesięcy od dnia sprawozdawczego. Na dzień
zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego nie stwierdza się istnienia
okoliczności wskazujących na zagrożenie kontynuowania działalności Spółki.
Niniejsze sprawozdanie finansowe obejmuje okres od 1 stycznia 2021 roku do 31 grudnia 2021 roku
oraz zawiera dane porównawcze za okres od 1 stycznia 2020 roku do 31 grudnia 2020 roku.
1.2 Struktura własnościowa Spółki
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
1 stycznia 2021
Skarb Państwa
57,39%
57,39%
Pozostali akcjonariusze
42,61%
42,61%
Razem
100,00%
100,00%
Struktura własnościowa na poszczególne dni sprawozdawcze została zaprezentowana na podstawie
informacji dostępnych w Spółce.
Według informacji dostępnych w Spółce na dzień publikacji niniejszego sprawozdania finansowego
jedynym akcjonariuszem posiadającym co najmniej 5% ogólnej liczby głosów na Walnym
Zgromadzeniu PGE S.A. był Skarb Państwa.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 10
1.3 Skład Zarządu Spółki
W skład Zarządu Spółki na dzień 1 stycznia 2021 roku wchodzili:
Wojciech Dąbrowski – Prezes Zarządu,
Wanda Buk – Wiceprezes Zarządu,
Paweł Cioch – Wiceprezes Zarządu,
Paweł Strączyński – Wiceprezes Zarządu,
Paweł Śliwa – Wiceprezes Zarządu,
Ryszard Wasiłek – Wiceprezes Zarządu.
W dniu 31 marca 2021 roku pan Paweł Strączyński złożył rezygnację z pełnienia funkcji Wiceprezesa
Zarządu z upływem dnia 31 marca 2021 roku. W dniu 8 czerwca 2021 roku Rada Nadzorcza PGE podjęła
uchwałę o powołaniu pana Lechosława Rojewskiego w skład Zarządu od dnia 9 czerwca 2021 roku.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku oraz na dzień publikacji niniejszego sprawozdania finansowego skład
Zarządu jest następujący:
Wojciech Dąbrowski – Prezes Zarządu,
Wanda Buk – Wiceprezes Zarządu,
Paweł Cioch – Wiceprezes Zarządu,
Lechosław Rojewski – Wiceprezes Zarządu,
Paweł Śliwa – Wiceprezes Zarządu,
Ryszard Wasiłek – Wiceprezes Zarządu.
2. Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego
2.1 Oświadczenie o zgodności
Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało sporządzone zgodnie z MSSF UE. MSSF UE obejmują
standardy i interpretacje zaakceptowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości
oraz Komitet ds. Interpretacji MSSF.
Niniejsze sprawozdanie finansowe w nocie 23 zawiera informację finansową, o której mowa w art. 44
ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r. poz. 1059
z późniejszymi zmianami).
Sprawozdanie finansowe zostało przygotowane zgodnie z zasadą kosztu historycznego, która została
zmodyfikowana w odniesieniu do:
Rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych – rzeczowe aktywa trwałe i wartości
niematerialne, których właścicielem była Spółka w dniu przejścia na stosowanie MSSF UE
zostały wycenione do zakładanego kosztu na ten dzień. Dodatkowo w odniesieniu do niektórych
rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych ujęto odpisy aktualizujące z tytułu
utraty wartości.
Instrumentów finansowych – wybrane kategorie instrumentów finansowych są wyceniane
i prezentowane w sprawozdaniu z sytuacji finansowej w wartości godziwej. Szczegóły dotyczące
wyceny poszczególnych kategorii instrumentów finansowych zaprezentowano w opisie
stosowanych zasad rachunkowości.
Aktywów, dla których stwierdzono utratę wartości – zaprezentowano w wartości kosztu
historycznego skorygowanego o odpisy z tytułu utraty wartości.
Zasady rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego zostały
opisane w poszczególnych notach szczegółowych i stosowane były przez Spółkę w sposób ciągły dla
wszystkich prezentowanych okresów, jeżeli nie wskazano inaczej.
2.2 Waluta prezentacji i waluta funkcjonalna
Walutą funkcjonalną Spółki i walutą prezentacji niniejszego sprawozdania finansowego jest polski złoty.
Wszystkie wartości liczbowe zostały przedstawione w milionach złotych, o ile nie zaznaczono inaczej.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 11
Następujące kursy zostały przyjęte dla potrzeb wyceny pozycji wyrażonych w walutach innych niż PLN
na dzień sprawozdawczy:
31 grudnia 2021
31 grudnia 2020
USD
4,0600
3,7584
EUR
4,5994
4,6148
2.3 Nowe standardy i interpretacje, które zostały opublikowane,
a nie weszły jeszcze w życie
Następujące standardy, zmiany w obowiązujących standardach oraz interpretacje nie zostały przyjęte
przez Unię Europejską lub nie są obowiązujące na dzień 1 stycznia 2021 roku:
Standard
Opis zmian
Data obowiązywania
MSSF 14 Regulacyjne pozycje
odroczone
Zasady rachunkowości i ujawnień dla regulacyjnych pozycji
odroczonych
Zgodnie z decyzją Komisji
Europejskiej proces
zatwierdzania standardu
w wersji wstępnej nie zostanie
zainicjowany przed ukazaniem
się standardu w wersji
ostatecznej.
Zmiany do MSSF 10 i MSR 28
Zawiera wytyczne dotyczące sprzedaży lub wniesienia aktywów
przez inwestora do spółki stowarzyszonej lub wspólnego
przedsięwzięcia
Prace nad zatwierdzeniem
zostały odłożone bezterminowo
MSSF 17 Umowy
ubezpieczeniowe
Definiuje nowe podejście do rozpoznawania przychodów oraz
zysku/ strat w okresie świadczenia usług ubezpieczeniowych
1 stycznia 2023
Zmiany do MSR 1
Zmiany dotyczą prezentacji sprawozdań finansowych –
klasyfikacji zobowiązań jako krótko- i długoterminowe
1 stycznia 2023
Zmiany do MSR 1
Zmiany dotyczą prezentacji sprawozdań finansowych –
ujawnienia na temat stosowanej polityki rachunkowości
1 stycznia 2023
Zmiany do MSR 8
Zmiany dotyczą ujawnień na temat stosowanej polityki
rachunkowej, w tym zmiany wartości szacunkowych i
korygowania błędów
1 stycznia 2023
Zmiany wynikające z przeglądu
MSSF cykl 2018-2020
Zmiany w MSSF 1, MSSF 9, MSSF 16 oraz MSR 41 dotyczą
głownie rozwiązania niezgodności i uściślenia słownictwa
1 stycznia 2022
Zmiany do MSSF 3
Zmiany odniesień do założeń koncepcyjnych
1 stycznia 2022
Zmiany do MSR 16
Przychody uzyskiwane przed przyjęciem składnika aktywów
trwałych do użytkowania
1 stycznia 2022
Zmiany do MSR 37
Umowy rodzące obciążenia – koszt wypełnienia umowy
1 stycznia 2022
Zmiany do MSSF 16
Ulgi w spłatach czynszu w związku z COVID-19
1 kwietnia 2021
Zmiany do MSR 12
Podatek odroczony związany z aktywami i pasywami
wynikającymi z pojedynczej transakcji
1 stycznia 2023
Zmiany do MSSF 17 umowy
ubezpieczeniowe
Pierwsze zastosowanie MSSF 17 i MSSF 9 – dane porównawcze
1 stycznia 2023
Spółka zamierza przyjąć wymienione powyżej nowe standardy oraz zmiany standardów i interpretacji
MSSF UE opublikowane przez Radę Międzynarodowych Standardów Rachunkowości, lecz
nieobowiązujące na dzień sprawozdawczy, zgodnie z planowaną datą ich wejścia w życie.
Powyższe regulacje nie będą mieć istotnego wpływu na przyszłe sprawozdania finansowe PGE S.A.
3. Zmiana zasad rachunkowości i prezentacji danych
Nowe standardy i interpretacje, które weszły w życie 1 stycznia 2021 roku
Zasady (polityki) rachunkowości zastosowane do sporządzenia niniejszego sprawozdania finansowego
są spójne z tymi, które zastosowano przy sporządzaniu sprawozdania finansowego za 2020 rok.
Poniższe zmiany do MSSF zostały zastosowane w niniejszym sprawozdaniu finansowym zgodnie z ich
datą wejścia w życie. Poniższe zmiany nie miały istotnego wpływu na zaprezentowane i ujawnione
informacje finansowe lub nie miały zastosowania do transakcji zawieranych przez Spółkę;
Zmiany do MSSF 4 - Zmiany dotyczą przedłużenia zwolnienia ze stosowania MSSF 9;
Zmiany do MSSF 9, MSR 39 i MSSF 7 - Zmiany dotyczą reformy referencyjnej stopy procentowej
– etap 2.
Spółka nie zdecydowała się na wcześniejsze zastosowanie żadnego standardu, interpretacji lub zmiany,
która została opublikowana, lecz nie weszła dotychczas w życie w świetle przepisów Unii Europejskiej.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 12
NOTY OBJASNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z CAŁKOWITYCH
DOCHODÓW
4. Przychody i koszty
4.1 Przychody ze sprzedaży
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Przychody z umów z klientami
Przychody są ujmowane w taki sposób, aby odzwierciedlić przekazanie przyrzeczonych dóbr lub usług na
rzecz klienta w kwocie, która odzwierciedla wynagrodzenie, do którego – zgodnie z oczekiwaniem
jednostki – będzie ona uprawniona w zamian za te dobra lub usługi.
Przychody są ujmowane w momencie spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia poprzez
przekazanie przyrzeczonego dobra (produktu) klientowi. Przekazanie dobra następuje w momencie, gdy
klient uzyskuje kontrolę nad tym dobrem.
Jednostka ujmuje przychód z umowy z klientem tylko wówczas, gdy spełnione są wszystkie następujące
kryteria:
strony umowy zawarły umowę (w formie pisemnej, ustnej lub zgodnie z innymi zwyczajowymi
praktykami handlowymi) i są zobowiązane do wykonania swoich obowiązków;
jednostka jest w stanie zidentyfikować prawa każdej ze stron dotyczące dóbr lub usług, które mają
zostać przekazane;
jednostka jest w stanie zidentyfikować warunki płatności za dobra lub usługi, które mają zostać
przekazane;
umowa ma treść ekonomiczną;
jest prawdopodobne, że jednostka otrzyma wynagrodzenie, które będzie jej przysługiwało w
zamian za dobra lub usługi, które zostaną przekazane klientowi.
W momencie zawarcia umowy jednostka dokonuje oceny dóbr lub usług przyrzeczonych w umowie
z klientem i identyfikuje jako zobowiązanie do wykonania świadczenia każde przyrzeczenie do
przekazania na rzecz klienta:
dobra lub usługi (lub pakietu dóbr lub usług), które można wyodrębnić; lub
grupy odrębnych dóbr lub usług, które są zasadniczo takie same i w przypadku których
przekazanie na rzecz klienta ma taki sam charakter.
Spółka ujmuje przychody w momencie spełnienia (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania
świadczenia poprzez przekazanie przyrzeczonego dobra lub usługi (tj. składnika aktywów) klientowi.
Przekazanie składnika aktywów następuje w momencie, gdy klient uzyskuje kontrolę nad tym
składnikiem aktywów, czyli uzyskania zdolności do bezpośredniego rozporządzania tym składnikiem
aktywów i możliwości uzyskiwania z niego zasadniczo wszystkich pozostałych korzyści.
Spółka przenosi kontrolę nad dobrem lub usługą w miarę upływu czasu i tym samym spełnia
zobowiązanie do wykonania świadczenia oraz ujmuje przychody w miarę upływu czasu, jeżeli spełniony
jest jeden z następujących warunków:
klient jednocześnie otrzymuje i czerpie korzyści płynące ze świadczenia Spółki, w miarę
wykonywania przez Spółkę tego świadczenia;
w wyniku wykonania świadczenia przez Spółkę powstaje lub zostaje ulepszony składnik aktywów
(np. produkcja w toku), a kontrolę nad tym składnikiem aktywów – w miarę jego powstawania
lub ulepszania – sprawuje klient; lub
w wyniku wykonania świadczenia przez Spółkę nie powstaje składnik aktywów o alternatywnym
zastosowaniu dla Spółki, a Spółce przysługuje egzekwowalne prawo do zapłaty za dotychczas
wykonane świadczenie.
Dla każdego zobowiązania do wykonania świadczenia spełnianego w miarę upływu czasu jednostka
ujmuje przychody w miarę upływu czasu, mierząc stopień całkowitego spełnienia tego zobowiązania do
wykonania świadczenia. Celem pomiaru jest określenie postępu w spełnianiu zobowiązania jednostki do
przeniesienia kontroli nad dobrami lub usługami przyrzeczonymi klientowi (tj. stopnia spełnienia
zobowiązania do wykonania świadczenia).
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 13
Po spełnieniu (lub w trakcie spełniania) zobowiązania do wykonania świadczenia jednostka ujmuje jako
przychód kwotę równą cenie transakcyjnej, która została przypisana do tego zobowiązania do wykonania
świadczenia. Cena transakcyjna uwzględnia część lub całość kwoty szacowanego wynagrodzenia
zmiennego wyłącznie w takim zakresie, w jakim istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że nie nastąpi
odwrócenie znaczącej części kwoty wcześniej ujętych skumulowanych przychodów w momencie, kiedy
ustanie niepewność co do wysokości wynagrodzenia zmiennego.
W celu ustalenia ceny transakcyjnej jednostka uwzględnia warunki umowy oraz stosowane przez nią
zwyczajowe praktyki handlowe. Cena transakcyjna to kwota wynagrodzenia, które - zgodnie
z oczekiwaniem jednostki - będzie jej przysługiwać w zamian za przekazanie przyrzeczonych dóbr lub
usług na rzecz klienta, z wyłączeniem kwot pobranych w imieniu osób trzecich.
Przychody z tytułu leasingu
Spółka jako leasingodawca sklasyfikowała zawarte umowy leasingowe jako leasing operacyjny.
Przychody z tytułu leasingu operacyjnego ujmowane są w wyniku bieżącego okresu przy zastosowaniu
metody liniowej. Przedmiotem umów są głównie powierzchnie biurowe i użytkowe.
Przychody z hurtowej sprzedaży energii elektrycznej
Umowy sprzedaży energii elektrycznej zawarte na rynku hurtowym są zgłaszane do OSP w postaci
deklarowanej w każdej godzinie ilości energii elektrycznej, którą spółka, jako dostawca, zobowiązana
jest dostarczyć lub spowodować jej dostarczenie, a odbiorca odebrać. Cena rozliczeniowa, jak
i wolumeny energii elektrycznej w poszczególnych godzinach wynikają z wcześniej podpisanych Umów
OTC (Over The Counter), bądź w przypadku sprzedaży na rynkach Towarowej Giełdy Energii
z elektronicznie zarejestrowanych transakcji.
Rozliczenie odchyleń rzeczywiście dostarczonych ilości energii elektrycznej od zgłoszonych wcześniej
grafików dostaw (USE:Umów Sprzedaży Energii) odbywa się na prowadzonym przez Operatora Systemu
Przesyłowego Rynku Bilansującym po cenach energii bilansującej wyznaczanych zgodnie z zasadami
jego funkcjonowania. Rozliczenia Rynku Bilansującego wykonywane są z OSP w cyklach dekadowych
natomiast rozliczenia sprzedaży hurtowej na TGE prowadzone są z IRGiT (będącej gwarantem rozliczeń
transakcji zawartych na TGE) i wykonywane są dobowo zgodnie z regulaminem rozliczeń IRGiT.
W przypadku Umów OTC rozliczenia realizowane są zgodnie z zapisami tych Umów tj. w cyklach
dekadowych lub miesięcznych.
Przychody z tytułu umów z klientami w podziale na kategorie, które odzwierciedlają sposób, w jaki
czynniki ekonomiczne wpływają na charakter, kwotę, termin płatności oraz niepewność przychodów
i przepływów pieniężnych oraz z przychody z tytułu leasingu zostały zaprezentowane w poniższej tabeli.
Rodzaj dobra lub usługi
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
PRZYCHODY Z UMÓW Z KLIENTAMI
35.913
27.536
Przychody ze sprzedaży towarów, w tym:
34.822
26.495
Sprzedaż energii elektrycznej
11.797
14.945
Sprzedaż gazu
486
279
Sprzedaż uprawnień do emisji CO
2
22.506
11.271
Przychody z Rynku Mocy
33
-
Przychody ze sprzedaży usług
1.091
1.041
PRZYCHODY Z LEASINGU
4
5
RAZEM PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY
35.917
27.541
W łącznej kwocie przychodów ze sprzedaży Spółka ujęła około 4 mln PLN z tytułu transakcji sprzedaży,
dla których wartość nie została ostatecznie ustalona na koniec okresu sprawozdawczego.
W 2021 roku Spółka rozpoznała przychody z tytułu świadczeń spełnionych w poprzednich okresach
wynikające z korekt wartości sprzedaży energii elektrycznej na rynku bilansującym dokonanej w latach
poprzednich. Łączna wartość tych korekt wyniosła około 24 mln PLN (w 2020 roku około 4 mln PLN).
Termin przekazania dóbr lub usług
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
PRZYCHODY Z UMÓW Z KLIENTAMI, RAZEM
Przychody ze sprzedaży towarów oraz usług przekazywanych klientowi
w miarę upływu czasu:
13.407
16.265
Przychody ze sprzedaży towarów oraz usług przekazywanych klientowi
w określonym momencie
22.506
11.271
RAZEM PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY
35.913
27.536
Działalność Spółki w przeważającym zakresie prowadzona jest na terenie Polski. Sprzedaż na rzecz
klientów zagranicznych w roku 2021 oraz w 2020 wyniosła odpowiednio 5.226 mln PLN oraz 4.411 mln
PLN i dotyczyła głównie sprzedaży uprawnień do emisji CO
2
.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 14
Spadek przychodów ze sprzedaży energii elektrycznej w 2021 roku w porównaniu do analogicznego
okresu roku poprzedniego jest efektem niższego wolumenu sprzedanej energii elektrycznej. Spadek
wolumenu wynika głównie z niższego wolumenu sprzedanej energii elektrycznej do PGE Obrót S.A.,
w celu zabezpieczenia zapotrzebowania klientów detalicznych oraz niższego wolumenu odsprzedanej
energii elektrycznej do wytwórców.
Wzrost przychodów ze sprzedaży gazu ziemnego w 2021 roku w porównaniu do roku poprzedniego jest
głównie efektem wzrostu średniej ceny sprzedaży gazu.
Wzrost przychodów ze sprzedaży uprawnień do emisji CO
2
jest efektem zarówno wzrostu cen sprzedaży
oraz ilości sprzedanych uprawnień do emisji CO
2
. Sprzedaż uprawnień do emisji CO
2
wzrosła zarówno
do spółek Grupy Kapitałowej PGE, jak i podmiotów spoza Grupy Kapitałowej PGE.
Ponadto, w 2021 roku w celu zoptymalizowania przepływów finansowych Grupa PGE podjęła decyzję
o zmianie strategii dotyczącej zabezpieczenia uprawnień do emisji CO
2
i rolowaniu części kontraktów
dotyczących tych uprawnień. W wyniku realizacji tej strategii zamknięto kontrakty zakupowe z dostawą
na grudzień 2021 roku w łącznym wolumenie 19,6 mln ton, a w ich miejsce zawarto kontrakty z dostawą
w pierwszym kwartale 2022 roku. Transakcja ta wygenerowała dodatkowy przychód w kwocie
5.034 mln PLN.
Przychody z Rynku Mocy – w związku z rozpoczęciem funkcjonowania Rynku Mocy od 1 stycznia 2021
roku Spółki Grupy GK PGE będące dostawcami mocy na rzecz PSE S.A. osiągają przychody związane
z realizacją obowiązku mocowego. Przychody te rozliczane są na poszczególne Spółki z Grupy
Kapitałowej według algorytmu opisanego w Umowie o Zarządzanie Rynkiem Mocy. Spółka PGE S.A.
pełniąca, zgodnie z Umową, rolę Zarządzającego rozpoznaje przychody z tytułu wynagrodzenia za
realizowane przez nią działania.
Przychody ze sprzedaży usług dotyczą głównie usług realizowanych na rzecz podmiotów zależnych
w Grupie Kapitałowej PGE i obejmują między innymi usługi dotyczące handlu i dostaw energii
elektrycznej, dostaw paliw, licencje oraz tzw. usługi wsparcia.
Informacje dotyczące głównych klientów
Głównymi kontrahentami Spółki są podmioty zależne w Grupie Kapitałowej PGE. W 2021 roku sprzedaż
do PGE GiEK S.A. stanowiła 35% przychodów ze sprzedaży, a do PGE Obrót S.A. stanowiła 28%
przychodów ze sprzedaży. W 2020 roku sprzedaż do tych spółek wynosiła odpowiednio 30% oraz 42%.
4.2 Koszty w układzie rodzajowym i kalkulacyjnym
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Koszt własny sprzedaży
Do kosztu własnego sprzedaży zalicza się wartość sprzedanej energii elektrycznej, uprawnień do emisji
CO
2,
gazu oraz pozostałych towarów i materiałów według cen nabycia.
Koszty, które można bezpośrednio przyporządkować przychodom osiągniętym przez Spółkę, wpływają
na wynik finansowy za ten okres sprawozdawczy, w którym przychody te wystąpiły.
Koszty, które można jedynie w sposób pośredni przyporządkować przychodom lub innym korzyściom
osiąganym przez Spółkę, wpływają na wynik finansowy w części, w której dotyczą danego okresu
sprawozdawczego, zapewniając zgodność z zasadą memoriału z uwzględnieniem zasad wyceny środków
trwałych oraz zapasów.
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
KOSZTY W UKŁADZIE RODZAJOWYM
Amortyzacja
12
12
Usługi obce
75
82
Koszty świadczeń pracowniczych
152
178
Pozostałe koszty rodzajowe
69
52
RAZEM KOSZTY WEDŁUG RODZAJU
308
324
Koszty sprzedaży i dystrybucji
(17)
(21)
Koszty ogólnego zarządu
(206)
(239)
Wartość sprzedanych towarów i materiałów
35.009
26.500
KOSZT WŁASNY SPRZEDAŻY
35.094
26.564
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 15
Wzrost wartości sprzedanych towarów i materiałów w 2021 roku w porównaniu do 2020 roku jest
w głównej mierze wynikiem wzrostu przychodów ze sprzedaży opisanym powyżej i wyższych cen na
rynku hurtowym.
4.2.1 Koszty amortyzacji oraz odpisy aktualizujące
Amortyzacja
Rok zakończony 31 grudnia 2021
Rok zakończony 31 grudnia 2020
Rzeczowe
aktywa trwałe
PDUA
RAZEM
Rzeczowe
aktywa trwałe
PDUA
RAZEM
Koszt własny sprzedaży
4
-
4
4
-
4
Koszty ogólnego zarządu
8
-
8
7
1
8
RAZEM
12
-
12
11
1
12
4.2.2 Usługi obce
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Prowizje handlowe
19
18
Usługi informatyczne
23
28
Usługi doradcze
17
14
Usługi przesyłowe
7
7
Pozostałe
9
15
RAZEM KOSZTY USŁUG OBCYCH
75
82
4.2.3 Koszty świadczeń pracowniczych oraz struktura zatrudnienia
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Wynagrodzenia
130
122
Koszty ubezpieczeń społecznych
20
19
Zmiana wartości rezerw pracowniczych
-
2
Koszty PDO
(11)
21
Pozostałe koszty świadczeń pracowniczych
13
14
RAZEM KOSZTY ŚWIADCZEŃ PRACOWNICZYCH, W TYM:
152
178
Pozycje ujęte w koszcie własnym sprzedaży
50
34
Pozycje ujęte w kosztach sprzedaży i dystrybucji
2
3
Pozycje ujęte w kosztach ogólnego zarządu
100
141
Zatrudnienie (w etatach) w Spółce na dzień 31 grudnia 2021 roku wyniosło 698 a na dzień 31 grudnia
2020 roku 615 etatów.
4.2.4 Pozostałe koszty rodzajowe
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Sponsoring i reklama
48
29
Wynagrodzenia kadry menadżerskiej
6
8
Podatki i opłaty
5
5
Pozostałe
10
10
RAZEM
69
52
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 16
4.3 Przychody i koszty finansowe
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Przychody i koszty finansowe
Przychody i koszty z tytułu odsetek są ujmowane sukcesywnie w miarę ich narastania z uwzględnieniem
metody efektywnej stopy procentowej w stosunku do wartości netto na dzień sprawozdawczy danego
instrumentu finansowego.
Dywidendy są ujmowane w momencie ustalenia praw akcjonariuszy lub udziałowców do ich otrzymania.
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE Z TYTUŁU INSTRUMENTÓW
FINANSOWYCH NETTO
Dywidendy
1.252
1.464
Odsetki obliczonej wg efektywnej stopy procentowej
141
150
Aktualizacja wartości instrumentów finansowych
(33)
15
Rozwiązanie/(Utworzenie) odpisów
(7)
(515)
Różnice kursowe
(4)
(4)
Zysk/(Strata) na zbyciu inwestycji
(36)
(11)
RAZEM PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE Z TYTUŁU INSTRUMENTÓW
FINANSOWYCH NETTO
1.313
1.099
POZOSTAŁE PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE NETTO
Koszty odsetkowe od pozycji niefinansowych
-
(1)
Pozostałe
-
(1)
RAZEM POZOSTAŁE PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE NETTO
-
(2)
RAZEM PRZYCHODY/(KOSZTY) FINANSOWE NETTO
1.313
1.097
W 2021 roku Spółka wykazuje przychody z tytułu dywidend głównie od PGE Dystrybucja S.A.
w wysokości 784 mln PLN, PGE EC S.A., 277 mln PLN oraz PGE EO S.A., 166 mln PLN a w okresie
porównawczym głównie od PGE Dystrybucja S.A. w wysokości 792 mln PLN, PGE EO S.A. 467 mln PLN
oraz PGE EC S.A. 186 mln PLN.
W pozycji rozwiązanie/(utworzenie) odpisów Spółka prezentuje w bieżącym okresie sprawozdawczym
utworzenie odpisów z tytułu utraty wartości jednostek zależnych i stowarzyszonych z PGE S.A., głównie
w odniesieniu do Betrans sp. z o.o. w wysokości 9 mln PLN, Elmen sp. z o.o. w wysokości 7 mln PLN
oraz ElectroMobility Poland S.A. 4 mln PLN, a w przypadku rozwiązania odpisu w odniesieniu do Elbest
sp. z o.o. w wysokości 22 mln PLN.
Spółka wykazuje przychody z tytułu odsetek głównie od obligacji wyemitowanych przez spółki zależne
oraz z tytułu finansowania udzielonego spółkom zależnym. Koszty odsetek dotyczą głównie
zaciągniętych kredytów i pożyczek oraz wyemitowanych obligacji, opisanych w nocie 16.1.3 niniejszego
sprawozdania finansowego.
W pozycji aktualizacja wartości instrumentów finansowych Spółka prezentuje wyceny transakcji
zabezpieczających w części uznanej za nieefektywną część zabezpieczenia dla instrumentów
desygnowanych jako instrumenty zabezpieczające w rachunkowości zabezpieczeń przepływów
pieniężnych oraz w całości w odniesieniu do pozostałych instrumentów.
26 marca 2021 roku zawarta została umowa sprzedaży wszystkich udziałów z spółce PGE EJ1 sp. z o.o.
na rzecz Skarbu Państwa. Przeniesienie własności udziałów nastąpiło w dniu 31 marca 2021 roku.
W związku ze sprzedażą PGE S.A. poniosła stratę brutto w wysokości 39 mln PLN. Wpływ na wynik ze
zbycia udziałów spółki PGE EJ1 sp. z o.o. miała utworzona rezerwa, co zostało opisane w nocie 13
niniejszego sprawozdania.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 17
5. Podatek dochodowy
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Podatki
Podatek dochodowy wykazany w wyniku finansowym obejmuje podatek bieżący oraz odroczony.
Ujmowane jest rzeczywiste obciążenia podatkowe za dany okres sprawozdawczy, ustalone przez Spółkę
zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, oraz zmiana
stanu aktywa i rezerwy z tytułu podatku odroczonego nie rozliczane z kapitałem własnym.
W związku z przejściowymi różnicami między wykazywaną w księgach rachunkowych wartością aktywów
i pasywów a ich wartością podatkową oraz stratą podatkową możliwą do odliczenia w przyszłości, Spółka
ustala zobowiązania i aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
Wartość składnika aktywów i zobowiązań z tytułu odroczonego podatku dochodowego w sprawozdaniu
z sytuacji finansowej weryfikuje się na każdy dzień sprawozdawczy. Aktywa i zobowiązania z tytułu
odroczonego podatku dochodowego traktowane są w całości jako długoterminowe. Spółka dokonuje
kompensaty aktywów i zobowiązań z tytułu podatku odroczonego.
Spółka rozpoznaje wartość składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego w zakresie,
w jakim nie jest prawdopodobne osiągnięcie dochodu do opodatkowania wystarczającego do częściowego
lub całkowitego zrealizowania składnika aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego.
5.1 Podatek w sprawozdaniu z całkowitych dochodów
Główne składniki obciążenia podatkowego za lata zakończone dnia 31 grudnia 2021 roku oraz dnia
31 grudnia 2020 roku przedstawiają się następująco:
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
PODATEK DOCHODOWY WYKAZYWANY W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT
Bieżący podatek dochodowy PGE S.A.
130
210
Korzyść z bieżącego rozliczenia podatkowej grupy kapitałowej
(3)
(75)
Korekty dotyczące rozliczenia bieżącego podatku dochodowego z lat ubiegłych
26
8
Naliczenia odroczonego podatku dochodowego z lat ubiegłych
-
(27)
Odroczony podatek dochodowy
27
(51)
OBCIĄŻENIA PODATKOWE WYKAZYWANE W RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT
180
65
PODATEK DOCHODOWY WYKAZYWANY W INNYCH CAŁKOWITYCH
DOCHODACH
Od wyceny instrumentów zabezpieczających
125
(51)
Od zysków z strat aktuarialnych z wyceny rezerw na świadczenia pracownicze
1
-
(KORZYŚĆ PODATKOWA)/OBCIĄŻENIE PODATKOWE UJĘTE W INNYCH
CAŁKOWITYCH DOCHODACH (KAPITALE WŁASNYM)
126
(51)
Zasady rozliczeń pomiędzy spółkami tworzącymi podatkową grupę kapitałową PGE PGK zostały opisane
w nocie 20. niniejszego sprawozdania finansowego. Korekty dotyczące rozliczenia bieżącego podatku
dochodowego z lat ubiegłych dotyczą końcowego rozliczenia podatkowej grupy kapitałowej za poprzedni
rok. Różnice wynikają z zafakturowania sprzedaży energii elektrycznej za rok poprzedni w roku
bieżącym, ujętej wcześniej na podstawie szacunków.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 18
5.2 Efektywna stawka podatkowa
Uzgodnienie podatku dochodowego od wyniku finansowego brutto przed opodatkowaniem według
ustawowej stawki podatkowej, z podatkiem dochodowym liczonym według efektywnej stawki
podatkowej Spółki przedstawia się następująco:
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
ZYSK/(STRATA) PRZED OPODATKOWANIEM
1.914
1.809
Podatek według ustawowej stawki podatkowej obowiązującej w Polsce, wynoszącej
19%
364
344
POZYCJE KORYGUJĄCE PODATEK DOCHODOWY
Korekty dotyczące rozliczenia bieżącego podatku dochodowego z lat ubiegłych
26
8
Naliczenia odroczonego podatku dochodowego z lat ubiegłych
-
(27)
Straty podatkowe spółek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej
(3)
(75)
Przychody nie będące podstawą do opodatkowania
(234)
(279)
Strata podatkowa niepodlegająca rozliczeniu
22
-
Koszty nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów
5
94
PODATEK WEDŁUG EFEKTYWNEJ STAWKI PODATKOWEJ
(Podatek dochodowy (obciążenie) w sprawozdaniu)
180
65
EFEKTYWNA STAWKA
9,4%
3,6%
W pozycji Przychody nie będące podstawą do opodatkowania Spółka ujmuje głównie przychody z tytułu
dywidend, które nie są uwzględniane w kalkulacji podstawy podatku dochodowego (wartość podatku:
238 mln PLN w 2021 i 278 mln PLN w 2020 roku).
Zgodnie z zawartymi w ramach PGK umowami, gdy spółka należąca do podatkowej grupy kapitałowej
poniesie stratę podatkową to korzyść podatkowa z tego tytułu przypada spółce reprezentującej, czyli
PGE S.A.
W bieżącym i porównawczym okresie sprawozdawczym w pozycji koszty nie stanowiące kosztów
uzyskania przychodów Spółka ujęła głównie odpisy wartości udziałów i akcji spółek zależnych.
5.3 Podatek odroczony w sprawozdaniu z sytuacji finansowej
5.3.1 Aktywa z tytułu podatku odroczonego
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Różnica pomiędzy podatkową a bieżącą wartością księgową zobowiązań finansowych
17
18
Różnica pomiędzy podatkową a bieżącą wartością księgową aktywów finansowych
417
365
Rezerwy na świadczenia pracownicze
9
15
Pozostałe
8
6
AKTYWA Z TYTUŁU ODROCZONEGO PODATKU DOCHODOWEGO
451
404
Zmiana stanu odroczonego podatku dochodowego - aktywa
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
STAN NA DZIEŃ 1 STYCZNIA
404
138
Zmiany w korespondencji z wynikiem finansowym
47
266
STAN NA DZIEŃ 31 GRUDNIA
451
404
5.3.2 Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Różnica pomiędzy podatkową a bieżącą wartością księgową rzeczowych aktywów
trwałych
15
16
Różnica pomiędzy podatkową a bieżącą wartością księgową pozostałych aktywów
finansowych
470
269
ZOBOWIĄZANIA Z TYTUŁU PODATKU ODROCZONEGO
485
285
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 19
Zmiana stanu odroczonego podatku dochodowego – zobowiązania
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
STAN NA DZIEŃ 1 STYCZNIA
285
122
Zmiany w korespondencji z wynikiem finansowym
74
214
Zmiany w korespondencji z innymi całkowitymi dochodami
126
(51)
STAN NA DZIEŃ 31 GRUDNIA
485
285
Zmiany w korespondencji z innymi całkowitymi dochodami dotyczą zmiany podatku odroczonego od
wyceny instrumentów zabezpieczających. Pozostałe zmiany każdej pozycji zostały ujęte w wyniku
finansowym.
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Aktywa z tytułu podatku dochodowego
-
119
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego
34
-
Spółka nie ustala zobowiązania ani aktywów na podatek odroczony od różnicy pomiędzy wartością
podatkową a wartością księgową posiadanych udziałów i akcji w jednostkach zależnych ze względu na
niepewność co do realizacji tych różnic. Ujemne różnice przejściowe pomiędzy wartością podatkową
a wartością bilansową udziałów i akcji w spółkach zależnych wynosiłyby 5.059 mln PLN, co stanowiłoby
961 mln PLN wpływu na aktywo z tytułu podatku odroczonego.
Dodatnie różnice przejściowe związane z zastosowaniem w przeszłości oprocentowania poniżej stawek
rynkowych objętych przez Spółkę obligacji wyemitowanych przez jednostki zależne wynosiłyby
127 mln PLN, co stanowiłoby 24 mln wpływu na zobowiązanie z tytułu podatku odroczonego.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 20
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z SYTUACJI FINANSOWEJ
6. Rzeczowe aktywa trwałe
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Rzeczowe aktywa trwałe
Przez rzeczowe aktywa trwałe rozumie się aktywa:
które są utrzymywane w celu wykorzystania ich w procesie produkcyjnym lub przy dostawach
towarów i świadczeniu usług, w celu oddania do używania innym podmiotom na podstawie umowy
najmu lub w celach administracyjnych, oraz
którym towarzyszy oczekiwanie, iż będą wykorzystywane przez czas dłuższy niż jeden rok.
Rzeczowe aktywa trwałe wyceniane są według wartości netto tzn. wartości początkowej (lub po koszcie
zakładanym dla środków trwałych używanych przed dniem przejścia na MSSF EU) pomniejszonej
o umorzenie oraz odpisy aktualizujące z tytułu utraty wartości. Wartość początkowa rzeczowych aktywów
trwałych obejmuje ich cenę zakupu powiększoną o wszystkie koszty bezpośrednio związane z zakupem
i przystosowaniem składnika majątku do stanu zdatnego do używania. W skład kosztu wchodzi również
przewidywany koszt demontażu rzeczowych aktywów trwałych, usunięcia i przywrócenia do stanu
pierwotnego miejsca, w którym dany składnik aktywów się znajduje, których obowiązek poniesienia
powstaje w chwili instalacji składnika aktywów lub jego używania dla celów innych niż produkcja
zapasów.
Podstawę naliczania odpisów amortyzacyjnych stanowi cena nabycia/koszt wytworzenia składnika
rzeczowych aktywów trwałych pomniejszona o jego wartość rezydualną. Rozpoczęcie amortyzacji
następuje, gdy składnik jest dostępny do użytkowania. Amortyzacja rzeczowych aktywów trwałych
następuje na podstawie planu amortyzacji określającego przewidywany okres użytkowania składnika
rzeczowych aktywów trwałych. Zastosowana metoda amortyzacji odzwierciedla tryb konsumowania
przez jednostkę gospodarczą korzyści ekonomicznych ze składnika aktywów.
Dla poszczególnych grup rzeczowych aktywów trwałych przyjęto okresy użytkowania w następujących
przedziałach:
Grupa rodzajowa
Średni pozostały
okres amortyzacji
w latach
Stosowane
całkowite okresy
amortyzacji
w latach
Budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej
15
2-31
Maszyny i urządzenia techniczne
6
1-39
Środki transportu
3
1-10
Inne rzeczowe aktywa trwałe
3
1-15
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Budynki
135
144
Pozostałe aktywa trwałe
11
11
WARTOŚĆ NETTO RZECZOWYCH AKTYWÓW TRWAŁYCH
146
155
W bieżącym i porównawczym okresie sprawozdawczym Spółka nie dokonała istotnych transakcji
nabycia lub sprzedaży rzeczowych aktywów trwałych.
Część powierzchni posiadanego przez Spółę budynku oddana została w leasing operacyjny. Wartość
netto rzeczowych aktywów trwałych objętych leasingiem operacyjnym wynosiła na 31 grudnia 2021
roku 17 mln PLN. Wartość amortyzacji tych aktywów ujęta w kosztach bieżącego okresu wyniosła
1 mln PLN.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 21
7. Prawo do użytkowania składników aktywów
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Prawo do użytkowania składników aktywów
Zgodnie z definicją z MSSF 16 umowa jest leasingiem lub zawiera leasing, jeżeli na jej mocy przekazuje
się prawo do kontroli użytkowania zidentyfikowanego składnika aktywów na dany okres w zamian za
wynagrodzenie.
Spółka określa okres leasingu jako nieodwołalny okres, przez który leasingobiorca ma prawo do
użytkowania bazowego składnika aktywów, wraz z:
okresami, na które można przedłużyć leasing, jeżeli można z wystarczającą pewnością założyć, że
leasingobiorca skorzysta z tego prawa; oraz
okresami, w których można wypowiedzieć leasing, jeżeli można z wystarczającą pewnością
założyć, że leasingobiorca nie skorzysta z tego prawa.
Określając okres leasingu i szacując długość nieodwołalnego okresu leasingu, Spółka stosuje definicję
umowy i określa okres egzekwowalności umowy. Leasing przestaje być egzekwowalny gdy zarówno
leasingobiorca, jak i leasingodawca ma prawo wypowiedzenia leasingu bez konieczności uzyskania
zezwolenia drugiej strony, czego konsekwencją jest najwyżej nieznaczna kara. Pojęcie kary obejmuje
wszelkiego rodzaju „niekorzyści" o charakterze ekonomicznym, tworzące bariery wyjścia z umowy.
Jeżeli tylko leasingobiorca ma prawo wypowiedzenia leasingu, prawo to uznaje się za opcję
wypowiedzenia leasingu przysługującą leasingobiorcy, którą jednostka uwzględnia przy określaniu
okresu leasingu. Jeżeli tylko leasingodawca ma prawo wypowiedzenia leasingu, nieodwołalny okres
leasingu obejmuje okres objęty opcją wypowiedzenia leasingu.
Okres leasingu rozpoczyna się w dacie rozpoczęcia (udostępnienia bazowego składnika aktywów do
użytkowania przez leasingobiorcę) i obejmuje wszelkie okresy bezczynszowe przyznane leasingobiorcy
przez leasingodawcę.
W dacie rozpoczęcia leasingu Spółka uwzględnia wszelkie istotne fakty i okoliczności, które tworzą
zachętę ekonomiczną dla leasingobiorcy do skorzystania lub nieskorzystania z opcji przedłużenia
leasingu, opcji nabycia bazowego składnika aktywów, bądź też nie skorzystania z opcji wypowiedzenia
leasingu.
Leasingobiorca ujmuje składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania w dacie rozpoczęcia.
W dacie rozpoczęcia leasingobiorca wycenia składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania według
kosztu.
Leasingobiorca po dacie rozpoczęcia wycenia składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania stosując
model kosztu. Leasingobiorca wycenia składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania według kosztu:
pomniejszonego o łączne odpisy amortyzacyjne (umorzenie) i łączne straty z tytułu utraty
wartości. Odpisy amortyzacyjne są dokonywane przez cały okres trwania leasingu, od momentu
przekazania składnika do użytkowania. Nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych od prawa do
użytkowania zakwalifikowanego jako aktywa trwałe przeznaczone do sprzedaży.
skorygowanego z tytułu aktualizacji wyceny zobowiązania (np. w wyniku zmiany opłat
leasingowych)
Spółka jako leasingobiorca stosuje zwolnienie w zakresie ujęcia, wyceny oraz prezentacji w odniesieniu
do:
leasingów krótkoterminowych, tj. leasingów, których okres leasingu jest nie dłuższy niż 12
miesięcy i które nie zawierają opcji kupna. Zwolnienie jest stosowane głównie do najmu
pomieszczeń biurowych;
leasingów w odniesieniu do których bazowy składnik aktywów ma niską wartość i które nie są
przedmiotem dalszego subleasingu. Spółka uznaje, że wartość bazowego składnika aktywów jest
niskiej wartości (wartość nowego składnika aktywów bez względu na wiek składnika aktywów
objętego leasingiem) jeżeli nie przekracza 18 tysięcy PLN. Zwolnienie jest stosowane do drobnego
wyposażenia biurowego (urządzenia drukujące, kserokopiarki, komputery, itp.).
W pozycji Prawo do użytkowania składników aktywów Spółka wykazuje prawo wieczystego użytkowania
gruntu, które na dzień wejścia w życie MSSF 16, tj. 1 stycznia 2019 roku zostało wycenione w wartości
przyszłych zdyskontowanych płatności.
Wartość prawa do użytkowania na 31 grudnia 2021 roku wynosi 20 mln PLN.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 22
Okresy amortyzacji prawa do użytkowania wynoszą:
Grupa rodzajowa
Pozostały okres
amortyzacji w latach
Całkowity okres
amortyzacji w latach
PWUG
68
99
Na dzień 31 grudnia 2021 roku nie zostało stwierdzone ryzyko utraty wartości tych aktywów.
8. Udziały i akcje w jednostkach zależnych
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Udziały i akcje w jednostkach zależnych, współkontrolowanych i stowarzyszonych
Za jednostki zależne uznaje się te jednostki, w odniesieniu do których Spółka sprawuje kontrolę na skutek
dokonanej inwestycji, jeżeli z tytułu swojego zaangażowania w tę jednostkę podlega ekspozycji na
zmienne zwroty lub gdy ma prawa do zmiennych zwrotów, oraz ma możliwość wywierania wpływu na te
zwroty poprzez sprawowania władzy nad jednostką. Wiąże się to z posiadaniem większości ogólnej liczby
głosów w organach stanowiących tych jednostek. Przy dokonywaniu oceny, czy Spółka kontroluje daną
jednostkę, uwzględnia się istnienie oraz wpływ potencjalnych praw głosu, które w danej chwili można
zrealizować lub zamienić.
Jednostka współkontrolowana to jednostka, w której określony w umowie podział kontroli nad
działalnością gospodarczą wymaga jednomyślności stron sprawujących kontrolę w zakresie
strategicznych decyzji finansowych i operacyjnych.
Jednostka stowarzyszona to jednostka gospodarcza, w tym jednostka osobowa taka jak spółka cywilna,
na którą inwestor wywiera znaczący wpływ i która nie jest jednostką zależną lub współkontrolowaną.
MSR 28 definiuje „znaczący wpływ” jako prawo do uczestniczenia w podejmowaniu decyzji w zakresie
polityki operacyjnej i finansowej jednostki, w którą dokonano inwestycji, nie polegające jednak
na sprawowaniu kontroli lub współkontroli nad tą jednostką.
Posiadane przez jednostkę udziały i akcje w spółkach zależnych, współkontrolowanych i stowarzyszonych
wyceniane są zgodnie z MSR 27 Jednostkowe sprawozdanie finansowe według historycznego kosztu
nabycia. Jeśli istnieje obiektywny dowód utraty wartości tych aktywów, kwota utraty wartości jest
mierzona jako różnica między bieżącą wartością księgową aktywa i szacowaną wartością odzyskiwalną.
Udziały i akcje w podmiotach zależnych są ujmowane w cenie nabycia, pomniejszonej o odpisy z tytułu
utraty wartości.
Siedziba
Udział na
dzień 31
grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia
2021
Udział na
dzień 31
grudnia 2020
Stan na dzień
31 grudnia
2020
SPÓŁKI NALEŻĄCE DO PGK PGE 2015
PGE Górnictwo i Energetyka
Konwencjonalna S.A.
Bełchatów
100,00%
11.723
100,00%
11.980
PGE Dystrybucja S.A.
Lublin
100,00%
10.595
100,00%
10.595
PGE Energia Odnawialna S.A.
Warszawa
100,00%
1.349
100,00%
1.349
PGE Obrót S.A.
Rzeszów
100,00%
622
100,00%
574
PGE Dom Maklerski S.A.
Warszawa
100,00%
97
100,00%
97
ELBEST sp. z o.o.
Bełchatów
100,00%
88
100,00%
71
PGE Ventures sp. z o.o
Warszawa
100,00%
68
100,00%
68
PGE Centrum sp. z o.o.
Warszawa
-
-
100,00%
48
PGE Gryfino 2050 sp. z o.o. (PGE Inwest 8)
Warszawa
100,00%
35
100,00%
<1
PGE Nowa Energia sp. z o.o
Warszawa
100,00%
28
100,00%
32
BETRANS sp. z o.o.
Bełchatów
100,00%
26
100,00%
35
ELMEN sp. z o.o.
Rogowiec
100,00%
16
100,00%
23
BESTGUM POLSKA sp. z o.o.
Rogowiec
100,00%
12
100,00%
12
PGE Systemy S.A.
Warszawa
100,00%
10
100,00%
10
MEGAZEC sp. z o.o.
Bydgoszcz
100,00%
10
100,00%
10
PGE Baltica sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
9
100,00%
9
ELBIS sp. z o.o.
Rogowiec
100,00%
8
100,00%
8
Ramb sp. z o.o.
Piaski
100,00%
7
100,00%
7
Mega Serwis sp. z o.o.
Bogatynia
100,00%
7
100,00%
7
PGE Synergia sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
6
100,00%
6
ELBEST Security sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
4
100,00%
<1
ELTUR SERWIS sp. z o.o.
Bogatynia
100,00%
2
100,00%
5
PGE Inwest 14 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
4
100,00%
4
PGE Inwest 13 S.A.
Warszawa
100,00%
1
100,00%
1
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 23
Siedziba
Udział na
dzień 31
grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia
2021
Udział na
dzień 31
grudnia 2020
Stan na dzień
31 grudnia
2020
5 spółek z o.o. o nazwach
PGE Inwest 2;9 do 12
Warszawa
100,00%
<1
100,00%
<1
SPÓŁKI NIENALEŻĄCE DO PGK PGE 2015
PGE Energia Ciepła S.A.
Warszawa
100,00%
4.341
100,00%
4.118
PGE Baltica 3 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
138
100,00%
<1
PGE Baltica 2 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
104
100,00%
<1
PGE EJ 1 sp. z o.o.
Warszawa
-
-
70,00%
369
PGE Ekoserwis sp. z o.o.
Wrocław
100,00%
70
95,08%
65
PGE Sweden AB (publ)
Sztokholm
100,00%
52
100,00%
52
Elektrownia Wiatrowa Baltica 1 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
32
100,00%
22
PGE Trading GmbH
Berlin
100,00%
23
100,00%
23
Rybnik 2050 sp. z o.o.
Rybnik
100,00%
23
-
-
Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Energia
S.A.
Warszawa
100,00%
18
100,00%
18
Elektrownia Wiatrowa Baltica 4 sp. z
o.o.(Inwest 17)
Warszawa
100,00%
<1
100,00%
<1
Elektrownia Wiatrowa Baltica 5 sp. z
o.o.(Inwest 18)
Warszawa
100,00%
<1
100,00%
<1
Elektrownia Wiatrowa Baltica 6 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
1
100,00%
1
Elektrownia Wiatrowa Baltica 9 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
1
-
-
Elektrownia Wiatrowa Baltica 10 sp. z o.o. w
organizacji
Warszawa
100,00%
<1
-
-
Elektrownia Wiatrowa Baltica 11 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
<1
-
-
Elektrownia Wiatrowa Baltica 12 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
<1
-
-
PGE Baltica 1 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
1
100,00%
<1
PGE Baltica 4 sp. z o.o.
Warszawa
100,00%
1
100,00%
<1
PGE Baltica 5 sp. z o.o. (PGE Inwest 16)
Warszawa
-
-
100,00%
86
PGE Baltica 6 sp. z o.o. (PGE Inwest 19)
Warszawa
-
-
100,00%
65
6 spółek z o.o. o nazwach
PGE Inwest 20 do 25 w organizacji
Warszawa
100,00%
-
-
-
RAZEM
29.532
29.770
W 2021 roku miały miejsce następujące istotne zmiany w strukturze spółek zależnych:
1 lutego 2021 roku zawiązana została spółka Rybnik 2050 sp. z o.o. Spółka została
zarejestrowana w KRS 31 maja 2021 roku.
11 lutego 2021 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Spółki Elektrownia Wiatrowa
Baltica-5 sp. z o.o. podjęło uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego Spółki
o kwotę 44 mln PLN. Podwyższenie kapitału zakładowego Spółki zostało objęte przez PGE S.A.,
w zamian za wkład pieniężny. Dnia 22 marca 2021 roku podwyższenie kapitału zakładowego
Spółki zostało zarejestrowane w KRS.
18 lutego 2021 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Spółki Elektrownia Wiatrowa
Baltica-6 sp. z o.o. podjęło uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego Spółki
o kwotę 35 mln PLN. Podwyższenie kapitału zakładowego Spółki zostało objęte przez PGE S.A.,
w zamian za wkład pieniężny. Dnia 15 marca 2021 roku podwyższenie kapitału zakładowego
Spółki zostało zarejestrowane w KRS.
18 lutego 2021 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Spółki Elektrownia Wiatrowa
Baltica-1 sp. z o.o. podjęło uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego Spółki
o kwotę 10 mln PLN. Podwyższenie kapitału zakładowego Spółki zostało objęte przez PGE S.A.,
w zamian za wkład pieniężny. Dnia 11 marca 2021 roku podwyższenie kapitału zakładowego
Spółki zostało zarejestrowane w KRS.
26 marca 2021 roku zawarta została umowa sprzedaży wszystkich udziałów z spółce PGE EJ1
sp. z o.o. na rzecz Skarbu Państwa. Przeniesienie własności udziałów nastąpiło w dniu 31 marca
2021 roku.
15 kwietnia 2021 roku Nadzwyczajne Walne Zgromadzenia PGE GiEK S.A. oraz Nadzwyczajne
Walne Zgromadzenia PGE EC S.A. podjęły uchwały w sprawie podziału PGE GiEK S.A. (spółka
dzielona) poprzez wydzielenie w trybie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek handlowych w drodze
przeniesienia na spółkę PGE EC S.A. (spółka przejmująca) części majątku spółki dzielonej
w postaci części oddziału tej spółki, tj. Oddziału Zespół Elektrowni Dolna Odra, w zakresie
obejmującym Elektrociepłownię Szczecin, Elektrociepłownię Pomorzany i system ciepłowniczy
w Gryfinie, stanowiących zorganizowane części przedsiębiorstwa („ZCP”). W wyniku
przeniesienia ZCP wartość akcji PGE EC S.A. w księgach PGE S.A. wzrosła o 223 mln PLN
a wartość akcji PGE GiEK S.A. spadła o taką samą wartość. W dniu 24 maja 2021 roku obniżenie
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 24
kapitału zakładowego PGE GiEK S.A. zostało zarejestrowane w KRS. W dniu 1 lipca 2021 roku
podwyższenie kapitału zakładowego PGE EC S.A. zostało zarejestrowane w KRS.
12 lipca 2021 roku PGE S.A. nabyła 11.525 akcji PGE Ekoserwis S.A. w procedurze
przymusowego odkupu, zgodnie z art. 418 Kodeksu spółek handlowych, w wyniku czego
posiada obecnie akcje stanowiące 100% udziału w kapitale zakładowym PGE Ekoserwis S.A.
Cena zapłacona za akcje wyniosła 5 mln PLN.
15 lipca 2021 roku Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie PGE GiEK S.A. oraz Nadzwyczajne
Zgromadzenie Wspólników PGE Inwest 8 sp. z o.o. podjęły uchwały w sprawie podziału
PGE GiEK S.A. (spółka dzielona) poprzez wydzielenie w trybie art. 529 § 1 pkt 4 Kodeksu spółek
handlowych w drodze przeniesienia na spółkę PGE Inwest 8 sp. z o.o. (spółka przejmująca)
części majątku spółki dzielonej w postaci części oddziału tej spółki tj.: PGE GiEK S.A. - Oddział
Zespół Elektrowni Dolna Odra, w zakresie obejmującym budowę bloków gazowych stanowiącą
ZCP, funkcjonalnie związaną z budową nowych bloków gazowych i wytwarzaniem w przyszłości
energii elektrycznej. W wyniku przeniesienia ZCP wartość udziałów PGE Inwest 8 sp. z o.o.
w księgach PGE S.A. wzrosła o 35 mln PLN a wartość akcji w PGE GiEK spadła o taką samą
wartość. Rejestracja podwyższenia kapitału spółki przejmującej została dokonana w KRS dnia
1 października 2021 roku.
13 lipca 2021 roku nastąpiło przeniesienie prawa własności udziałów spółki PGE Baltica 5
sp. z o.o. na rzecz PGE Baltica 3 sp. z o.o., na podstawie zawartej w tym dniu umowy aportowej
pomiędzy PGE S.A. i PGE Baltica 3 sp. z o.o. W wyniku tej transakcji wartość udziałów
PGE Baltica 3 sp. z o.o. wzrosła o 130 mln PLN. W dniu 26 sierpnia 2021 roku podwyższenie
kapitału zakładowego Spółki zostało zarejestrowane w KRS.
13 lipca 2021 roku nastąpiło przeniesienie prawa własności udziałów spółki PGE Baltica 6
sp. z o.o. na rzecz PGE Baltica 2 sp. z o.o., na podstawie zawartej w tym dniu umowy aportowej
pomiędzy PGE S.A. i PGE Baltica 2 sp. z o.o. W wyniku tej transakcji wartość udziałów
PGE Baltica 2 sp. z o.o. wzrosła o 100 mln PLN. W dniu 9 września 2021 roku podwyższenie
kapitału zakładowego Spółki zostało zarejestrowane w KRS.
17 sierpnia 2021 roku Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników spółki Rybnik 2050 sp. z o.o.
podjęło uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego spółki poprzez utworzenie
nowych 22.514 udziałów spółki o wartości nominalnej 1.000,00 PLN każdy udział. Udziały
zostały objęte w całości przez PGE S.A. W dniu 15 września 2021 roku podwyższenie kapitału
zakładowego Rybnik 2050 sp. z o.o. zostało zarejestrowane w KRS.
1 października 2021 roku zarejestrowane zostało w KRS połączenie PGE Obrót S.A. (spółka
przejmująca) oraz PGE Centrum sp. z o.o. (spółka przejmowana). W wyniku połączenia wartość
akcji PGE Obrót S.A. w księgach PGE S.A. wzrosła o 48 mln PLN.
4 października 2021 roku PGE S.A. zawiązała 6 spółek o nazwach PGE Inwest 20 do 25
w organizacji. Kapitał zakładowy każdej ze spółek wynosi 25 tys. PLN. Spółki PGE Inwest 20 do
22 i PGE Inwest 25 zostały wpisane w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego
w marcu 2022 roku. Natomiast spółki PGE Inwest 23 sp. z o.o. i PGE Inwest 24 sp. z o.o. na
dzień zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego nie zostały
zarejestrowane w KRS.
4 października 2021 roku PGE S.A. zawiązała spółki Elektrownia Wiatrowa Baltica 9 sp. z o.o,
Elektrownia Wiatrowa Baltica 10 sp. z o.o., Elektrownia Wiatrowa Baltica 11 sp. z o.o. oraz
Elektrownia Wiatrowa Baltica 12 sp. z o.o. Kapitał zakładowy Elektrownia Wiatrowa Baltica 9
sp. z o.o. wyniósł 981 tys. PLN, a kapitały zakładowe pozostałych spółek po 25 tys. PLN. Spółki
te zostały wpisane w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego w grudniu 2021
roku (Elektrownia Wiatrowa Baltica 10 sp. z o.o. wpisana w dniu 18 lutego 2022 roku).
15 grudnia została zawarta pomiędzy PGE S.A. a Polskim Holdingiem Hotelowym warunkowa
umowa sprzedaży 100% udziałów w spółce Elbest sp. z o.o. Sprzedaż została zrealizowana
w dniu 4 marca 2022 roku.
8.1 Analiza wartości finansowego majątku trwałego
Analiza utraty wartości akcji spółek PGE GiEK S.A., PGE EC S.A. oraz PGE EO S.A.
W pierwszym półroczu 2021 roku Spółka dokonała analizy przesłanek i zidentyfikowała czynniki, które
mogły przyczynić się do zmiany wartości posiadanych aktywów wytwórczych i w konsekwencji wpłynąć
na wartość posiadanych przez PGE S.A. akcji w PGE GiEK S.A., PGE EC S.A. oraz PGE EO S.A. W wyniku
analizy, PGE S.A. przeprowadziła testy utraty wartości posiadanych akcji PGE GiEK S.A. i PGE EO S.A.
Przeprowadzone testy nie wykazały konieczności dokonania odpisu aktualizującego. W przypadku
spółek PGE EC S.A. nie wystąpiły przesłanki do przeprowadzenia testów.
W czwartym kwartale 2021 roku PGE S.A. ponownie przeanalizowała przesłanki w celu identyfikacji
czynników, które mogłyby wpłynąć na zmianę wartości posiadanych akcji. W przypadku akcji
w PGE GiEK S.A. oraz PGE EO S.A. nie zidentyfikowano takich czynników. W przypadku spółki
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 25
PGE EC S.A. testy zostały przeprowadzone ze względu przyjęcie w ramach GK PGE Planu Dekarbonizacji
do roku 2050, którego celem jest wypełnienie wymogów regulacyjnych stawianych przed energetyką
oraz utrzymanie w długiej perspektywie obecnego potencjału wytwórczego w celu zaspokojenia potrzeb
odbiorców. Plan dekarbonizacji stanowi operacjonalizację celów określonych bezpośrednio w strategii
GK PGE oraz w planie wdrożenia strategii w segmencie Ciepłownictwo. Plan określa lokalizacje,
w których zostanie przeprowadzona transformacja majątku produkcyjnego, harmonogram głównych
działań, planowane nakłady oraz efekty. Transformacja mocy wytwórczych poprzez zastosowanie
nowych nisko- lub zeroemisyjnych jednostek wytwórczych planowana jest w perspektywie do 2030
roku, a neutralność klimatyczna w perspektywie do 2050 roku.
Założenia makroekonomiczne i rynkowe
Główne założenia cenowe tj. ceny energii elektrycznej, uprawnień do emisji CO
2
, węgla kamiennego,
gazu ziemnego oraz założenia dotyczące produkcji z większości instalacji Grupy pochodziły
z opracowania przygotowanego przez niezależnego eksperta, z uwzględnieniem szacunków własnych,
na bazie aktualnej sytuacji rynkowej dla pierwszego roku prognozy.
Prognozy cen energii elektrycznej zakładają spadek cen w latach 2023-2024 w odniesieniu do cen
z 2022 roku, a następnie średnioroczny wzrost na poziomie 6% w latach 2025-2029.
Prognozy cen uprawnień do emisji CO
2
zakładają średnioroczny spadek w latach 2023-2025 na poziomie
4,6% w odniesieniu do roku 2022 oraz średnioroczny wzrost w latach 2026-2029 na poziomie 12,7%.
Dla 2030 roku przewiduje się niewielki spadek w odniesieniu do 2029 roku, a w kolejnych latach stabilne
wzrosty o ok. 4% rocznie do 2040 roku.
Prognozy cen węgla kamiennego zakładają średnioroczny wzrost w okresie do 2023-2030 roku na
poziomie 2,5 % w odniesieniu do 2022 roku.
Prognozy cen gazu ziemnego zakładają spadek cen w 2023 roku w stosunku do 2022 roku i utrzymanie
się średniorocznych wzrostów cen gazu o około 4,4% rocznie w kolejnych latach.
Prognozy cen praw majątkowych pochodzenia energii zakładają około 12,5% średnioroczny spadek
w latach 2023 – 2031 w odniesieniu do 2022 roku, co związane jest ze zmniejszającym się obowiązkiem
umorzenia.
Prognoza przychodów z rynku mocy dla lat 2022-2026 opiera się na wynikach rozstrzygniętych aukcji
głównych i dodatkowych dla tych okresów dostaw z uwzględnieniem mechanizmów wspólnego
bilansowania w ramach spółek Grupy Kapitałowej PGE. Prognoza od 2027 roku została opracowana
przez zespół ekspertów PGE S.A., na podstawie założeń dotyczących szacowanych przyszłych
przepływów dla jednostek wytwórczych bazujących m.in. na wynikach już rozstrzygniętych aukcji oraz
prognoz zewnętrznego eksperta. Dla kontraktów jednorocznych z dostawą od 1 lipca 2025 roku, oraz
kontraktów wieloletnich zawartych w ramach aukcji dla 2025 roku i kolejnych, obowiązuje kryterium
emisyjności 550g CO
2
/kWh (tzw. EPS 550), co w praktyce wyklucza udział w aukcjach Rynku Mocy
wszystkich jednostek węglowych.
Dyspozycyjność jednostek została oszacowana w oparciu o plany remontów z uwzględnieniem
statystycznej awaryjności.
W dniu 2 lutego 2021 roku Rada Ministrów zatwierdziła „Politykę Energetyczną Polski do 2040 roku”.
PEP stanowi wizję Polski w zakresie transformacji energetycznej, ukazując m.in. zakładaną strukturę
jednostek wytwarzających energię elektryczną. Zgodnie z Polityką zwiększany ma być udział jednostek
nisko- i zeroemisyjnych, a zmniejszany udział jednostek węglowych.
Kwestie klimatyczne
Tempo transformacji energetycznej i trendy zakładane w PEP 2040 w ostatnim okresie uległy
znaczącemu przyspieszeniu i wzmocnieniu. W lipcu 2021 roku Komisja Europejska opublikowała pakiet
legislacyjny Fit for 55, zmierzający m.in. do osiągnięcia redukcji emisji gazów cieplarnianych w UE
o 55% (poprzednio 40%) do 2030 roku w stosunku do roku 1990. Zgodnie z oczekiwaniami uczestników
rynku, ujęta w pakiecie reforma systemu EU ETS powinna skutkować znaczącym wzrostem poziomu
cen uprawnień do emisji CO
2
, co w praktyce nastąpiło już w 2021 roku. W efekcie obecny poziom cen
uprawnień do emisji CO
2
znacznie odbiega od założeń PEP 2040. Kolejnym istotnym elementem, który
mocno odbiega od założeń Polityki, jest dynamiczny przyrost mocy fotowoltaicznych na skutek
funkcjonowania licznych programów dofinansowania, systemu opustowego dla prosumentów oraz
aukcji OZE. W efekcie poziom mocy zainstalowanej zakładany na rok 2030 został już osiągnięty.
Analiza przesłanek dla PGE GiEK S.A.
W poprzednich okresach sprawozdawczych PGE S.A. dokonywała istotnych odpisów z tytułu utraty
wartości posiadanych akcji PGE GiEK S.A.
W bieżącym okresie sprawozdawczym Spółka dokonała analizy przesłanek w celu weryfikacji, czy mogła
nastąpić utrata wartości tych aktywów lub odwrócenie wcześniej ujętych odpisów.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 26
Najważniejsze analizowane czynniki obejmowały:
analizę realizacji planu finansowego przyjętego na 2021 rok,
analizę bieżącej sytuacji rynkowej,
potwierdzenie aktualności prognoz długoterminowych,
potwierdzenie aktualności planu inwestycyjnego,
analizę założeń dotyczących rynku mocy.
Przeprowadzona analiza przesłanek dla segmentu Energetyka Konwencjonalna wykazała realizację
planu finansowego powyżej założonych wartości, co jest związane głównie ze wzrostem cen energii
elektrycznej oraz marż uzyskiwanych na sprzedaży energii elektrycznej na rynku terminowym i na
rynku SPOT. Wzrost cen energii elektrycznej w IV kwartale 2021 roku spowodowany był głównie
wzrostem cen energii w krajach sąsiednich, wynikającym z wysokich cen gazu i węgla kamiennego
w Europie i na świecie. To przełożyło się na pojawienie dodatkowego popytu eksportowego na rynku
w Polsce, co samo w sobie spowodowało podniesienie poziomu cen, a także przyczyniło do obniżenia
stanu zapasów węgla kamiennego, który dodatkowo podniósł wycenę ofert sprzedaży energii
z jednostek krańcowych na węglu kamiennym. W ocenie Spółki wzrosty te nie będą miały charakteru
trwałego, dlatego nie stanowią one przesłanki do przeprowadzania testów na utratę wartości. Ponadto,
nie zakłada się istotnych zmian w poziomach planowanych nakładów inwestycyjnych oraz w poziomie
przychodów z rynku mocy. Również założenia cenowo- wolumenowe są zbieżne z założeniami
przyjętymi do testów na utratę wartości aktywów przeprowadzonych na dzień 30 czerwca 2021 roku.
W związku z powyższym zdaniem PGE, na dzień sprawozdawczy nie występują przesłanki do dokonania
odpisów z tytułu utraty wartości akcji PGE GiEK S.A. ani do odwrócenia odpisów ujętych w poprzednich
okresach.
Kwestie klimatyczne
Przyszłość polskiego rynku energii jest determinowana przez politykę klimatyczną Unii Europejskiej, a
na rozwój sytuacji na rynku energii elektrycznej w perspektywie do 2050 roku będzie miał wpływ
Europejski Zielony Ład („EGD”), mający na celu osiągnięcie neutralności klimatycznej UE do 2050 roku.
Jednym z najważniejszych kroków do osiągnięcia neutralności klimatycznej była akceptacja przez Radę
Europejską w grudniu 2020 roku nowego wiążącego celu unijnego ograniczenia emisji netto gazów
cieplarnianych o co najmniej 55 % do 2030 roku w porównaniu z poziomem z roku 1990. Konsekwencją
wyższego celu redukcji emisji CO
2
są rosnące koszty uprawnień do emisji CO
2
, co może negatywnie
wpływać na wyniki segmentu Energetyki Konwencjonalnej oraz GK PGE. Założenia makroekonomiczne
przyjęte do analizy przesłanek uwzględniają nowy wyższy cel redukcji emisji CO
2
w 2030 roku, a w
rezultacie rosnący poziom cen uprawnień do emisji CO
2
i w długim terminie są zbieżne z założeniami
przyjętymi do testów na utratę wartości przeprowadzonych na dzień 30 czerwca 2021 roku.
Otoczenie w jakim działa Grupa Kapitałowa PGE charakteryzuje się wysoką zmiennością i jest zależne
od uwarunkowań makroekonomicznych, rynkowych oraz regulacyjnych, a wszelkie zmiany w tym
zakresie mogą mieć istotny wpływ na sytuację finansową oraz wyniki finansowe Grupy PGE. Dlatego
powyższe oraz pozostałe założenia przyjęte do oszacowania wartości użytkowej aktywów podlegają
okresowej analizie i weryfikacji. Ewentualne zmiany zostaną ujęte w przyszłych sprawozdaniach
finansowych.
Analiza przesłanek dla PGE EO S.A.
Najważniejsze analizowane czynniki obejmowały:
analizę realizacji planu finansowego przyjętego na 2021 rok,
potwierdzenie aktualności planu inwestycyjnego,
analizę ceny energii, praw majątkowych pochodzenia energii,
analizę założeń dotyczących tzw. rynku mocy,
analizę szacunków marż na produkcji i sprzedaży energii elektrycznej w przyszłych okresach,
w świetle prognoz cen energii.
Przeprowadzona analiza przesłanek w zakresie CGU PGE EO S.A. wskazała, iż jednostki wytwórcze
obszaru Wiatr realizują plan finansowy powyżej założonych wartości, co jest związane m.in. z wyższymi
cenami energii elektrycznej oraz praw majątkowych przy jednocześnie niższym wolumenie produkcji,
co wynika z gorszych warunków atmosferycznych od zakładanej wietrzności. Na wyższy wynik
w obszarze Woda miały wpływ takie czynniki jak wyższe ceny energii elektrycznej i praw majątkowych
oraz wyższa produkcja energii elektrycznej ze względu na korzystne warunki hydrologiczne.
W przypadku ESP wyższy wynik jest efektem głównie z wyższych cen energii elektrycznej, co wpływa
na znacząco wyższe przychody ze sprzedaży. Niższe prognozowane przychody z Rynku Mocy
w porównaniu do przeprowadzonych testów na dzień 30 czerwca 2021 roku nie stanowią zagrożenia
dla spadku wartości użytkowej aktywów poniżej wartości księgowej z uwagi na fakt, iż przeprowadzone
testy na dzień 30 czerwca 2021 roku. wykazały znaczną nadwyżkę. Nie zakłada się istotnych zmian
w poziomach planowanych nakładów inwestycyjnych. Również założenia w zakresie cen energii
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 27
elektrycznej są zbieżne z założeniami przyjętymi do testów na utratę wartości aktywów
przeprowadzonych na dzień 30 czerwca 2021 roku.
W związku z powyższym zdaniem PGE, na dzień sprawozdawczy nie występują przesłanki do dokonania
odpisów z tytułu utraty wartości akcji PGE EO S.A. ani do odwrócenia odpisów ujętych w poprzednich
okresach.
Testy na utratę wartości akcji dla PGE EC S.A.
W bieżącym okresie sprawozdawczym Spółka dokonała analizy przesłanek i zidentyfikowała czynniki,
które w istotny sposób mogły przyczynić się do zmiany wartości posiadanych aktywów trwałych
i w konsekwencji wpłynąć na wartość posiadanych przez PGE S.A. akcji.
Kwestie klimatyczne
W październiku 2021 roku, dla segmentu Ciepłownictwo został przyjęty w ramach GK PGE Plan
Dekarbonizacji do roku 2050, którego celem jest wypełnienie wymogów regulacyjnych stawianych
przed energetyką oraz utrzymanie w długiej perspektywie obecnego potencjału wytwórczego w celu
zaspokojenia potrzeb odbiorców. Plan Dekarbonizacji stanowi operacjonalizację celów określonych
bezpośrednio w strategii GK PGE oraz w planie wdrożenia strategii w segmencie Ciepłownictwo. Plan
określa lokalizacje, w których zostanie przeprowadzona transformacja majątku produkcyjnego,
harmonogram głównych działań, planowane nakłady oraz efekty. Transformacja mocy wytwórczych
poprzez zastosowanie nowych nisko- lub zeroemisyjnych jednostek wytwórczych planowana jest
w perspektywie do 2030 roku, a neutralność klimatyczna w perspektywie do 2050 roku.
Testy na utratę wartości akcji zostały przeprowadzone na dzień 31 grudnia 2021 roku. Określenie
wartości godziwej dla bardzo dużych grup aktywów, dla których nie ma aktywnego rynku i mało jest
porównywalnych transakcji, jest w praktyce bardzo trudne. W przypadku całych elektrowni
i elektrociepłowni, dla których należy określić wartość na lokalnym rynku, nie istnieją obserwowalne
wartości godziwe. W związku z powyższym, wartość odzyskiwalna analizowanych aktywów została
ustalona w oparciu o oszacowanie ich wartości użytkowej metodą zdyskontowanych przepływów
pieniężnych netto na podstawie projekcji finansowych przygotowanych na okres od 2022 do końca 2030
roku. Zdaniem Spółki przyjęcie projekcji finansowych dłuższych niż pięcioletnie jest zasadne ze względu
na istotny i długoterminowy wpływ szacowanych zmian w otoczeniu regulacyjnym. Dzięki przyjęciu
dłuższych projekcji wartość odzyskiwalna może być oszacowana bardziej rzetelnie. Dla jednostek
wytwórczych, których zakładany okres ekonomicznej użyteczności wykracza poza rok 2030 określono
wartość rezydualną na pozostały czas eksploatacji.
Rynek energetyczny, a w szczególności rynek ciepłowniczy, jest w Polce rynkiem regulowanym i jako
taki podlega wielu przepisom i nie może być swobodnie kształtowany jedynie w oparciu o decyzje
biznesowe. Prawo energetyczne w swoich celach ma m.in. podejmowanie skutecznych działań
regulacyjnych zmierzających do zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego. Oznacza to, że otoczenie
regulacyjne zmierza do stabilnego działania dostawców ciepła na danym terenie tak by zaspokoić
w perspektywie długoterminowej potrzeby odbiorców. Zgodnie z przepisami ustawy - prawo
energetyczne, Prezes URE może nawet w skrajnych przypadkach nakazać przedsiębiorstwu
energetycznemu, prowadzenie działalności objętej koncesją (przez okres nie dłuższy niż 2 lata), jeżeli
wymaga tego interes społeczny. Jeżeli taka działalność przynosi stratę, przedsiębiorstwu
energetycznemu należy się pokrycie strat od Skarbu Państwa.
W związku z powyższym, Spółka nie zakłada skończonego okresu życia CGU z uwagi na otoczenie
regulacyjne, które ogranicza możliwość zaprzestania działalności. Z uwagi na powyższe w testach na
utratę wartości założono kontynuowanie działalności (w postaci wartości rezydualnej), przy zachowaniu
nakładów na poziomie odtworzeniowym, w długiej perspektywie z uwagi m.in na interes społeczny
w postaci zapewniana dostaw ciepła. W odniesieniu do aktywów wytwórczych objętych Planem
Dekarbonizacji inwestycje o charakterze odtworzeniowym dotyczą transformacji mocy wytwórczych (na
aktywa zasilane gazem) poprzez zastosowanie nowych nisko- lub zeroemisyjnych jednostek
wytwórczych, co oznacza, że środki pieniężne generowane przez te aktywa uwzględniane są w testach
na utratę wartości.
Założenia szczegółowe segmentu
Poniżej przedstawiono kluczowe założenia wpływające na oszacowanie wartości użytkowej testowanych
CGU:
uznanie za odrębne CGU poszczególnych oddziałów spółki PGE EC S.A. tj. Oddziału nr 1
w Krakowie (Elektrociepłownia Kraków), Oddziału Wybrzeże (Elektrociepłownia Gdańsk,
Elektrociepłownia Gdynia), Oddziału w Rzeszowie (Elektrociepłownia Rzeszów), Oddziału
w Lublinie (Elektrociepłownia w Lublinie Wrotków), Oddziału w Bydgoszczy (Elektrociepłownia
Bydgoszcz I, Elektrociepłownia Bydgoszcz II), Oddziału w Gorzowie Wielkopolskim
(Elektrociepłownia w Gorzowie Wielkopolskim), Oddziału w Zgierzu (Elektrociepłownia
w Zgierzu), Oddziału w Kielcach (Elektrociepłownia w Kielcach), Oddziału Szczecin
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 28
(Elektrociepłownia w Szczecinie, Elektrociepłownia w Pomorzanach, sieć ciepłownicza
w Gryfinie),
uznanie za jedno CGU trzech zakładów produkcyjnych wchodzących w skład spółki
KOGENERACJA tj. Elektrociepłowni Wrocław, Elektrociepłowni Czechnica oraz Elektrociepłowni
Zawidawie,
dla okresu od 2021 roku założono, iż wytwórcy z GK PGE nie uzyskują przydziałów bezpłatnych
uprawnień CO
2
na produkcję energii elektrycznej,
uwzględnienie przydziału darmowych uprawnień do emisji CO
2
w okresie 2021-2030 dla
ciepłownictwa systemowego i wysokosprawnej kogeneracji. Przydział bezpłatnych uprawnień
na ciepło od roku 2021 do 2030 reguluje dyrektywa unijna 2018/410 z dnia 14 marca 2018
roku zmieniająca dyrektywę 2003/87/WE w celu wzmocnienia efektywnych pod względem
kosztów redukcji emisji oraz inwestycji niskoemisyjnych i decyzję (UE) 2015/1814. Kolejną
regulacją precyzującą przydział bezpłatnych uprawnień do emisji jest rozporządzenie
delegowane Komisji (UE) z 9 grudnia 2018 roku w sprawie ustanowienia przejściowych zasad
dotyczących zharmonizowanego przydziału bezpłatnych uprawnień do emisji w całej Unii na
podstawie art. 10a dyrektywy 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (tzw. FAR – Free
Allocation Rules) (weszło w życie 28 lutego2019 roku - wersja polska z 27 lutego 2019 roku).
Dyrektywa znalazła swoje odzwierciedlenie w znowelizowanej ustawie z dnia 4 lipca 2019 roku
o zmianie ustawy o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych oraz
niektórych innych ustaw. Na mocy art. 10a dyrektywy, państwa członkowskie mogą ubiegać się
o przydział bezpłatnych uprawnień do emisji na ciepło w wysokości 30% w okresie od 2021 do
2030, przy czym wartość 30% odnosi się do benchmarku gazowego i dostaw ciepła na potrzeby
komunalne,
przyjęcie założenia dla elektrociepłowni, iż w okresie rezydualnym istnieje wsparcie z rynku
mocy lub jego ekwiwalent,
uwzględnienie systemu wsparcia dla wysokosprawnej kogeneracji w horyzoncie prognoz oraz
okresie rezydualnym: dla istniejących jednostek założono wsparcie w zakresie premii
gwarantowanej oraz, w przypadku spełnienia warunku luki finansowej, premii gwarantowanej
indywidualnej, dla nowych jednostek gazowych założono przyznanie premii kogeneracyjnej,
utrzymanie zdolności produkcyjnych w wyniku prowadzenia inwestycji o charakterze
odtworzeniowym. Dla aktywów wytwórczych, dla których podjęto działania zmierzające do
realizacji Planu Dekarbonizacji, nakłady o charakterze odtworzeniowym oznaczają
transformację majątku produkcyjnego na aktywa zasilane gazem. Plan Dekarbonizacji dotyczy
następujących lokalizacji: Kraków, Gdańsk, Gdynia, Wrocław, Bydgoszcz, Kielce, Zgierz.
uwzględnienie inwestycji rozwojowych, dla projektów o wysokim poziomie zaawansowaniu,
min. ujęcie w zatwierdzonym planie inwestycyjnym Spółki,
przyjęcie skorygowanego średniego ważonego kosztu kapitału po opodatkowaniu w okresie
projekcji na poziomie 6,56%.
Przeprowadzone testy nie wykazały konieczności dokonania odpisu aktualizującego wartość akcji spółki
PGE EC S.A. posiadanych przez PGE S.A. Wartość odzyskiwalna posiadanych akcji przewyższa ich
wartość księgową wykazaną w niniejszym sprawozdaniu finansowym.
Analiza utraty wartości akcji PGE Obrót S.A.
W poprzednich okresach sprawozdawczych PGE S.A. dokonywała odpisów z tytułu utraty wartości akcji
PGE Obrót S.A. W bieżącym okresie sprawozdawczym Spółka dokonała analizy przesłanek
i zidentyfikowała czynniki, które mogłyby wpłynąć na zmianę wartości posiadanych akcji PGE Obrót S.A.
Do takich przesłanek należą:
skutki nowelizacji ustawy o odnawialnych źródłach energii z dnia 29 października 2021 roku,
wprowadzającej zmiany w sposobie rozliczenia prosumentów. Dotychczasowy system opustów
zostanie zastąpiony modelem tzw. „net-billingu”,
dynamiczny rozwój mikroinstalacji fotowoltaicznych i rozliczania prosumentów, którzy będą
rozliczani jeszcze według systemu net-meteringu,
panująca pandemia COVID-19 i jej wpływ na zapotrzebowanie na energię elektryczną.
Z uwagi na powyższe Spółka przeprowadziła test na utratę wartości akcji spółki PGE Obrót S.A. Test
został przeprowadzony zgodnie z MSR 36 metodą zdyskontowanych przepływów pieniężnych.
Opracowując projekcje bazowano na pięcioletnim modelu przepływów finansowych spółki PGE Obrót
S.A. Kluczowe założenia przyjęte do wyceny były następujące:
założenia cenowe dotyczące cen energii elektrycznej pochodziły z opracowania niezależnego
eksperta, z uwzględnieniem szacunków własnych, na bazie aktualnej sytuacji rynkowej dla
pierwszych dwóch lat prognozy,
spadek całkowitego wolumenu sprzedaży w roku 2026 o około 3,4% w porównaniu do 2021
roku,
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 29
niższa prognozowana realizacja marż na energii elektrycznej w latach 2023-2026 w porównaniu
do 2022 roku, kompensowana wyższą prognozowaną realizacją marży na sprzedaży usług
dodanych w latach 2023-2026 w związku z realizacją zakładanych celów strategicznych,
korelacja cen energii elektrycznej w latach 2022-2026 przy sprzedaży energii do odbiorców
detalicznych z cenami energii na rynku hurtowym oraz wpływ na ich poziom wynikający
ze zmiany obowiązku umorzenia praw majątkowych jak i zmiany cen praw majątkowych,
uwzględnienie w projekcji skutków ekonomicznych związanych z dynamicznym rozwojem
mikroinstalacji prosumenckich w horyzoncie prognozy na bazie obserwowanych tendencji
rynkowych w 2021 roku oraz w związku z nowelizacją ustawy o OZE z dnia 29 października
2021 roku,
uwzględnienie w projekcji skutków połączenia PGE Obrót S.A. ze spółką PGE Centrum sp. z o.o.,
przyjęcie WACC po opodatkowaniu w okresie projekcji na poziomie 6,56%.
Test na utratę wartości oraz analiza wrażliwości akcji PGE Obrót S.A.
1 października 2021 roku zarejestrowane zostało w KRS połączenie PGE Obrót S.A. (spółka
przejmująca) oraz PGE Centrum sp. z o.o. (spółka przejmowana). Tym samym wartość księgowa akcji
PGE Obrót S.A. ujęta w księgach Spółki wyniosła 622 mln PLN. W wyniku przeprowadzonego testu
wartość akcji PGE Obrót S.A. została oszacowana na 613 mln PLN. Z uwagi na nieistotną różnicę
pomiędzy wartością księgową, a oszacowaną wartością rynkową, zdaniem PGE S.A. nie ma podstaw do
utworzenia odpisu aktualizującego wartość akcji PGE Obrót S.A.
Wyniki analizy wrażliwości wykazały, że największy wpływ na wartość wycenianych akcji mają przede
wszystkim zmiany założeń dotyczących średnioważonego kosztu kapitału oraz marż jednostkowych.
Poniżej przedstawiono szacowany wpływ zmiany kluczowych założeń na zmianę odpisu aktualizującego
wartość akcji PGE Obrót S.A. na dzień 31 grudnia 2021 roku.
Parametr
Zmiana
Wpływ na odpis aktualizujący
Zwiększenie odpisu
Zmniejszenie odpisu
Zmiana marży jednostkowej
1%
-
103
-1%
103
-
Spadek marży jednostkowej o 1% spowodowałby zwiększenie wartości odpisu o 103 mln PLN.
Parametr
Zmiana
Wpływ na odpis aktualizujący
Zwiększenie odpisu
Zmniejszenie odpisu
Zmiana WACC
+0,5 p.p.
209
-
-0,5 p.p.
-
267
Wzrost WACC o 0,5 p.p. spowodowałby zwiększenie wartości odpisu o 209 mln PLN.
Analiza utraty wartości pozostałych udziałów i akcji
W 2021 roku PGE S.A. objęła odpisami aktualizującymi akcje Eltur-Serwis sp. z o.o. w wysokości
3 mln PLN, Elmen sp. z o.o. w wysokości 7 mln PLN, Betrans sp. z o.o. w wysokości 9 mln PLN.
Przesłanką do utworzenia odpisów jest różnica pomiędzy wartością udziałów oraz akcji w/w spółek
w księgach PGE S.A., a wartością tych spółek oszacowaną metodą zdyskontowanych przepływów
pieniężnych.
Ponadto Spółka utworzyła odpisy aktualizujące udziały dla spółki PGE Nowa Energia sp. z o.o.
w wysokości 4 mln PLN oraz ElectroMobility Poland w wysokości 4 mln PLN. Przesłanką do utworzenia
odpisów jest różnica pomiędzy wartością udziałów w księgach PGE S.A., a wartością tej spółki
oszacowaną metodą skorygowanych aktywów netto.
W grudniu 2021 roku doszło do zawarcia przez Polski Holding Hotelowy warunkowej umowy na zakup
Elbest sp. z o.o. od PGE S.A. W związku z tym, iż wartość rynkowa transakcji sprzedaży przekroczyła
wartość udziałów Elbest sp. z o.o. w księgach PGE S.A., zdecydowano o odwróceniu odpisu w kwocie
21 mln PLN.
Dodatkowo PGE S.A. posiada obligacje wyemitowane przez spółkę Autostrada Wielkopolska S.A., które
zostały objęte 100% odpisem aktualizującym z tytułu utraty wartości. W poprzednich okresach
sprawozdawczych Spółka objęła również odpisem aktualizującym udziały w spółce AWSA Holland II BV
w wysokości 115 mln PLN.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 30
8.2 Udziały i akcje w jednostkach stowarzyszonych i pozostałych
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Polimex Mostostal S.A.
81
81
ElectroMobility Poland S.A.
-
18
Energopomiar Sp. z o.o.
2
2
RAZEM JEDNOSTKI STOWARZYSZONE
83
101
ElectroMobility Poland S.A.
13
-
RAZEM JEDNOSTKI POZOSTAŁE
13
-
W dniu 19 sierpnia 2021 roku Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie spółki ElectroMobility Poland S.A.
podjęło uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego spółki z kwoty 52 mln PLN do kwoty
302 mln PLN, tj. o kwotę 250 mln PLN, poprzez emisję, w drodze subskrypcji prywatnej, 47.800 akcji.
Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie spółki postanowiło pozbawić dotychczasowych akcjonariuszy prawa
poboru nowych akcji w całości i zaoferować wszystkie nowe akcje do objęcia przez Skarb Państwa
w zamian za wkład pieniężny. W wyniku przystąpienia przez Skarb Państwa do spółki ElectroMobility
Poland poprzez objęcie wszystkich nowych akcji w podwyższonym kapitale zakładowym ElectroMobility
Poland, udział PGE S.A. w kapitale zakładowym tej spółki obniżył się z 25% do 4,325%. W dniu
30 września 2021 roku podwyższenie kapitału zakładowego ElectroMobility Poland S.A. zostało
zarejestrowane w KRS. Od tego dnia ElectroMobility Poland S.A. nie jest uznawana za jednostkę
stowarzyszoną. Wartość akcji tej spółki na dzień 31 grudnia 2021 roku, po uwzględnieniu dokonanego
odpisu, wynosi 13 mln PLN.
W dniach 26 sierpnia – 1 września 2021 roku, w ramach transakcji sesyjnych na Giełdzie Papierów
Wartościowych, PGE S.A. sprzedała 187.500 akcji Polimex Mostostal S.A. W wyniku tej transakcji udział
PGE S.A. w kapitale uległ zmniejszeniu z 16,48% do 16,40%. Sprzedaż akcji była związana
z planowanym nabyciem 187.500 akcji Polimex Mostostal S.A. w ramach realizacji jednej z transz opcji
call na zakup akcji Polimex Mostostal S.A., którą dnia 20 stycznia 2017 roku PGE S.A. nabyła od
Towarzystwa Finansowego Silesia sp. z o.o.
24 lutego 2022 roku PGE S.A. zrealizowała opcje call i nabyła od Towarzystwa Finansowego
Silesia sp. z o.o. 187.500 (opcja call 2) oraz 125.000 (opcje call 3) akcji Polimex Mostostal S.A.
W wyniku tych transakcji udział w kapitale uległ zwiększeniu z 16,40% do 16,45%.
9. Udział we wspólnym przedsięwzięciu
Spółka uznaje za wspólne przedsięwzięcia działania wynikające z zawartej w dniu 27 lipca 2018 roku
Umowy o Zarządzanie Rynkiem Mocy. Stronami w umowie są: PGE S.A. jako Zarządzający oraz
powiązane z nią kapitałowo PGE GiEK S.A., PGE EC S.A., PGE EO S.A., ZEW Kogeneracja S.A.,
PGE Toruń S.A., Elektrociepłownia Zielona Góra S.A. jako Zlecający usługę zarządzania na rynku mocy.
Umowa zapewnia prawidłowe wykonywanie obowiązków mocowych przez wszystkich dostawców mocy
należących do GK PGE w okresach dostaw objetych współpracą stron, tak by uniknąć płacenia kar
i zwrotów wynagrodzeń z tytułu niewykonania obowiązków mocowych, jak również podział kosztów
i korzyści wynikających z uczestnictwa w rynku mocy w ramach GK PGE.
PGE S.A. w ramach przedmiotowej umowy otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 1% dochodu
wynikającego z rozliczeń pomiędzy stronami Umowy. Przychody z tego tytułu zostały zaprezentowane
i opisane w nocie 4.1. niniejszego sprawozdania.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 31
10. Pozostałe aktywa krótkoterminowe
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Pozostałe aktywa (w tym rozliczenia międzyokresowe kosztów)
Spółka ujmuje aktywa jako rozliczenia międzyokresowe kosztów czynne, jeżeli spełnione są następujące
warunki:
wynikają z przeszłych zdarzeń – poniesienie wydatku na cel operacyjny jednostki,
ich wysokość można wiarygodnie określić,
dotyczą przyszłych okresów sprawozdawczych.
Rozliczenia międzyokresowe ustalane są w wysokości poniesionych, wiarygodnie ustalonych wydatków,
jakie dotyczą przyszłych okresów i są związane z wpływem korzyści ekonomicznych w przyszłości.
Do pozostałych aktywów zaliczane są w szczególności należności z tytułu rozliczeń publiczno-prawnych,
zaliczki na dostawy i usługi oraz należności z tytułu dywidend.
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Należności z tytułu PGK
42
10
Przekazane zaliczki
313
41
Należności z tytułu VAT
17
-
Pozostałe
3
3
RAZEM
375
54
PGE S.A. jest jednostką reprezentującą w PGK, obejmującej Spółkę oraz część jej jednostek zależnych.
Zasady funkcjonowania oraz rozliczeń pomiędzy spółkami opisano w nocie 20 niniejszego sprawozdania
finansowego.
Na wartość zaliczek składają się środki przekazane do spółki zależnej PGE Dom Maklerski S.A. na zakup
energii elektrycznej i gazu w kwocie 313 mln PLN w bieżącym okresie sprawozdawczym i 41 mln PLN
w okresie porównawczym.
11. Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Środki pieniężne i ekwiwalenty środków pieniężnych
Środki pieniężne składają się z gotówki w kasie oraz depozytów płatnych na żądanie.
Ekwiwalenty środków pieniężnych są krótkoterminowymi inwestycjami o dużej płynności łatwo
wymienialnymi na określone kwoty środków pieniężnych oraz narażonymi na nieznaczne ryzyko zmiany
wartości.
Lokaty krótkoterminowe są dokonywane na różne okresy, od jednego dnia do trzech miesięcy,
w zależności od aktualnego zapotrzebowania Spółki na środki pieniężne i są oprocentowane według
ustalonych dla nich stóp procentowych.
Środki pieniężne w banku są oprocentowane według zmiennych stóp procentowych, których wysokość
zależy od stopy oprocentowania jednodniowych lokat bankowych.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 32
Saldo środków pieniężnych i ich ekwiwalentów składa się z następujących pozycji:
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Środki pieniężne w banku
3.858
849
Lokaty typu overnight
-
300
Lokaty krótkoterminowe
1.100
1.399
Środki na rachunkach VAT
358
959
RAZEM
5.316
3.507
Różnice kursowe od środków pieniężnych w walutach
1
(14)
Saldo środków pieniężnych i ekwiwalentów wykazanych w rachunku
przepływów
5.317
3.493
Pozostające do dyspozycji limity kredytowe na dzień 31 grudnia
4.100
6.173
w tym limity kredytowe w rachunku bieżącym
1.800
1.800
Szczegółowy opis zawartych umów kredytowych został zawarty w nocie 16.1.3 niniejszego
sprawozdania finansowego.
12. Kapitały własne
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Kapitał własny
Kapitał własny wykazywany jest według wartości nominalnej z podziałem na jego rodzaje i według zasad
określonych przepisami prawa i postanowieniami statutu.
Kapitał podstawowy w sprawozdaniu finansowym wykazuje się w wysokości określonej w statucie
i wpisanej w rejestrze sądowym.
Zadeklarowane, lecz niewniesione wkłady kapitałowe ujmuje się jako należne wkłady na poczet kapitału
w wielkości ujemnej.
Celem zarządzania kapitałem jest zapewnienie bezpiecznej i efektywnej struktury finansowania,
uwzględniającej ryzyko operacyjne, nakłady inwestycyjne oraz interes akcjonariuszy i inwestorów
dłużnych. Zarządzanie kapitałem odbywa się na poziomie Grupy Kapitałowej PGE.
Zgodnie z powszechnie stosowaną praktyką, Spółka monitoruje wskaźnik długu netto do EBITDA na
poziomie Grupy Kapitałowej PGE co zostało opisane w nocie 20 skonsolidowanego sprawozdania
finansowego. Dług netto rozumiany jest jako krótko- i długoterminowe zadłużenie finansowe
(oprocentowane kredyty i pożyczki, wyemitowane obligacje i inne papiery dłużne, a także zobowiązania
z tytułu leasingu), pomniejszone o środki pieniężne i ekwiwalenty, oraz krótkoterminowe lokaty
i depozyty. Środki pieniężne o ograniczonej możliwości dysponowania nie są uwzględniane w obliczaniu
długu netto.
Celem Spółki jest utrzymanie ratingów kredytowych na poziomie inwestycyjnym. W związku
z realizowanym programem inwestycyjnym w najbliższych latach planowane jest zwiększanie dźwigni
finansowej. Relacja długu netto do EBITDA jest centralnym elementem sporządzanych przez Spółkę
prognoz i planów finansowych.
12.1 Kapitał podstawowy
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
1.470.576.500 akcji zwykłych serii A o wartości nominalnej 10,25 złotych każda
15.073
15.073
259.513.500 akcji zwykłych serii B o wartości nominalnej 10,25 złotych każda
2.660
2.660
73.228.888 akcji zwykłych serii C o wartości nominalnej 10,25 złotych każda
751
751
66.441.941 akcji zwykłych serii D o wartości nominalnej 10,25 złotych każda
681
681
RAZEM KAPITAŁ PODSTAWOWY
19.165
19.165
Wszystkie akcje Spółki zostały opłacone.
Spółka rozpoczęła proces dokapitalizowania Spółki w związku z planowanymi projektami
inwestycyjnymi, co zostało opisane w nocie 24.2 niniejszego sprawozdania.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 33
Prawa akcjonariuszy - Uprawnienia Skarbu Państwa dotyczące działalności Spółki
Spółka wchodzi w skład Grupy Kapitałowej PGE Polska Grupa Energetyczna S.A., w stosunku do której
Skarb Państwa posiada szczególne uprawnienia, dopóki pozostaje jej akcjonariuszem.
Szczególne uprawnienia Skarbu Państwa, które mogą mieć zastosowanie do spółek z Grupy Kapitałowej
PGE, przewiduje ustawa z dnia 18 marca 2010 roku o szczególnych uprawnieniach ministra właściwego
do spraw aktywów państwowych oraz ich wykonywaniu w niektórych spółkach kapitałowych lub grupach
kapitałowych prowadzących działalność w sektorach energii elektrycznej, ropy naftowej oraz paliw
gazowych (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 2173). Ustawa określa szczególne uprawnienia przysługujące
ministrowi właściwemu do spraw aktywów państwowych w spółkach kapitałowych lub grupach
kapitałowych, prowadzących działalność w sektorach energii elektrycznej, ropy naftowej oraz paliw
gazowych, których mienie zostało ujawnione w jednolitym wykazie obiektów, instalacji, urządzeń i usług
wchodzących w skład infrastruktury krytycznej.
Na podstawie przedmiotowych przepisów minister właściwy do spraw aktywów państwowych, może
wyrazić sprzeciw wobec podjętej przez Zarząd uchwały lub innej dokonanej przez Zarząd czynności
prawnej, której przedmiotem jest rozporządzenie składnikiem mienia stanowiące zagrożenie dla
funkcjonowania, ciągłości działania oraz integralności infrastruktury krytycznej.
Sprzeciwem mogą być objęte również uchwały organu spółki dotyczące:
rozwiązania Spółki,
zmiany przeznaczenia lub zaniechania eksploatacji składnika mienia wchodzącego w skład
infrastruktury krytycznej,
zmiany przedmiotu przedsiębiorstwa Spółki,
zbycia albo wydzierżawienia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części oraz ustanowienia
na nich ograniczonego prawa rzeczowego,
przyjęcia planu rzeczowo-finansowego, planu działalności inwestycyjnej lub wieloletniego planu
strategicznego,
p rzeniesienia siedziby Spółki za granicę,
jeżeli wykonanie takiej uchwały stanowiłoby rzeczywiste zagrożenie dla funkcjonowania, ciągłości
działania oraz integralności infrastruktury krytycznej. Sprzeciw ministra właściwego do spraw aktywów
państwowych wyrażany jest – po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw energii - w formie
decyzji administracyjnej.
12.2 Kapitał zapasowy
Kapitał zapasowy powstał głównie z ustawowych odpisów z zysków generowanych w poprzednich latach
obrotowych, z nadwyżek z podziału zysku ponad wymagany ustawowo odpis oraz z połączeń PGE S.A.
z podmiotami zależnymi.
Zgodnie z wymogami Kodeksu Spółek Handlowych, podmioty mające status spółek akcyjnych
są obowiązane utworzyć kapitał zapasowy na pokrycie straty. Do tej kategorii kapitału przelewa się
co najmniej 8% zysku za dany rok obrotowy wykazanego w jednostkowym sprawozdaniu Spółki, dopóki
kapitał ten nie osiągnie co najmniej jednej trzeciej kapitału podstawowego jednostki. Kapitał zapasowy
w wysokości odpowiadającej jednej trzeciej kapitału podstawowego można użyć jedynie na pokrycie
straty wykazanej w jednostkowym sprawozdaniu finansowymi i nie podlega on podziałowi na inne cele.
O użyciu kapitału zapasowego i rezerwowego rozstrzyga Walne Zgromadzenie.
Kapitał zapasowy podlegający podziałowi pomiędzy akcjonariuszy na dzień 31 grudnia 2021 roku
wynosi 13.766 mln PLN, a na dzień 31 grudnia 2020 roku 12.022 mln PLN.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 34
12.3 Kapitał z wyceny instrumentów finansowych
Zmiana stanu kapitału z aktualizacji wyceny z tytułu wdrożonej rachunkowości zabezpieczeń
przepływów pieniężnych:
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA
(288)
(72)
Zmiana kapitału z wyceny instrumentów finansowych, w tym:
659
(267)
Ujęcie skutecznej części zmiany wartości godziwej zabezpieczających
instrumentów finansowych w części uznanej za skuteczne zabezpieczenie
665
(233)
Naliczone odsetki na instrumencie pochodnym przeniesione z kapitału
z aktualizacji wyceny i ujęte w kosztach odsetkowych
(8)
17
Rewaluacja walutowa transakcji CCIRS przeniesiona z kapitału i ujęta w wyniku z
różnic kursowych
2
(51)
Nieefektywna część zmiany wyceny do wartości godziwej transakcji
zabezpieczających zaprezentowana w rachunku zysków i strat
Nieefektywna część zmiany wyceny do wartości godziwej transakcji
zabezpieczających zaprezentowana w rachunku zysków i strat
-
-
Podatek odroczony
(125)
51
KAPITAŁ Z WYCENY INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH PO UWZGLĘDNIENIU
PODATKU ODROCZONEGO
246
(288)
12.4 Niepodzielony wynik finansowy oraz ograniczenia
w wypłacie dywidendy
Zyski zatrzymane niepodlegające podziałowi to kwoty, które nie mogą zostać wypłacone w formie
dywidendy.
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Zyski zatrzymane niepodlegające podziałowi - wysokość zysków/(strat) ujętych
poprzez pozycję innych całkowitych dochodów
3
(2)
Zyski zatrzymane, podlegające podziałowi
1.734
1.744
(Strata) netto
-
-
ŁĄCZNIE ZYSKI/(STRATY) ZATRZYMANE WYKAZYWANE W
SPRAWOZDANIU Z SYTUACJI FINANSOWEJ
1.737
1.742
Ograniczenia w wypłacie dywidendy z kapitału zapasowego zostały opisane w nocie 12.2 niniejszego
sprawozdania finansowego. Na dzień 31 grudnia 2021 roku nie istnieją inne ograniczenia dotyczące
wypłaty dywidendy.
12.5 Zysk przypadający na jedną akcję
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Zysk netto na akcję
Zysk netto na akcję dla każdego okresu jest obliczony poprzez podzielenie zysku netto przypadającego
dla akcjonariuszy Spółki za dany okres przez średnią ważoną liczbę akcji w danym okresie
sprawozdawczym.
Zysk rozwodniony przypadający na jedną akcję oblicza się poprzez podzielenie zysku netto za okres
przypadającego na zwykłych akcjonariuszy (po potrąceniu odsetek od umarzalnych akcji
uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe) przez średnią ważoną liczbę wyemitowanych akcji
zwykłych występujących w ciągu okresu (skorygowaną o wpływ opcji rozwadniających oraz
rozwadniających umarzalnych akcji uprzywilejowanych zamiennych na akcje zwykłe).
W bieżącym i porównawczym okresie sprawozdawczym nie wystąpił efekt rozwodnienia zysku na jedną
akcję.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 35
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
ZYSK/(STRATA) NETTO
1.734
1.744
ZYSK/(STRATA) NETTO PRZYPADAJĄCY NA ZWYKŁYCH AKCJONARIUSZY
SPÓŁKI, ZASTOSOWANY DO OBLICZENIA ZYSKU NA JEDNĄ AKCJĘ
1.734
1.744
Liczba akcji zwykłych na początek okresu sprawozdawczego
1.869.760.829
1.869.760.829
Liczba akcji zwykłych na koniec okresu sprawozdawczego
1.869.760.829
1.869.760.829
ŚREDNIOWAŻONA LICZBA WYEMITOWANYCH AKCJI ZWYKŁYCH
ZASTOSOWANA DO OBLICZENIA ZYSKU NA JEDNĄ AKCJĘ
1.869.760.829
1.869.760.829
ZYSK/(STRATA) NETTO I ROZWODNIONY ZYSK/(STRATA) NETTO NA
JEDNĄ AKCJĘ (W ZŁOTYCH)
0,93
0,93
12.6 Dywidendy wypłacone i zaproponowane do zapłaty
W bieżącym i w porównawczym okresie sprawozdawczym Spółka nie wypłacała dywidendy.
13. Rezerwy
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Rezerwy
Spółka tworzy rezerwy wówczas, gdy na Spółce ciąży istniejący obowiązek (prawny lub zwyczajowo
oczekiwany) wynikający ze zdarzeń przeszłych, i gdy prawdopodobne jest, że wypełnienie tego
obowiązku spowoduje konieczność wypływu korzyści ekonomicznych oraz można dokonać wiarygodnego
oszacowania kwoty tego zobowiązania. Jeżeli skutek zmiany wartości pieniądza w czasie jest istotny,
kwota rezerwy odpowiada bieżącej wartości nakładów, które jak się oczekuje będą niezbędne do
wypełnienia tego obowiązku. Stopę dyskontową ustala się przed opodatkowaniem, czyli odzwierciedla
ona bieżącą ocenę rynku odnośnie wartości pieniądza w czasie oraz ryzyko związane konkretnie z danym
składnikiem zobowiązań. Stopy dyskontowej nie obciąża ryzyko, o które skorygowano szacunki
przyszłych przepływów pieniężnych.
Rezerwa na świadczenia po okresie zatrudnienia
Pracownicy Spółki mają prawo do następujących świadczeń po okresie zatrudnienia:
odpraw emerytalno-rentowych – wypłacanych jednorazowo, w momencie przejścia na emeryturę
lub rentę,
odpraw pośmiertnych,
ekwiwalentu pieniężnego wynikającego z taryfy pracowniczej dla pracowników przemysłu
energetycznego,
świadczeń z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych,
opieki medycznej.
Spółka tworzy rezerwę na przyszłe zobowiązania z tytułu świadczeń po okresie zatrudnienia w celu
przyporządkowania kosztów do okresów, których dotyczą. Rezerwa tworzona jest w ciężar kosztów
operacyjnych w kwotach odpowiadających nabywaniu przyszłych praw przez obecnych pracowników.
Wartość bieżąca tych zobowiązań jest obliczana przez niezależnego aktuariusza.
Zyski i straty aktuarialne wynikające ze zmiany założeń aktuarialnych (w tym z tytułu zmiany stopy
dyskonta) i korekt aktuarialnych ex post ujmuje się w inne całkowite dochody.
Najistotniejsze wartości dotyczą rezerw na świadczenia po okresie zatrudnienia. Rezerwy na
świadczenia pracownicze zostały oszacowane z wykorzystaniem metod aktuarialnych.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 36
Główne założenia przyjęte przez aktuariusza na dzień sprawozdawczy do wyliczenia kwoty zobowiązania
są następujące:
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Przewidywany wskaźnik inflacji (%)
2,5-4,45
2,5-2,85
Stopa dyskontowa (%)
3,6
1,3
Zakładany roczny wzrost podstaw (%)
2,5-5
2,5
Wskaźnik rotacji pracowników (%)
4,6-11,4
5,0-9,0
Przewidywana stopa wzrostu wartości usług medycznych (%)
-22,34* w 2022
roku; 2,5% w latach
kolejnych
2,5-2,58
Przewidywana stopa wzrostu wartości odpisu na ZFŚS (%)
4,5-7,27
0,00-4,0
*Zmiana wynika głownie ze zmiany dostawcy usług medycznych.
Prawdopodobieństwo odejść pracowników przyjęto na podstawie danych historycznych dotyczących
rotacji zatrudnienia w Spółce oraz danych statystycznych dotyczących odejść pracowniczych w branży.
Umieralność i prawdopodobieństwo dożycia przyjęto zgodnie z Tablicami Trwania Życia,
publikowanymi przez Główny Urząd Statystyczny, przyjmując, że populacja zatrudnionych
w Spółce odpowiada średniej dla Polski pod względem umieralności.
Przyjęto normalny tryb przechodzenia pracowników na emeryturę według szczegółowych zasad
zawartych w ustawie emerytalnej, z wyjątkiem tych zatrudnionych, którzy spełniają warunki
wymagane do przejścia na wcześniejszą emeryturę.
Do dyskontowania przyszłych wypłat świadczeń przyjęto stopę dyskontową w wysokości 3,6%
(31 grudnia 2020: 1,3%), tj. na poziomie zbliżonym do rentowności długoterminowych
papierów wartościowych emitowanych przez Skarb Państwa, notowanych na polskim rynku
kapitałowym.
Bieżąca wartość księgowa rezerw przedstawia się następująco:
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Świadczenia po okresie zatrudnienia
13
1
19
1
Pozostałe
-
39
-
20
RAZEM REZERWY
13
40
19
21
Zmiany stanu rezerw.
Rok zakończony 31 grudnia 2021 roku
Świadczenia
po okresie
zatrudnienia
Pozostałe
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA 2021
20
20
Koszty bieżącego zatrudnienia
1
-
Korekta stopy dyskontowej i innych założeń
(6)
-
Utworzenie
-
39
Wykorzystanie
(1)
(10)
Rozwiązanie
-
(10)
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2021
14
39
Rok zakończony 31 grudnia 2020 roku
Świadczenia
po okresie
zatrudnienia
Pozostałe
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA 2020
19
-
Koszty bieżącego zatrudnienia
2
-
Korekta stopy dyskontowej i innych założeń
3
-
Utworzenie rezerw
-
21
Wykorzystanie
(4)
(1)
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2020
20
20
Na podstawie danych otrzymanych od aktuariusza Spółka szacuje, że wpływ zmiany założeń na
wysokość rezerw po okresie zatrudnienia byłby następujący:
przyjęcie stopy dyskonta wyższej o 1 punkt procentowy (p.p.) spowodowałoby zmniejszenie
wysokości rezerw o 2 mln PLN, a przyjęcie stopy niższej o 1 p.p. spowodowałoby zwiększenie
wysokości tych rezerw o 2 mln PLN.
przyjęcie planowanych wzrostów podstaw wyższych o 1 p.p. spowodowałoby zwiększenie
wysokości rezerw o 2 mln PLN, a przyjęcie stopy niższej o 1 p.p. spowodowałoby zmniejszenie
wysokości tych rezerw o 2 mln PLN.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 37
Pozostałe rezerwy
W 2021 roku Spółka utworzyła rezerwę w kwocie 39 mln PLN w związku ze sprzedażą udziałów PGE EJ1
sp. z o.o. do Skarbu Państwa oraz zgodnie z zawartym Porozumieniem regulującym odpowiedzialność
dotychczasowych Wspólników z tytułu kosztów sporu z Worley Parsons, PGE SA w razie przegrania
sporu może być zobowiązana do pokrycia kosztów sporu w kwocie wynoszącej maksymalnie 98 mln
PLN. W związku z tym, na potrzeby określenia wartości godziwej otrzymanej zapłaty, dokonano
oszacowania prawdopodobieństwa przegrania sporu. W efekcie kwota 59 mln PLN została rozpoznana
w zobowiązaniach warunkowych, zaś kwota 39 mln PLN w rezerwach krótkoterminowych. Kwota
utworzonej rezerwy skorygowała wynik na sprzedaży udziałów prezentowany w niniejszym
sprawozdaniu finansowym.
Pozycje wykazane jako wykorzystanie i rozwiązanie pozostałych rezerw na łączną kwotę 20 mln PLN
dotyczą utworzonej w 2020 roku rezerwy na koszty związane z ogłoszonym Programem Dobrowolnych
Odejść (PDO).
14. Świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia
Wartość rezerw na świadczenia pracownicze po okresie zatrudnienia wykazywana w sprawozdaniu
finansowym pochodzi z wyceny przygotowanej przez niezależnego aktuariusza.
Bieżąca wartość księgowa rezerw na świadczenia pracownicze:
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Odprawy emerytalno-rentowe
i pośmiertne
1
-
1
-
Taryfa energetyczna
8
1
10
1
Zakładowy Fundusz Świadczeń
Socjalnych
1
-
2
-
Opieka medyczna
3
-
6
-
RAZEM ŚWIADCZENIA
PRACOWNICZE
13
1
19
1
Spadek rezerw na świadczenia po okresie zatrudnienia w 2021 roku w porównaniu do roku poprzedniego
wynika głównie ze wzrostu stopy dyskonta oraz zmiany dostawcy usług medycznych.
15. Pozostałe zobowiązania niefinansowe
Główne składniki pozostałych zobowiązań niefinansowych na poszczególne dni sprawozdawcze
przedstawiają się następująco:
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Zobowiązania z tytułu rozliczeń w podatkowej grupie kapitałowej
197
139
Zobowiązania z tytułu należnego VAT
35
316
Premie dla pracowników (premia roczna, kwartalna) i Zarządu
28
29
Niewykorzystane urlopy
7
6
Szacunki na zobowiązania z tyt. innych świadc6zeń pracowniczych
2
4
Otrzymane zaliczki
368
-
Inne
6
5
POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA, RAZEM
643
499
PGE S.A. jest jednostką reprezentującą w podatkowej grupie kapitałowej, obejmującej Spółkę oraz
większość jej jednostek zależnych. Zasady funkcjonowania oraz rozliczeń pomiędzy spółkami opisano
w nocie 20 niniejszego sprawozdania finansowego.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 38
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH
16. Instrumenty finansowe
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Klasyfikacja i wycena
Aktywa finansowe podlegają kwalifikacji do następujących kategorii instrumentów finansowych:
wyceniane według zamortyzowanego kosztu;
wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody, dalej „WGICD”;
wyceniane w wartości godziwej przez wynik, dalej „WGWF”.
Klasyfikacja aktywów finansowych opiera się na kryterium modelu biznesowego oraz charakterystyce
przepływów pieniężnych.
Dłużne aktywo finansowe jest wyceniane według zamortyzowanego kosztu, jeżeli spełnione są oba
poniższe warunki:
przyjęty model biznesowy zakłada utrzymanie składnika aktywów w celu gromadzenia
przepływów pieniężnych wynikających z umowy;
przepływy pieniężne wynikające z umowy dotyczące danego instrumentu obejmują wyłącznie
spłatę kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do zapłaty (test SPPI).
Dłużne aktywo finansowe jest wyceniane w wartości godziwej przez inne całkowite dochody jeżeli
spełnione są oba poniższe warunki:
przyjęty model biznesowy zakłada utrzymanie składnika aktywów w celu gromadzenia
przepływów pieniężnych wynikających z umowy jak i sprzedaż składników aktywów
finansowych;
przepływy pieniężne wynikające z umowy dotyczące danego instrumentu obejmują wyłącznie
spłatę kwoty głównej i odsetek od kwoty głównej pozostałej do zapłaty (test SPPI).
Instrumenty dłużne, które nie spełniają powyższych warunków wyceniane są w wartości godziwej przez
wynik finansowy.
Inwestycje w instrumenty kapitałowe są zawsze wyceniane w wartości godziwej. Spółka może podjąć
nieodwołalną decyzję o ujmowaniu zmian wartości godziwej w innych całkowitych dochodach, o ile
instrument nie jest przeznaczony do obrotu. W przypadku instrumentów kapitałowych przeznaczonych
do obrotu, zmiany wartości godziwej ujmowane są w wyniku finansowym.
Wszystkie standardowe transakcje zakupu i sprzedaży aktywów finansowych są ujmowane w dniu
zawarcia transakcji, tj. w dniu, w którym jednostka zobowiązała się do nabycia danego składnika
aktywów. Standardowe transakcje zakupu lub sprzedaży aktywów finansowych to transakcje zakupu
lub sprzedaży, w których termin dostarczenia aktywów drugiej stronie jest zasadniczo ustalony przez
przepisy bądź zwyczaje obowiązujące na danym rynku.
Model utraty wartości oparty jest na oczekiwanych stratach kredytowych i obejmuje swym zakresem:
aktywa finansowe wyceniane w zamortyzowanym koszcie;
aktywa finansowe wyceniane w WGICD;
zobowiązania do udzielenia kredytu, jeżeli obecnie występuje zobowiązanie do jego
uruchomienia;
udzielone gwarancje finansowe wchodzące w zakres MSSF 9;
należności z tytułu umów leasingowych wchodzące w zakres MSSF 16;
aktywa umowne wchodzące w zakres MSSF 15.
Spółka kwalifikuje zobowiązania finansowe do jednej z poniższych kategorii:
wyceniane według zamortyzowanego kosztu,
wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 39
16.1 Opis istotnych pozycji w ramach poszczególnych kategorii
instrumentów finansowych
16.1.1 Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności
finansowe
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Należności finansowe
Należności finansowe, w tym należności z tytułu dostaw i usług, wycenia się na dzień ich powstania
w wartości godziwej, a następnie według zamortyzowanego kosztu przy zastosowaniu efektywnej stopy
procentowej z uwzględnieniem odpisów z tytułu oczekiwanej straty kredytowej.
Spółka stosuje uproszczone metody wyceny należności wycenianych według zamortyzowanego kosztu
jeżeli nie powoduje to zniekształcenia informacji zawartych w sprawozdaniu z sytuacji finansowej
w szczególności w przypadku, gdy okres do momentu spłaty należności nie jest długi.
Dla należności z tytułu dostaw i usług Spółka wycenia odpis na oczekiwane straty kredytowe w kwocie
równej oczekiwanym stratom kredytowym w całym okresie życia instrumentu.
Spółka wycenia aktywa finansowe według zamortyzowanego kosztu, zgodnie z przyjętym modelem
biznesowym.
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Należności z tytułu dostaw i usług
-
7.703
-
1.239
Nabyte obligacje
5.580
3.562
9.130
813
Należności z tytułu cash poolingu
-
449
-
330
Pożyczki udzielone
1.356
6.258
9
6.499
Pozostałe należności finansowe
-
1.665
-
881
RAZEM NALEŻNOŚCI FINANSOWE
6.936
19.637
9.139
9.762
Należności z tytułu dostaw i usług (należności handlowe)
Należności z tytułu dostaw i usług w kwocie 7.703 mln PLN dotyczą głównie sprzedaży uprawnień do
emisji CO
2
, energii elektrycznej i usług do spółek zależnych w Grupie Kapitałowej PGE. Na dzień
31 grudnia 2021 roku saldo trzech największych odbiorców, tj.: PGE GiEK S.A., PGE Energia Ciepła S.A.,
PGE Obrót S.A., stanowiło 87% salda należności z tytułu dostaw i usług.
Dodatkowe informacje dotyczące należności handlowych zostały zaprezentowane w nocie 17.3.1
niniejszego sprawozdania finansowego.
Nabyte obligacje
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Długoterminowe
Krótkotermino
we
Długoterminow
e
Krótkoterminowe
NABYTE OBLIGACJE - EMITENT
PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna
S.A.
5.580
3.562
9.130
813
RAZEM NABYTE OBLIGACJE
5.580
3.562
9.130
813
PGE S.A. nabywa obligacje emitowane przez spółki Grupy Kapitałowej PGE. Środki uzyskane z emisji
obligacji są wykorzystywane na finansowanie inwestycji, refinansowanie zobowiązań finansowych oraz
na finansowanie bieżącej działalności operacyjnej.
Należności z tytułu cash poolingu
W celu centralizacji zarządzania płynnością w Grupie Kapitałowej PGE obowiązywały umowy dotyczące
usługi cash poolingu rzeczywistego pomiędzy 32 spółkami Grupy Kapitałowej PGE i każdym z banków
z osobna, tj. z bankiem Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A. i Bankiem Polska Kasa Opieki
S.A. PGE S.A. pełni rolę koordynującego usługę cash poolingu w Grupie Kapitałowej PGE. Oznacza to
między innymi, że poszczególne podmioty rozliczają swoje pozycje ze Spółką, a Spółka rozlicza się
z bankami. W związku z powyższym w należnościach i zobowiązaniach finansowych PGE S.A.
wykazywany jest stan rozrachunków z podmiotami powiązanymi uczestniczącymi w cash poolingu.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 40
Pożyczki udzielone
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Długoterminowe
Krótkoterminowe
POŻYCZKI UDZIELONE -
POŻYCZKOBIORCA
PGE Gryfino 2050 sp. z o.o.
1.248
29
-
-
PGE GiEK S.A.
-
1.900
-
500
PGE Energia Ciepła S.A.
100
1.439
-
1.809
PGE Energia Odnawialna S.A.
-
992
-
1.316
PGE Obrót
-
953
-
1.614
PGE Dystrybucja S.A.
-
606
-
1.047
PGE Systemy S.A.
-
166
-
197
EW Baltica 2 sp. z o.o.
-
92
-
-
EW Baltica 3 sp. z o.o.
-
64
-
-
Elbest sp. z o.o.
-
13
-
5
Betrans sp. z o.o.
8
2
9
2
EW Baltica 4 sp z o.o.
-
1
-
-
EW Baltica 5 sp. z o.o.
-
1
-
-
PGE Trading GmbH
-
-
-
9
RAZEM POŻYCZKI UDZIELONE
1.356
6.258
9
6.499
Termin spłaty pożyczek został ustalony na lata 2022 -2024.
Pozostałe należności finansowe
W pozycji Pozostałe Spółka wykazuje głównie rozrachunki z giełdami, związane przede wszystkim
z zakupem uprawnień do emisji CO
2
i dokonywane za pośrednictwem PGE Dom Maklerski.
16.1.2 Instrumenty pochodne i inne należności wyceniane
w wartości godziwej przez wynik finansowy
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Pochodne instrumenty finansowe i zabezpieczenia
Instrumenty pochodne, z których korzysta Spółka w celu zabezpieczenia się przed ryzykiem związanym
ze zmianami stóp procentowych i kursów wymiany walut, to przede wszystkim kontrakty walutowe typu
forward, futures oraz kontrakty na zamianę stóp procentowych IRS oraz transakcje CCIRS
zabezpieczające kurs walutowy oraz stopę procentową. Tego rodzaju pochodne instrumenty finansowe
są wyceniane do wartości godziwej. Instrumenty pochodne wykazuje się jako aktywa, gdy ich wartość
jest dodatnia, i jako zobowiązania gdy ich wartość jest ujemna.
Zyski i straty z tytułu zmian wartości godziwej instrumentów pochodnych, które nie spełniają warunków
rachunkowości zabezpieczeń oraz część nieskuteczna powiązań zabezpieczających w rachunkowości
zabezpieczeń przepływów pieniężnych są bezpośrednio odnoszone w wynik finansowy roku obrotowego.
Wartość godziwa walutowych kontraktów forward jest ustalana poprzez odniesienie kursu zawarcia do
bieżących kursów terminowych (forward) wyliczanych na podstawie danych rynkowych. Wartość godziwa
kontraktów na zamianę stóp procentowych jest wyliczana na podstawie krzywych dochodowości.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 41
Wszystkie pochodne instrumenty finansowe Spółka wykazuje w sprawozdaniu finansowym wycenione
w wartości godziwej.
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Odniesiono
w wynik
finansowy
Odniesiono
w inne
całkowite
dochody
Aktywa
Zobowiązania
INSTRUMENTY POCHODNE WYCENIANE W
WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
FINANSOWY
Forward towarowy
(900)
-
-
2.242
Futures
904
-
1.765
-
Forward walutowy
(12)
-
488
36
Opcja
-
-
16
-
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE
Transakcje zabezpieczające CCIRS
(44)
80
110
-
Transakcje zabezpieczające IRS
(119)
579
203
-
POZOSTAŁE AKTYWA WYCENIANE W
WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
FINANSOWY
Jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym
1
-
30
-
RAZEM
(170)
659
2.612
2.278
część długoterminowa
-
-
358
-
część krótkoterminowa
-
-
2.254
2.278
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Odniesiono
w wynik
finansowy
Odniesiono
w inne
całkowite
dochody
Aktywa
Zobowiązania
INSTRUMENTY POCHODNE WYCENIANE W
WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
FINANSOWY
Forward towarowy
(1.273)
-
-
1.219
Futures
782
-
862
-
Forward walutowy
534
-
382
24
Opcja
11
-
16
-
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE
Transakcje zabezpieczające CCIRS
41
(6)
64
-
Transakcje zabezpieczające IRS
(73)
(261)
-
385
POZOSTAŁE AKTYWA WYCENIANE W
WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
FINANSOWY
Jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym
(8)
52
RAZEM
14
(267)
1.376
1.628
część długoterminowa
-
-
132
385
część krótkoterminowa
-
-
1.244
1.243
Forwardy towarowe i walutowe
Transakcje terminowe towarowe i walutowe związane są przede wszystkim z handlem uprawnieniami
do emisji CO
2
.
Transakcje IRS
Spółka zawarła transakcje IRS zabezpieczające stopę procentową od zaciągniętych kredytów oraz
wyemitowanych obligacji o łącznej wartości nominalnej 7.030 mln PLN (5.630 mln PLN dla kredytów oraz
1.400 mln PLN dla obligacji). W związku z rozpoczęciem spłaty kapitału niektórych kredytów, obecny nominał
transakcji IRS zabezpieczających kredyty wynosi 4.654 mln PLN. Dla ujęcia powyższych transakcji IRS Spółka
stosuje rachunkowość zabezpieczeń. Wpływ rachunkowości zabezpieczeń na kapitał został przedstawiony
w nocie 12.3 niniejszego sprawozdania finansowego.
Transakcje zabezpieczające CCIRS
W związku z zawarciem pożyczek ze spółką zależną PGE Sweden AB (publ) opisanych w nocie 16.1.3
niniejszego sprawozdania finansowego, w 2014 roku PGE S.A. zawarła transakcję CCIRS zabezpieczającą
kurs walutowy. W transakcji tej banki-kontrahenci płacą PGE odsetki oparte na stopie stałej w EUR, a PGE S.A.
płaci odsetki oparte na stopie stałej w PLN. Nominał, płatności odsetek oraz spłata nominału w transakcji
CCIRS są skorelowane z odpowiednimi warunkami wynikającymi z umów pożyczek.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 42
Dla ujęcia powyższej transakcji CCIRS Spółka stosuje rachunkowość zabezpieczeń. Wpływ rachunkowości
zabezpieczeń na kapitał został przedstawiony w nocie 12.3 niniejszego sprawozdania finansowego.
Opcje
PGE S.A. nabyła od Towarzystwa Finansowego Silesia Sp. z o.o. opcje Call na zakup akcji Polimex-
Mostostal S.A. Opcje zostały wycenione z wykorzystaniem metody Blacka-Scholesa.
Jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym
Na dzień sprawozdawczy Spółka posiada jednostki uczestnictwa w trzech subfunduszach Towarzystwa
Funduszy Inwestycyjnych Energia S.A., których wartość na dzień sprawozdawczy wynosi 30 mln PLN.
Poniżej przedstawiono warunki poszczególnych instrumentów pochodnych i innych aktywów
wycenianych do wartości godziwej przez wynik finansowy.
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Wartość w
sprawozdaniu
finansowym
w PLN
Nominał
instrumentu
w walucie
oryginalnej
Wartość w
sprawozdaniu
finansowym
w PLN
Nominał
instrumentu
w walucie
oryginalnej
Zapadalność
wg stanu na
dzień
31 grudnia
2021
Forward walutowy sprzedaż –
EUR
Forward walutowy zakup – EUR
488
14
-
31
grudzień 2023
3.980
382
2.766
grudzień 2024
Forward walutowy zakup – USD
8
-
23
grudzień 2022
IRS - stopa % PLN
203
438
-
-
czerwiec 2028
750
-
grudzień 2027
438
-
grudzień 2028
2.904
-
wrzesień 2023
1.000
-
maj 2029
400
-
maj 2026
Futures zakup EUA – EUR
1.765
1.185
862
851
grudzień 2024
Futures sprzedaż EUA – EUR
30
214
grudzień 2024
CCIRS - EUR na PLN
110
144
64
144
lipiec 2029
Opcje
16
5
16
5
listopad 2026
Jednostki uczestnictwa
30
27
52
48
n/a
AKTYWA FINANSOWE
2.612
-
1.376
-
Forward walutowy zakup – EUR
36
831
24
87
grudzień 2024
Forward walutowy sprzedaż –
EUR
65
208
grudzień 2024
Forward walutowy zakup – USD
8
23
grudzień 2022
Forward towarowy sprzedaż EUA
– PLN
2.242
23.074
1.219
13.596
styczeń 2025
Forward towarowy zakup EUA –
EUR
3.735
2.147
grudzień 2024
Forward towarowy sprzedaż EUA
– EUR
2
23
styczeń 2023
Forward towarowy zakup EUA –
PLN
207
1.137
styczeń 2025
IRS - stopa % PLN
-
-
385
500
czerwiec 2028
-
875
grudzień 2027
-
500
grudzień 2028
-
3.630
wrzesień 2023
-
1.000
maj 2029
-
400
maj 2026
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
2.278
-
1.628
-
16.1.3 Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling, leasing
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Zobowiązanie z tytułu zaciągniętych kredytów
5.006
1.803
6.522
989
Otrzymane pożyczki
660
9
662
9
Wyemitowane obligacje
1.399
5
1.399
2
Zobowiązania z tytułu cash poolingu
-
1.346
-
1.149
Zobowiązania z tytułu leasingu
19
1
19
1
RAZEM KREDYTY BANKOWE, POŻYCZKI,
OBLIGACJE I CASH POOLING
7.084
3.164
8.602
2.150
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 43
Kredyty bankowe
Kredytodawca
Instrument
zabezpieczający
Data
zawarcia
Data
zapadalności
Limit
w walucie
Waluta
Stopa
procentowa
Zobowiązanie na
31-12-2021
Zobowiązanie na
31-12-2020
Konsorcjum banków
IRS
2015-09-07
2023-09-30
3.630
PLN
Zmienna
2.909
3.636
Europejski Bank Inwestycyjny
-
2015-10-27
2034-08-25
1.500
PLN
Stała
1.505
1.505
Bank Gospodarstwa
Krajowego
IRS
2014-12-17
2027-12-31
1.000
PLN
Zmienna
751
876
Europejski Bank Odbudowy
i Rozwoju
IRS
2017-06-07
2028-06-06
500
PLN
Zmienna
439
501
Bank Gospodarstwa
Krajowego
IRS
2015-12-04
2028-12-31
500
PLN
Zmienna
438
500
Europejski Bank Inwestycyjny
-
2015-10-27
2034-04-11
490
PLN
Stała
493
493
Bank Gospodarstwa
Krajowego
-
2018-06-01
2023-05-31
1.000
PLN
Zmienna
-
-
Kredyt Rewolwingowy
-
2018-09-17
2022-12-16
4.100
PLN
Zmienna
-
-
Bank Pekao S.A.
-
2018-07-05
2024-12-22
500
PLN
Zmienna
-
-
PKO BP S.A.
-
2018-04-30
2022-04-29
300
PLN
Zmienna
-
-
Europejski Bank Inwestycyjny
-
2019-12-16
2038-10-16
273
PLN
Stała
274
-
RAZEM KREDYTY BANKOWE
6.809
7.511
Wartość pozostających do dyspozycji Spółki limitów kredytowych w rachunku bieżącym wyniosła
1.800 mln PLN na 31 grudnia 2021 roku i na 31 grudnia 2020 roku.
W 2021 roku ani po dniu sprawozdawczym nie wystąpiły przypadki niewywiązania się ze spłat lub
naruszenia innych warunków umów kredytowych.
Otrzymane pożyczki
Kredytodawca
Instrument
zabezpieczający
Data
zawarcia
Data
zapadalności
Limit
w walucie
Waluta
Stopa
procentowa
Zobowiązanie na
31-12-2021
Zobowiązanie
na 31-12-2020
PGE Sweden AB
CCIRS
2014-08-27
2029-07-31
100
EUR
Stała
466
468
PGE Sweden AB
CCIRS
2014-08-27
2029-07-31
43
EUR
Stała
203
203
RAZEM OTRZYMANE POŻYCZKI
669
671
W 2014 roku PGE S.A. oraz PGE Sweden AB (publ) ustanowiły Program Emisji Euroobligacji
Średnioterminowych, w ramach którego PGE Sweden AB (publ) może emitować euroobligacje do kwoty
2 mld EUR o minimalnym terminie zapadalności 1 roku. W 2014 roku PGE Sweden AB (publ)
wyemitowała euroobligacje w łącznej kwocie 138 mln EUR. Środki pozyskane w ramach emisji
euroobligacji spółka zależna przeznaczyła na pożyczki udzielone jednostce dominującej.
Emisja obligacji na rynku krajowym
Data
zawarcia
Data
zapadalności
Data emisji
transzy
Data
wykupu
transzy
Instrument
zabezpieczający
Limit w
walucie
Waluta
Stopa
procentowa
Zobowiązanie na
31-12-2021
Zobowiązanie na
31-12-2020
2013-06-27
bezterminowy
2019-05-21
2029-05-21
IRS
5.000
PLN
Zmienna
1.003
1.001
2019-05-21
2026-05-21
401
400
RAZEM WYEMITOWANE OBLIGACJE
1.404
1.401
Zobowiązania z tytułu cash poolingu
Kwestia uruchomienia usługi cash poolingu rzeczywistego została opisana w nocie 16.1.1 niniejszego
sprawozdania finansowego.
Pozycja walutowa i oprocentowanie
Stan na dzień 31 grudnia 2021 roku
Waluta
Stopa referencyjna
Wartość w walucie
Wartość w PLN
Ostateczny termin spłaty
PLN
Stała
995
995
kwiecień 2034 roku
Stała
502
502
maj 2034 roku
Stała
501
501
czerwiec 2034 roku
Stała
274
274
październik 2038 roku
Stała
20
20
grudzień 2089 roku
Zmienna
2.909
2.909
wrzesień 2023 roku
Zmienna
1.003
1.003
maj 2029 roku
Zmienna
1.346
1.346
grudzień 2023 – grudzień 2024
Zmienna
751
751
grudzień 2027 roku
Zmienna
439
439
czerwiec 2028 roku
Zmienna
438
438
grudzień 2028 roku
Zmienna
401
401
maj 2026 roku
RAZEM PLN
9.579
9.579
EUR
Stała
145
669
lipiec 2029 roku
RAZEM EUR
145
669
RAZEM KREDYTY, POŻYCZKI, OBLIGACJE, CASH POOLING
10.248
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 44
Stan na dzień 31 grudnia 2020 roku
Waluta
Stopa referencyjna
Wartość w walucie
Wartość w PLN
Ostateczny termin spłaty
PLN
Stała
1.497
1.497
kwiecień 2034 roku
Stała
501
501
czerwiec 2034 roku
Stała
20
20
grudzień 2089 roku
Zmienna
3.636
3.636
wrzesień 2023 roku
Zmienna
1.001
1.001
maj 2029 roku
Zmienna
876
876
grudzień 2027 roku
Zmienna
1.149
1.149
grudzień 2023 – grudzień 2024
Zmienna
501
501
czerwiec 2028 roku
Zmienna
500
500
grudzień 2028 roku
Zmienna
400
400
maj 2026 roku
RAZEM PLN
10.081
10.081
EUR
Stała
145
671
lipiec 2029 roku
RAZEM EUR
145
671
RAZEM KREDYTY, POŻYCZKI, OBLIGACJE, CASH POOLING
10.752
Spółka na bieżąco śledzi prace związane z reformą IBOR, która może mieć wpływ na instrumenty
finansowe oparte na zmiennej stawce procentowej. Na 31 grudnia 2021 roku wartość kredytów,
pożyczek i obligacji narażona na ryzyko stopy procentowej wynosi 5.941 mln PLN (kredyty te oparte są
na stawce WIBOR). Aby zabezpieczyć stopę procentową w związku z zaciągniętymi zobowiązaniami
finansowymi, PGE S.A. stosuje instrumenty zabezpieczające IRS. Cała wartość powyższych kredytów,
pożyczek i obligacji objęta jest instrumentami zabezpieczającymi.
Poniżej zaprezentowano zmianę stanu zadłużenia odsetkowego w latach zakończonych dnia 31 grudnia
2021 oraz 2020 roku :
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
NA DZIEŃ 1 STYCZNIA
10.752
11.536
ZMIANA STANU KREDYTU W RACHUNKU BIEŻĄCYM
-
(636)
ZMIANA STANU ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU CASH POOLINGU
197
242
ZMIANA STANU ZOBOWIĄZAŃ Z TYTUŁU LEASINGU
ZMIANA STANU POZOSTAŁYCH KREDYTÓW, POŻYCZEK I OBLIGACJI,
w tym z tytułu:
(701)
(390)
Zaciągnięcia kredytów, pożyczek / emisje obligacji /
273
4.100
Naliczenia odsetek
157
184
Spłaty kredytów, pożyczek / wykup obligacji
(976)
(4.525)
Spłaty odsetek
(153)
(199)
Różnice kursowe
(2)
51
Prowizje zapłacone
-
(1)
NA DZIEŃ 31 GRUDNIA
10.248
10.752
16.1.4 Pozostałe zobowiązania finansowe wyceniane według
zamortyzowanego kosztu
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Zobowiązania
Zobowiązania stanowią obecny, wynikający ze zdarzeń przeszłych obowiązek Spółki, którego
wypełnienie, według oczekiwań, spowoduje wypływ ze Spółki środków zawierających w sobie korzyści
ekonomiczne.
Spółka dzieli zobowiązania finansowe na następujące kategorie:
zobowiązania finansowe wyceniane w wartości godziwej przez wynik finansowy,
pozostałe zobowiązania finansowe, wyceniane na kolejne dni sprawozdawcze wg
zamortyzowanego kosztu.
Gdy skutek zmiany wartości pieniądza w czasie jest istotny, zobowiązania prezentowane są w wartości
zdyskontowanej.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 45
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług dotyczą głównie transakcji zakupu uprawnień do emisji CO
2
oraz
energii elektrycznej.
Pozostałe zobowiązania finansowe
W pozycji Pozostałe, Spółka wykazuje głównie rozrachunki z giełdami, związane przede wszystkim
z zakupem uprawnień do emisji CO
2
(1.663 mln PLN) oraz przyszłe wpłaty na rzecz Polskiej Fundacji
Narodowej.
16.2 Wartość godziwa instrumentów finansowych
Wartość księgowa należności oraz zobowiązań finansowych wycenianych według zamortyzowanego
kosztu, za wyjątkiem pożyczek otrzymanych od spółki PGE Sweden AB (publ) oraz kredytu zawartego
z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym, stanowi racjonalne przybliżenie ich wartości godziwych.
Wartość godziwą pożyczek otrzymanych od spółki PGE Sweden AB (publ), PGE S.A. szacuje na 743 mln
PLN (względem 669 mln PLN wartości księgowej). Wartość godziwa została określona z wykorzystaniem
szacowanego ryzyka kredytowego PGE S.A. Wskaźniki przyjęte do wyceny należą do Poziomu 2
hierarchii wartości godziwej. W przypadku kredytu zawartego z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym,
opartym na stałej stopie procentowej, jego wartość według zamortyzowanego kosztu wykazana
w sprawozdaniu finansowym na dzień sprawozdawczy wynosi 2.272 mln PLN, a jego wartość godziwa
2.182 mln PLN. Wskaźniki przyjęte do wyceny należą do Poziomu 2 hierarchii wartości godziwej.
16.3 Hierarchia wartości godziwej
Instrumenty pochodne
Spółka wycenia instrumenty pochodne w wartości godziwej przy zastosowaniu modeli wyceny
instrumentów finansowych, wykorzystując ogólnie dostępne kursy walutowe, stopy procentowe, krzywe
dyskontowe w poszczególnych walutach (obowiązujące również dla towarów, których ceny wyrażone
są w tych walutach) pochodzące z aktywnych rynków. Wartość godziwa instrumentów pochodnych
ustalana jest w oparciu o zdyskontowane przyszłe przepływy z tytułu zawartych transakcji kalkulowane
w oparciu o różnicę między ceną terminową a transakcyjną. Terminowych kursów wymiany walut nie
modeluje się jako osobnego czynnika ryzyka, ale wyprowadza z kursu spot i odpowiedniej terminowej
stopy procentowej dla waluty obcej w stosunku do PLN.
W kategorii aktywów i zobowiązań finansowych wycenianych w wartości godziwej przez wynik Spółka
wykazuje instrumenty finansowe związane z handlem prawami do emisji gazów cieplarnianych –
forward walutowy i towarowy (Poziom 2).
Dodatkowo Spółka prezentuje instrument pochodny zabezpieczający kurs walutowy oraz stopę
procentową CCIRS oraz transakcje zabezpieczające IRS zamieniające zmienną stopę w PLN na stałą
stopę w PLN (Poziom 2).
Stan na dzień 31 grudnia 2021
Stan na dzień 31 grudnia 2020
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Długoterminowe
Krótkoterminowe
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
-
8.566
-
717
Pozostałe
13
1.672
17
866
RAZEM POZOSTAŁE ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
13
10.238
17
1.583
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 46
Aktywa na dzień
31 grudnia 2021
Zobowiązania na dzień
31 grudnia 2021
HIERARCHIA WARTOŚCI GODZIWEJ
Poziom 1
Poziom 2
Poziom 1
Poziom 2
Forward towarowy
-
-
-
2.242
Futures
-
1.765
-
-
Forward walutowy
-
488
-
36
Opcje
16
-
-
INSTRUMENTY POCHODNE WYCENIANE W
WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
FINANSOWY
-
2.269
-
2.278
Transakcje zabezpieczające CCIRS
-
110
-
-
Transakcje zabezpieczające IRS
-
203
-
-
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE
-
313
-
-
Jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym
-
30
-
-
POZOSTAŁE AKTYWA/ ZOBOWIĄZANIA
WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ
WYNIK FINANSOWY
-
30
-
-
Aktywa na dzień
31 grudnia 2020
Zobowiązania na dzień
31 grudnia 2020
HIERARCHIA WARTOŚCI GODZIWEJ
Poziom 1
Poziom 2
Poziom 1
Poziom 2
Forward walutowy
382
-
24
Forward towarowy
-
-
1.219
Futures
862
-
-
Opcje
16
-
-
INSTRUMENTY POCHODNE WYCENIANE W
WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ WYNIK
FINANSOWY
-
1.260
1.243
Transakcje zabezpieczające CCIRS
-
64
-
-
Transakcje zabezpieczające IRS
-
-
-
385
INSTRUMENTY POCHODNE ZABEZPIECZAJĄCE
-
64
-
385
Jednostki uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym
-
52
-
-
POZOSTAŁE AKTYWA/ ZOBOWIĄZANIA
WYCENIANE W WARTOŚCI GODZIWEJ PRZEZ
WYNIK FINANSOWY
-
52
-
-
W okresie sprawozdawczym i w okresie porównawczym nie wystąpiły przesunięcia instrumentów
finansowych pomiędzy pierwszym i drugim poziomem hierarchii wartości godziwej.
Instrumenty nienotowane na aktywnych rynkach, dla których wiarygodne ustalenie wartości
godziwej nie jest możliwe
PGE S.A. posiada istotne wartości udziałów i akcji w spółkach nienotowanych na aktywnych rynkach.
Są to udziały i akcje jednostek zależnych i stowarzyszonych, które są wyłączone z zakresu MSSF 9 i jak
opisano w nocie 8 są wyceniane według ceny nabycia pomniejszonej o odpisy z tytułu utraty wartości.
16.4 Zabezpieczenia spłaty wierzytelności i zobowiązań
Jako zabezpieczenia spłaty pożyczek Spółka stosuje wiele rodzajów zabezpieczeń oraz ich kombinacje.
Do najczęstszych należą oświadczenia o poddaniu się egzekucji. Dodatkowo Spółka wykorzystuje
pełnomocnictwa do rachunków bankowych. Co do zasady wierzytelności jednostek powiązanych wobec
PGE S.A. nie są zabezpieczane.
Na dzień 31 grudnia 2021 roku i 31 grudnia 2020 roku aktywa Spółki nie stanowiły zabezpieczenia
spłaty zobowiązań lub zobowiązań warunkowych.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 47
16.5 Sprawozdanie z całkowitych dochodów
Poniżej przedstawiono łączny wpływ poszczególnych kategorii instrumentów finansowych na przychody
i koszty finansowe.
ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2021
Instrumenty
pochodne
zabezpieczające
Instrumenty pochodne
wyceniane w wartości
godziwej przez wynik
finansowy
Środki
pieniężne
Udziały i akcje oraz
pozostałe instrumenty
kapitałowe w GK
Pozostałe
aktywa
finansowe
Zobowiązania
finansowe
wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Zobowiązania
z tytułu
leasingu
RAZEM
Dywidendy
-
-
-
1.252
-
-
-
1.252
Przychody/ (Koszty) z tytułu odsetek
(129)
-
-
-
445
(174)
(1)
141
Różnice kursowe
(2)
-
1
-
(19)
16
-
(4)
Aktualizacja instrumentów finansowych /
Rozwiązanie odpisów
-
1
-
22
-
-
-
23
Aktualizacja instrumentów finansowych /
Utworzenie odpisów
(31)
-
-
(32)
-
-
-
(63)
Strata ze zbycia inwestycji
-
-
-
(36)
-
-
-
(36)
OGÓŁEM ZYSK/ (STRATA)
(162)
1
1
1.206
426
(158)
(1)
1.313
ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2020
Instrumenty
pochodne
zabezpieczające
Instrumenty pochodne
wyceniane w wartości
godziwej przez wynik
finansowy
Środki
pieniężne
Udziały i akcje oraz
pozostałe instrumenty
kapitałowe w GK
Pozostałe
aktywa
finansowe
Zobowiązania
finansowe
wyceniane wg
zamortyzowanego
kosztu
Zobowiązania
z tytułu
leasingu
RAZEM
Dywidendy
-
-
-
1.464
-
-
-
1.464
Przychody/ (Koszty) z tytułu odsetek
(80)
-
1
-
485
(255)
(1)
150
Różnice kursowe
51
-
(14)
-
225
(266)
-
(4)
Aktualizacja instrumentów finansowych /
Rozwiązanie odpisów
-
15
-
-
-
-
-
15
Aktualizacja instrumentów finansowych /
Utworzenie odpisów
-
-
-
(515)
-
-
-
(515)
Strata ze zbycia inwestycji
-
-
-
(11)
-
-
-
(11)
OGÓŁEM ZYSK/ (STRATA)
(29)
15
(13)
938
710
(521)
(1)
1.099
Utworzenie odpisów aktualizujących wartość Udziałów i akcji w bieżącym i porównawczym okresie
sprawozdawczym zostało opisane w notach 4.3 oraz 8.1 niniejszego sprawozdania finansowego.
17. Cele i zasady zarządzania ryzykiem finansowym
Celem nadrzędnym zarządzania ryzykiem finansowym w Spółce jest wsparcie procesu tworzenia
wartości Grupy dla akcjonariuszy oraz wsparcie realizacji strategii biznesowej Grupy poprzez
ograniczenie i kontrolę ryzyka finansowego do poziomu akceptowanego przez kierownictwo Spółki.
Odpowiedzialność za zarządzanie ryzykiem finansowym spoczywa na Zarządzie PGE S.A. Zarząd określa
apetyt na ryzyko, który jest rozumiany jako akceptowalny poziom pogorszenia wyniku finansowego
Grupy Kapitałowej PGE mając na uwadze jej aktualną i planowaną sytuację ekonomiczno-finansową.
Zarząd decyduje także o alokacji apetytu na ryzyko do poszczególnych obszarów działalności.
Organizacja funkcji zarządzania ryzykiem finansowym jest oparta o zasadę niezależności organizacyjnej
jednostki odpowiedzialnej za pomiar i kontrolę ryzyka (Departament Ryzyka i Ubezpieczeń) od
jednostek biznesowych będących właścicielami ryzyk. Raporty ryzyk przekazywane są bezpośrednio do
Komitetu Ryzyka, Komitetu Audytu i Zarządu PGE S.A.
W Spółce funkcjonuje Komitet Ryzyka, sprawujący nadzór nad procesem zarządzania ryzykiem
finansowym i korporacyjnym w Grupie Kapitałowej PGE. Komitet Ryzyka monitoruje poziom ekspozycji,
ustala limity w zakresie istotnych ryzyk finansowych, akceptuje stosowane metodyki w obszarze ryzyka
finansowego wynikającego z działalności handlowej i finansowej, zezwala na rozszerzenie działalności
w nowych obszarach biznesowych, a także podejmuje pozostałe kluczowe decyzje w obszarze
zarządzania ryzykiem.
Zarządzanie ryzykiem finansowym odbywa się z perspektywy Grupy Kapitałowej PGE jako całości przy
wiodącej roli Spółki, która jest centrum kompetencji w tym obszarze i zarządza tym procesem w sposób
zintegrowany. Ekspozycje na ryzyko poszczególnych obszarów biznesowych są rozpatrywane w sposób
kompleksowy, uwzględniający występujące zależności pomiędzy ekspozycjami, możliwości
wykorzystania efektów hedgingu naturalnego oraz ich łączny wpływ na profil ryzyka i sytuację
finansową całej Grupy Kapitałowej PGE.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 48
Model zarządzania ryzykiem finansowym obejmuje:
gromadzenie i analizowanie danych rynkowych i danych o ekspozycjach w podziale na
poszczególne kategorie ryzyka finansowego;
kalkulację miar ryzyka finansowego, m.in. Value-at-Risk i Profit-at-Risk dla poszczególnych
czynników ryzyka i łącznie dla istotnych czynników ryzyka;
zarządzanie skonsolidowaną ekspozycją Grupy Kapitałowej PGE w odniesieniu do kapitału
narażonego na ryzyko oraz ustalonych na jego podstawie limitów ryzyka (m.in. poprzez
określenie i realizację strategii zabezpieczających).
W kluczowych obszarach występowania ryzyk finansowych Spółka wdrożyła wewnętrzne regulacje
określające zasady zarządzania tymi ryzykami.
Spółka narażona jest na różne typy ryzyk finansowych:
ryzyko rynkowe (ryzyko towarowe, ryzyko stopy procentowej, ryzyko walutowe);
ryzyko płynności;
ryzyko kredytowe.
Ekspozycja Spółki z tytułu poszczególnych ryzyk finansowych zależy od zakresu prowadzonej
działalności na rynkach towarowych i finansowych.
17.1 Ryzyko rynkowe
Ryzyko rynkowe obejmuje ryzyko towarowe, ryzyko stopy procentowej i ryzyko walutowe.
Głównym celem zarządzania ryzykiem rynkowym jest ochrona wyniku finansowego oraz utrzymanie
poziomu ryzyka wynikającego z działalności handlowej i finansowej na akceptowanym poziomie oraz
wsparcie realizacji strategii biznesowej i maksymalizacji wartości Grupy dla akcjonariuszy.
Wdrożone w Spółce procedury zarządzania poszczególnymi kategoriami ryzyka rynkowego w zakresie
działalności handlowej i finansowej określają m.in.:
cel, zakres i zasady zarządzania ryzykiem;
odpowiedzialność za zarządzanie ryzykiem;
procesy zarządcze i operacyjne w ramach zarządzania ryzykiem w działalności handlowej na
rynkach energii elektrycznej i produktów powiązanych oraz w zakresie działalności finansowej;
sposoby identyfikacji źródeł ekspozycji na ryzyko;
metody pomiaru i monitorowania ekspozycji na ryzyko;
Zasady zarządzania ryzykiem rynkowym wdrożone w Spółce określają ponadto sposób ustalania
apetytu na ryzyko rynkowe, limitowania ekspozycji na ryzyko rynkowe oraz mechanizmów
zabezpieczenia ryzyka w sytuacji przekroczenia limitów.
17.1.1 Ryzyko towarowe
Ryzyko towarowe jest związane z możliwością pogorszenia wyniku finansowego wskutek zmian cen
towarów.
Ekspozycja Spółki z tytułu ryzyka towarowego dotyczy przede wszystkim następujących rynków
towarowych:
energii elektrycznej;
uprawnień do emisji CO
2
;
gazu ziemnego.
Spółka realizuje strategię zabezpieczania kluczowych ekspozycji w obszarze obrotu energią elektryczną
i towarami powiązanymi w horyzoncie do 5 lat. Poziom zabezpieczenia pozycji otwartej ustalany jest
z uwzględnieniem apetytu na ryzyko, wyników pomiaru ryzyka cen energii elektrycznej i towarów
powiązanych, płynności poszczególnych rynków, sytuacji finansowej Spółki i Grupy oraz celów
wynikających ze strategii Grupy.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 49
17.1.2 Ryzyko stopy procentowej
Ryzyko stopy procentowej jest związane z możliwością pogorszenia wyniku finansowego wskutek zmian
stóp procentowych.
Ekspozycja Spółki z tytułu ryzyka stopy procentowej wynika głównie z faktu, że Spółka finansuje
działalność operacyjną i inwestycyjną pozyskując finansowanie oparte na zmiennej stopie procentowej,
przede wszystkim w formie kredytów, pożyczek i wyemitowanych obligacji w walucie krajowej i obcej
oraz z tytułu inwestycji w aktywa finansowe oprocentowane według zmiennej stopy procentowej.
Spółka kontroluje ryzyko stopy procentowej poprzez system limitów odnoszących się do maksymalnej
potencjalnej straty z tytułu zmian stóp procentowych. Miara ryzyka stopy procentowej oparta jest na
metodologii wielkości zagrożonej, rozumianej jako iloczyn wielkości pozycji stopy procentowej netto
oraz wartości potencjalnej zmiany rynkowych stawek stóp procentowych.
Ponadto, Spółka określa strategię zabezpieczenia ekspozycji na ryzyko stopy procentowej, poprzez
współczynniki zabezpieczeń podlegające akceptacji Komitetu Ryzyka i Zarządu PGE S.A. Realizacja
strategii zabezpieczenia oraz poziom ryzyka stopy procentowej podlegają monitorowaniu i są regularnie
raportowane do Komitetu Ryzyka.
Spółka zawiera transakcje pochodne w zakresie instrumentów opartych o stopę procentową wyłącznie
w celu zabezpieczenia zidentyfikowanej ekspozycji na ryzyko. Regulacje obowiązujące w Grupie
Kapitałowej PGE nie pozwalają w zakresie transakcji pochodnych opartych o stopę procentową na
zawieranie transakcji spekulacyjnych, czyli takich, które miałyby na celu generowanie dodatkowych
zysków wynikających ze zmian poziomu stóp procentowych, jednocześnie narażając Spółkę na ryzyko
poniesienia ewentualnej straty z tego tytułu.
Obligacje rynkowe wyemitowane w kwocie 1,4 mld PLN w ramach Programu emisji obligacji na kwotę
5 mld PLN, który został opisany w nocie 16.1.3 niniejszego sprawozdania finansowego, są obligacjami
oprocentowanymi według zmiennej stopy procentowej w PLN. Płatności z tytułu tych obligacji są
zabezpieczone za pomocą instrumentów zabezpieczających IRS, opisanych w nocie 16.1.2.
Pożyczki otrzymane od spółki zależnej PGE Sweden AB (publ) są pożyczkami oprocentowanymi według
stałej stopy procentowej w EUR. Płatności z tytułu tych pożyczek są zabezpieczone za pomocą
instrumentów zabezpieczających CCIRS, opisanych w nocie 16.1.2.
Spółka posiada również zaciągnięte finansowanie w formie kredytu długoterminowego w wysokości
1,2 mld PLN w ramach Umów Kredytowych zawartych odpowiednio w dniu 17 grudnia 2014 roku oraz
4 grudnia 2015 roku z Bankiem Gospodarstwa Krajowego oraz kredytu konsorcjalnego (transza
terminowa) w wysokości 2,9 mld PLN w ramach Umowy Kredytowej z dnia 7 września 2015 roku,
powyżej opisane kredyty są instrumentami oprocentowanymi według zmiennej stopy procentowej
w PLN. Płatności z tytułu zaciągniętych kredytów są zabezpieczone za pomocą instrumentów
zabezpieczających IRS, opisanych w nocie 16.1.2.
Pandemia COVID-19 nie wpłynęła w zauważalny sposób na ryzyko stopy procentowej występujące
w PGE S.A. Zaciągnięte zobowiązania długoterminowe oparte na zmiennej stopie procentowej były
w 100% zabezpieczone za pomocą kontraktów IRS i CCIRS.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 50
Ekspozycja Spółki na ryzyko stopy procentowej oraz koncentrację tego ryzyka w podziale na waluty:
Rodzaj oprocentowania
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Instrumenty pochodne – aktywa,
narażone na ryzyko stopy
procentowej
PLN
Stałe
-
-
Zmienne
219
16
EUR
Stałe
-
-
Zmienne
2.363
1.308
Udzielone pożyczki, nabyte
obligacje i środki pieniężne
narażone na ryzyko stopy
procentowej
PLN
Stałe
21.422
19.356
Zmienne
449
330
EUR
Stałe
650
602
Zmienne
-
-
Instrumenty pochodne –
zobowiązania, narażone na ryzyko
stopy procentowej
PLN
Stałe
-
-
Zmienne
-
(385)
EUR
Stałe
-
-
Zmienne
(2.278)
(1.243)
Otrzymane pożyczki i wyemitowane
obligacje narażone na ryzyko stopy
procentowej
PLN
Stałe
(2.292)
(2.018)
Zmienne
(7.287)
(8.063)
EUR
Stałe
(669)
(671)
Zmienne
-
-
Ekspozycja netto
PLN
Stałe
19.130
17.338
Zmienne
(6.619)
(8.102)
EUR
Stałe
(19)
(69)
Zmienne
85
65
Oprocentowanie instrumentów finansowych o zmiennym oprocentowaniu jest aktualizowane
w okresach krótszych niż jeden rok. Odsetki od instrumentów finansowych o stałym oprocentowaniu są
stałe przez cały okres do upływu terminu zapadalności/wymagalności tych instrumentów.
17.1.3 Ryzyko walutowe
Ryzyko walutowe jest związane z możliwością zmiany wyniku finansowego wskutek zmian kursów
walutowych.
Poniżej przedstawiono główne źródła ekspozycji na ryzyko walutowe Spółki:
zadłużenie denominowane w walutach obcych;
transakcje zakupu i sprzedaży uprawnień do emisji CO
2
denominowane w walutach obcych;
aktywa finansowe o charakterze lokacyjnym denominowane w walutach obcych;
zagraniczne spółki zależne;
pozostałe operacyjne przepływy denominowane lub indeksowane do walut obcych.
Spółka kontroluje ryzyko walutowe poprzez system limitów odnoszących się do maksymalnej
potencjalnej straty z tytułu zmian kursów walutowych. Miara ryzyka walutowego oparta jest na
metodologii wartości wielkości zagrożonej, rozumianej jako iloczyn bezwzględnej wielkości pozycji
walutowej netto oraz wartości potencjalnej zmiany kursu walutowego.
Ponadto Spółka określa strategie zabezpieczenia poprzez współczynniki zabezpieczeń podlegające
akceptacji Komitetu Ryzyka i Zarządu Spółki. Realizacja strategii zabezpieczenia oraz poziom ryzyka
walutowego podlegają monitorowaniu i są regularnie raportowane do Komitetu Ryzyka.
Spółka zawiera transakcje pochodne w zakresie instrumentów opartych o walutę wyłącznie w celu
zabezpieczenia zidentyfikowanej ekspozycji na ryzyko. Regulacje obowiązujące w Grupie Kapitałowej
PGE nie pozwalają w zakresie transakcji pochodnych opartych o walutę na zawieranie transakcji
spekulacyjnych, czyli takich, które miałyby na celu generowanie dodatkowych zysków wynikających ze
zmiany kursów walutowych, jednocześnie narażając spółkę na ryzyko poniesienia ewentualnej straty
z tego tytułu.
W związku z przyjętą strategią zarzadzania ryzykiem walutowym opartą na minimalizacji
i zabezpieczaniu ekspozycji na ryzyko walutowe koszt obsługi zobowiązań w walutach obcych,
w średnim i długim terminie nie uległ istotnej zmianie, w wyniku działań zabezpieczających, które
zostały podjęte przed wybuchem pandemii COVID 19.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 51
Ekspozycja Spółki na ryzyko walutowe w podziale na poszczególne klasy instrumentów finansowych:
Łączna wartość
w sprawozdaniu
w PLN
POZYCJA WALUTOWA NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2021
EUR
PLN
USD
PLN
AKTYWA FINANSOWE
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe
należności finansowe, w tym:
26.573
370
1.698
-
-
Należności z tytułu dostaw i usług
7.703
8
35
-
-
Pozostałe należności finansowe
1.665
362
1.663
-
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
5.316
141
650
-
-
Instrumenty pochodne i inne aktywa wyceniane
w wartości godziwej przez wynik finansowy,
w tym:
2.612
5.299
24.372
2
8
Wyceniane w wartości godziwej przez
wynik finansowy
2.253
5.121
23.553
2
8
Instrumenty zabezpieczające CCIRS
110
178
819
-
-
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje, w tym:
10.248
145
669
-
-
Otrzymane pożyczki
669
145
669
-
-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz
pozostałe zobowiązania finansowe, w tym:
10.251
362
1.663
-
-
Pozostałe zobowiązania finansowe
1.685
362
1.663
-
-
Instrumenty pochodne
2.278
4.499
20.693
2
8
POZYCJA WALUTOWA NETTO
804
3.695
-
-
Wartość księgową instrumentów pochodnych stanowi wycena do wartości godziwej. Wartość ekspozycji
na ryzyko walutowe dla instrumentów pochodnych (forward) stanowi ich wartość nominalna w walucie.
Wartość ekspozycji na ryzyko walutowe dla instrumentów pochodnych CCIRS stanowi wartość w walucie
zdyskontowanych przepływów pieniężnych nogi walutowej.
Łączna wartość
w sprawozdaniu
w PLN
POZYCJA WALUTOWA NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2020
EUR
PLN
USD
PLN
AKTYWA FINANSOWE
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe
należności finansowe, w tym:
18.901
188
866
-
-
Pożyczki udzielone
6.508
2
9
-
-
Pozostałe należności finansowe
881
186
857
-
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3.507
128
593
-
-
Instrumenty pochodne i inne aktywa wyceniane
w wartości godziwej przez wynik finansowy,
w tym:
1.376
3.561
16.433
23
86
Wyceniane w wartości godziwej przez
wynik finansowy
1.244
3.372
15.561
23
86
Instrumenty zabezpieczające CCIRS
64
189
872
-
-
ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje, w tym:
10.752
145
671
-
-
Otrzymane pożyczki
671
145
671
-
-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz
pozostałe zobowiązania finansowe, w tym:
1.600
218
1.005
-
-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
717
32
148
-
-
Pozostałe zobowiązania finansowe
883
186
857
-
-
Instrumenty pochodne
1.628
2.245
10.360
23
86
POZYCJA WALUTOWA NETTO
1.269
5.856
-
-
Wartość księgową instrumentów pochodnych stanowi wycena do wartości godziwej. Wartość ekspozycji
na ryzyko walutowe dla instrumentów pochodnych (forward) stanowi ich wartość nominalna w walucie.
Wartość ekspozycji na ryzyko walutowe dla instrumentów pochodnych CCIRS stanowi wartość w walucie
zdyskontowanych przepływów pieniężnych nogi walutowej.
17.2 Ryzyko płynności
Ryzyko płynności dotyczy finansowej sytuacji, w której Spółka nie może wykonać swoich zobowiązań
(krótko- lub długoterminowych) płatniczych w dacie ich wymagalności.
Głównym celem zarządzania płynnością finansową w Grupie Kapitałowej PGE jest zapewnienie
i utrzymanie zdolności spółek do wywiązywania się zarówno z bieżących, jak i przyszłych zobowiązań
finansowych, z uwzględnieniem kosztów pozyskania płynności. Zarządzanie ryzykiem płynności Grupy
Kapitałowej PGE polega m.in. na planowaniu i monitorowaniu przepływów pieniężnych w krótkim
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 52
i długim okresie w zakresie prowadzonej działalności operacyjnej, inwestycyjnej i finansowej oraz na
podejmowaniu działań mających na celu zapewnienie środków na prowadzenie działalności PGE S.A.
oraz spółek zależnych przy jednoczesnym minimalizowaniu kosztów tych działań.
Okresowe planowanie i monitorowanie płynności pozwala zabezpieczyć środki na pokrycie ewentualnej
luki płynnościowej, zarówno poprzez alokację środków pomiędzy spółkami z Grupy Kapitałowej PGE
(mechanizm cash pooling), jak również z wykorzystaniem finansowania zewnętrznego, w tym kredytów
w rachunkach bieżących.
Zarządzanie ryzykiem płynności w długim horyzoncie czasowym pozwala na określenie zdolności Grupy
Kapitałowej PGE do zadłużania się i wspiera decyzje dotyczące finansowania długoterminowych
inwestycji.
W Grupie Kapitałowej PGE obowiązuje centralny model finansowania, zgodnie z którym co do zasady
umowy finansowania zewnętrznego zawierane są przez PGE S.A. Spółki zależne w Grupie Kapitałowej
PGE korzystają z różnych źródeł finansowania wewnątrzgrupowego takich jak: pożyczki, obligacje czy
umowy konsolidacji rachunków bankowych oraz umowy zarządzania środkami pieniężnymi w grupie
rachunków (cash pooling rzeczywisty).
Spółka prowadzi aktywną politykę inwestowania wolnych środków pieniężnych, monitoruje stan
nadwyżek finansowych oraz dokonuje prognoz przepływów pieniężnych i na ich podstawie realizuje
strategię inwestycyjną względem wolnych środków pieniężnych.
W ramach oceny swojej płynności Spółka monitoruje wykonanie wskaźnika zadłużenia netto/ EBITDA
na poziomie gwarantującym utrzymanie ocen wiarygodności kredytowej (ratingów) na poziomie
inwestycyjnym i w konsekwencji możliwość finansowania ambitnego programu inwestycyjnego Grupy.
Wskaźnik wyliczany jest na podstawie skonsolidowanych sprawozdań Grupy Kapitałowej PGE.
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
dane przekształcone*
Wskaźnik: zadłużenie netto / EBITDA
0,44x
1,22x
* W celu ujednolicenia raportowania zadłużenia netto (dostosowanie do sposobu liczenia kowenantów zawartych w umowach kredytowych) począwszy od
wyników za I półrocze 2021 roku nastąpiła zmiana prezentacji, co skutkuje również zmianą w okresie porównawczym, tj. w środkach o ograniczonej
możliwości dysponowania ujęte są wyłącznie środki na rachunkach klientów PGE Dom Maklerski S.A. stanowiące zabezpieczenie rozliczeń z IRGiT.
W przypadku niedoborów środków pieniężnych, Spółka korzysta z dostępnych źródeł finansowania:
udzielonych przez banki kredytów w rachunku bieżącym i obrotowych kredytów terminowych;
umów zarządzania środkami pieniężnymi w grupie rachunków (cash-pooling rzeczywisty);
emisji obligacji kierowanych do inwestorów zewnętrznych.
Wymagalność instrumentów finansowych Spółki według daty wymagalności na podstawie umownych
niezdyskontowanych płatności:
STAN NA 31 GRUDNIA 2021
Wartość w
sprawozdaniu
Razem
płatności
Poniżej 3
miesięcy
Od 3 do 12
miesięcy
Od 1 roku
do 5 lat
Powyżej 5 lat
Zobowiązania z tytułu kredytów
6.809
7.459
739
1.184
3.499
2.037
Zobowiązanie z tytułu obligacji
1.404
1.712
-
47
581
1.084
Otrzymane pożyczki
669
817
9
9
77
722
Zobowiązania z tytułu cash poolingu
1.346
1.346
1.346
-
-
-
Zobowiązanie z tytułu leasingu
20
64
1
-
4
59
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe
zobowiązania finansowe wyceniane według
zamortyzowanego kosztu
8.588
8.589
8.571
4
14
-
Rozrachunki z giełdami, związane przede wszystkim
z zakupem uprawnień do emisji CO2 (*)
1.663
1.663
1.663
-
-
-
Instrumenty pochodne związane z zakupem CO2
513
(348)
122
781
(1.251)
-
Forward towarowy – zakup
2.242
17.387
5.210
3.800
8.377
-
Forward towarowy - sprzedaż
(23.085)
(5.187)
(3.125)
(14.773)
-
Futures – zakup
(1.765)
5.451
145
141
5.165
-
Futures - sprzedaż
(139)
(50)
(41)
(48)
-
Forward walutowy
36
38
4
6
28
-
RAZEM
21.012
21.302
12.451
2.025
2.924
3.902
(*)Rozrachunki związane są z depozytami uzupełniającymi, których wartość uzależniona jest od kursu bieżącej ceny uprawnień do emisji CO
2
.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 53
STAN NA 31 GRUDNIA 2020
Wartość w
sprawozdaniu
Razem
płatności
Poniżej 3
miesięcy
Od 3 do 12
miesięcy
Od 1 roku
do 5 lat
Powyżej 5 lat
Zobowiązania z tytułu kredytów
7.511
8.084
15
1.070
4.774
2.225
Zobowiązanie z tytułu obligacji
1.401
1.572
-
22
89
1.461
Otrzymane pożyczki
671
848
10
10
83
745
Zobowiązania z tytułu cash poolingu
1.149
1.149
1.149
-
-
-
Zobowiązanie z tytułu leasingu
21
65
1
-
4
60
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe
zobowiązania finansowe wyceniane według
zamortyzowanego kosztu
742
742
725
-
17
-
Rozrachunki z giełdami, związane przede wszystkim
z zakupem uprawnień do emisji CO
2
(*)
858
858
858
-
-
-
Instrumenty pochodne związane z zakupem CO2
381
308
(2.664)
1.954
1.018
-
Forward towarowy – zakup
1.219
11.047
4.147
6.035
865
-
Forward towarowy - sprzedaż
(13.703)
(8.508)
(5.150)
(45)
-
Futures – zakup
(862)
3.926
2.635
1.091
200
-
Futures - sprzedaż
(986)
(956)
(25)
(5)
-
Forward walutowy
24
24
18
3
3
-
Instrumenty pochodne zabezpieczające IRS
385
388
-
130
239
19
RAZEM
13.119
14.014
94
3.186
6.224
4.510
(*)Rozrachunki związane są z depozytami uzupełniającymi, których wartość uzależniona jest od kursu bieżącej ceny uprawnień do emisji CO
2
.
17.3 Ryzyko kredytowe
Ryzyko kredytowe jest związane z potencjalnym zdarzeniem kredytowym, które może mieć formę
niewypłacalności kontrahenta, jedynie częściowej spłaty należności, istotnego opóźnienia w spłacie
należności lub innego odstępstwa od warunków kontraktowych (w tym w szczególności braku realizacji
dostawy i odbioru uzgodnionego towaru zgodnie z zawartą umową i ewentualnego braku płatności
odszkodowań i kar umownych).
Spółka narażona jest na ryzyko kredytowe powstające w obszarze:
Podstawowej działalności – źródłem ryzyka kredytowego są m.in. transakcje sprzedaży energii
elektrycznej, zakupu i sprzedaży gazu oraz uprawnień do emisji CO
2
. Dotyczy to również
możliwości wystąpienia sytuacji braku realizacji zobowiązań drugiej strony transakcji
w stosunku do Spółki, jeżeli wartość godziwa transakcji jest dodatnia z punktu widzenia Spółki;
Lokowania wolnych środków pieniężnych – ryzyko kredytowe powstaje na skutek lokowania
wolnych środków pieniężnych przez PGE S.A. w instrumenty finansowe obarczone ryzykiem
kredytowym tj. inne instrumenty finansowe niż emitowane przez Skarb Państwa.
Maksymalna ekspozycja na ryzyko kredytowe wynikająca z aktywów finansowych jest równa
wartościom księgowym tych pozycji.
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Należności z tytułu dostaw i usług
7.703
1.239
Pozostałe aktywa finansowe
18.870
17.662
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
5.316
3.507
Instrumenty pochodne – aktywa
2.612
1.376
MAKSYMALNA EKSPOZYCJA NA RYZYKO KREDYTOWE
34.501
23.784
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 54
17.3.1 Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności
finansowe
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Odpisy aktualizujące wartość należności
Należności z tytułu udzielonych pożyczek i nabytych obligacji od podmiotów
zależnych
Model biznesowy Grupy PGE zakłada, że co do zasady finansowanie jest udzielane do spółek zależnych
wyłączenie z poziomu PGE S.A. Spółka analizuje wyniki oraz plany finansowe spółek zależnych i na tej
podstawie nadaje ratingi wewnętrzne. W przypadku istotnego pogorszenia sytuacji finansowej spółek
wykonywane są analizy odzyskiwalności wszystkich aktywów zaangażowanych w daną jednostkę
zależną. Przyjęto założenie, że sprawowanie kontroli przez PGE S.A. nad aktywami spółek zależnych
stanowi formę zabezpieczenia, które zostało uwzględnione przy szacowaniu parametru Recovery Rate.
W konsekwencji w odniesieniu do pożyczek i obligacji udzielonych spółkom zależnym parametr ten został
określony na 0%. Wszystkie należności z tytułu udzielonych pożyczek i nabytych obligacji są
zakwalifikowane do 1 koszyka.
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności finansowe
Spółka nie monitoruje zmian poziomu ryzyka kredytowego w trakcie życia instrumentu. Oczekiwana
strata kredytowa szacowana jest do terminu zapadalności instrumentu.
Spółka stosuje następujące zasady szacowania i ujmowania odpisów z tytułu utraty wartości pozostałych
należności finansowych:
dla należności od istotnych klientów, którzy objęci są procedurą oceny ryzyka kredytowego, Spółka
szacuje oczekiwane straty kredytowe w oparciu o model służący do oceny tego ryzyka bazujący
na ratingach przypisanych poszczególnym kontrahentom; ratingom przypisywane jest
prawdopodobieństwo upadłości, które jest korygowane o wpływ czynników makroekonomicznych;
dla należności od klientów masowych lub nieobjętych procedurą oceny ryzyka kredytowego Spółka
szacuje oczekiwane straty kredytowe w oparciu o analizę prawdopodobieństwa poniesienia strat
kredytowych w poszczególnych przedziałach wiekowania;
w uzasadnionych przypadkach Spółka może oszacować wartość odpisu indywidualnie.
Wskaźniki przyjęte do oszacowania wartości oczekiwanych strat liczone według macierzy rezerw:
31 grudnia 2021 roku
31 grudnia 2020 roku
Wartość
odpisu
% odpisu
Wartość
odpisu
% odpisu
Należności nieprzeterminowane
390
0,0 - 100,0 (*)
392
0,0 - 100,0 (*)
Przeterminowane <30 dni
-
0,0
-
0,0
Przeterminowane 30-90 dni
-
0,0
-
0,0
Przeterminowane 90-180 dni
-
100,0
-
100,0
Przeterminowane 180-360 dni
-
100,0
2
100,0
Przeterminowane >360 dni
-
100,0
26
100,0
RAZEM AKTYWA FINANSOWE
390
420
(*) Odpis dotyczy należności objętych odpisem wyliczanym wg macierzy (0%) oraz odpisem indywidualnym (100%).
Wskaźniki przyjęte do oszacowania wartości oczekiwanych strat liczone według modelu dla kluczowych
klientów:
Poziom ratingu
31 grudnia 2021 roku
31 grudnia 2020 roku
Wartość
odpisu
% odpisu
Wartość
odpisu
% odpisu
Najwyższy
AAA do AA- wg S&P i Fitch oraz Aaa do Aa3
wg Moody’s
-
-
-
-
Średniowysoki
A+ do A- wg S&P i Fitch oraz A1 do A3 wg
Moody’s
-
-
-
-
Średni
BBB+ do BBB- wg S&P i Fitch oraz Baa1 do Baa3
wg Moody’s
<1
100,0
<1
100,0
RAZEM AKTYWA FINANSOWE
<1
<1
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 55
Należności z tytułu dostaw i usług mają zazwyczaj 2-3 tygodniowe terminy płatności. W 2021 roku
Spółka oczekiwała średnio na spłatę należności 46 dni. Należności z tytułu dostaw i usług dotyczą
głównie należności z tytułu sprzedanej energii. Poprzez bieżącą kontrolę należności z tytułu dostaw
i usług zdaniem kierownictwa nie istnieje dodatkowe, istotne ryzyko kredytowe ponad poziom określony
odpisem na oczekiwane straty kredytowe.
Spółka ogranicza i kontroluje ryzyko kredytowe związane z transakcjami handlowymi. W przypadku
transakcji handlowych, które ze względu na wysoką wartość mogą generować znaczące straty w wyniku
niewywiązania się kontrahenta z umowy, przed zawarciem transakcji przeprowadzana jest ocena
kontrahenta uwzględniająca analizę finansową, historię kredytową kontrahenta i inne czynniki. Na
podstawie oceny nadawany jest wewnętrzny rating lub Spółka korzysta z ratingu nadanego przez
niezależną renomowaną agencję. Na podstawie ratingu wyznaczany jest limit dla kontrahenta.
Zawieranie kontraktów, które powodowałyby wzrost ekspozycji powyżej limitów, co do zasady wymaga
ustanowienia zabezpieczenia zgodnego z przyjętymi zasadami zarządzania ryzykiem kredytowym.
Poziom wykorzystania limitów jest regularnie monitorowany, a w przypadku pojawienia się istotnych
przekroczeń, jednostki odpowiedzialne za zarządzanie ryzykiem kontrahenta zobowiązane są do
podjęcia działań zmierzających do ich zlikwidowania. Spółka na bieżąco monitoruje płatność należności
- stosuje wczesną windykację oraz korzysta z usług Biur Informacji Gospodarczej.
W ujęciu geograficznym ryzyko kredytowe dotyczące należności z tytułu dostaw i usług prezentuje
poniższa tabela:
31 grudnia 2021 roku
31 grudnia 2020 roku
Saldo należności
Udział %
Saldo należności
Udział %
Polska
7.668
99,0%
1.239
100,0%
Niemcy
31
1,0%
-
-
Belgia
4
-
-
-
RAZEM
7.703
100,0%
1.239
100,0%
Większość transakcji sprzedaży oraz salda należności handlowych dotyczy podmiotów powiązanych
w Grupie Kapitałowej PGE oraz dużych podmiotów polskiego rynku energii elektrycznej. Informacja
o transakcjach z jednostkami powiązanymi została przedstawiona w nocie 21 niniejszego sprawozdania
finansowego.
Wiekowanie należności i odpisy na oczekiwane straty kredytowe
Na dzień 31 grudnia 2021 roku część aktywów finansowych było objęte odpisami na przyszłe straty
kredytowe.
Zmiana stanu odpisów aktualizujących dla tych klas instrumentów finansowych została zaprezentowana
w poniższej tabeli:
2021 rok
Należności
z tytułu
dostaw
i usług
Pożyczki
udzielone
Należności
z tytułu cash
poolingu
Nabyte
obligacje
Pozostałe
należności
finansowe
Odpis na oczekiwane straty
kredytowe
na dzień 1 stycznia
(34)
-
-
(386)
-
Rozwiązanie odpisów
7
-
-
-
-
Wykorzystanie
23
-
-
-
-
Odpis na oczekiwane straty
kredytowe na dzień 31 grudnia
(4)
-
-
(386)
-
Wartość pozycji przed
uwzględnieniem odpisu
7.707
7.614
449
9.528
1.665
Wartość pozycji netto
(wartość księgowa)
7.703
7.614
449
9.142
1.665
2020 rok
Należności
z tytułu
dostaw
i usług
Pożyczki
udzielone
Należności
z tytułu cash
poolingu
Nabyte
obligacje
Pozostałe
należności
finansowe
Odpis na oczekiwane straty
kredytowe
na dzień 1 stycznia
(32)
-
-
(386)
-
Utworzenie odpisów
(2)
-
-
-
-
Wykorzystanie
-
-
-
-
-
Odpis na oczekiwane straty
kredytowe na dzień 31 grudnia
(34)
-
-
(386)
-
Wartość pozycji przed
uwzględnieniem odpisu
1.273
6.508
330
10.329
881
Wartość pozycji netto
(wartość księgowa)
1.239
6.508
330
9.943
881
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 56
Należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałe aktywa finansowe
31 grudnia 2021 roku
31 grudnia 2020 roku
Wartość
brutto
Odpisy
Wartość
księgowa
netto
Wartość
brutto
Odpisy
Wartość
księgowa
netto
Należności nieprzeterminowane
26.941
(389)
26.552
19.333
(392)
18.941
Przeterminowane <30 dni
21
-
21
1
-
1
Przeterminowane 30-90 dni
-
-
-
-
-
-
Przeterminowane 90-180 dni
-
-
-
-
-
-
Przeterminowane 180-360 dni
-
-
-
2
(2)
-
Przeterminowane >360 dni
1
(1)
-
26
(26)
-
Należności przeterminowane, razem
22
(1)
21
29
(28)
1
RAZEM AKTYWA FINANSOWE
26.963
(390)
26.573
19.362
(420)
18.942
17.3.2 Lokaty, depozyty, środki pieniężne i ich ekwiwalenty
Spółka zarządza ryzykiem kredytowym związanym ze środkami pieniężnymi poprzez dywersyfikację
banków, w których lokowane są nadwyżki środków pieniężnych. Wszystkie podmioty, z którymi Spółka
zawiera transakcje depozytowe działają w sektorze finansowym. Są to wyłącznie banki zarejestrowane
w Polsce bądź działające w Polsce w formie oddziałów banków zagranicznych, posiadających rating na
poziomie co najmniej inwestycyjnym, a także dysponujące odpowiednim wskaźnikiem wypłacalności
i kapitałem własnym oraz silną i ustabilizowaną pozycją rynkową.
17.3.3 Instrumenty pochodne
Wszystkie podmioty, z którymi Spółka zawiera transakcje pochodne działają w sektorze finansowym.
Są to banki posiadające rating inwestycyjny, a także dysponujące odpowiednią wysokością kapitału
własnego oraz silną i ustabilizowaną pozycją rynkową. Na dzień sprawozdawczy Spółka posiadała
zawarte transakcje pochodne, szczegółowo opisane w nocie 16.1.2 niniejszego sprawozdania
finansowego.
17.3.4 Gwarancje i poręczenia
Poręczenia gwarancje i poręczenia udzielone przez Spółkę zostały przedstawione w nocie 19 niniejszego
sprawozdania finansowego.
17.4 Ryzyko rynkowe (finansowe) – analiza wrażliwości
Spółka identyfikuje następujące główne rodzaje ryzyka finansowego, na które jest narażona:
ryzyko stopy procentowej,
ryzyko walutowe.
Obecnie Spółka narażona jest głównie na ryzyko zmian kursów walutowych EUR/PLN. Ponadto, Spółka
narażona jest na ryzyko zmian referencyjnych stóp procentowych PLN. Na potrzeby analizy wrażliwości
na zmiany czynników ryzyka rynkowego Spółka wykorzystuje metodę analizy scenariuszowej. Spółka
wykorzystuje scenariusze eksperckie odzwierciedlające subiektywną ocenę Spółki odnośnie
kształtowania się czynników ryzyka rynkowego w przyszłości.
Prezentowane w niniejszym punkcie analizy scenariuszowe mają na celu analizę wpływu zmian
czynników ryzyka rynkowego na wyniki finansowe Spółki. W zakresie ryzyka stopy procentowej i ryzyka
walutowego przedmiotem analizy są objęte wyłącznie te pozycje, które spełniają definicję instrumentów
finansowych.
W analizie wrażliwości na ryzyko stopy procentowej Spółka stosuje równoległe przesunięcie krzywej
stóp procentowych o potencjalną możliwą zmianę referencyjnych stóp procentowych w trakcie
najbliższego roku.
W przypadku analizy wrażliwości na zmiany stóp `procentowych efekt zmian czynników ryzyka zostałby
odniesiony w sprawozdaniu z całkowitych dochodów do pozycji przychodów/kosztów lub do pozycji
aktualizacja wartości instrumentów finansowych wycenianych do wartości godziwej.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 57
Poniżej przedstawiono analizę wrażliwości dla każdego rodzaju ryzyka rynkowego, na które Spółka jest
narażona na dzień sprawozdawczy, pokazując jaki wpływ na wynik finansowy brutto miałyby
potencjalnie możliwe zmiany poszczególnych czynników ryzyka według klas aktywów i zobowiązań
finansowych.
Analiza wrażliwości na ryzyko walutowe
Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego brutto i kapitałów na racjonalnie możliwe
do zaistnienia zmiany kursów walutowych, przy założeniu braku zmian innych czynników ryzyka dla
tych klas instrumentów finansowych, które są narażone na ryzyko kursów walutowych.
KLASY INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH
Wartość w
sprawozdaniu
w PLN
ANALIZA WRAŻLIWOŚCI NA RYZYKO WALUTOWE
NA 31 GRUDNIA 2021 ROKU
Wartość
narażona
na ryzyko
w PLN
EUR/PLN
USD/PLN
Wpływ na wynik
finansowy/ Kapitał
Wpływ na wynik
finansowy/ Kapitał
10%
-10%
10%
-10%
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe
należności finansowe
26.573
1.698
170
(170)
-
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
5.316
650
65
(65)
-
-
Instrumenty pochodne wyceniane w wartości
godziwej przez wynik finansowy - aktywa
2.269
23.561
1.293
(1.293)
1
(1)
Instrumenty pochodne zabezpieczające - aktywa
313
819
66
(66)
-
-
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje
10.248
669
(67)
67
-
-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz
pozostałe zobowiązania finansowe
10.251
1.663
(166)
166
-
-
Instrumenty pochodne wyceniane w wartości
godziwej przez wynik finansowy – zobowiązania
2.278
20.701
(1.365)
1.365
(1)
1
WPŁYW NA WYNIK FINANSOWY
(4)
4
-
-
Instrumenty pochodne zabezpieczające - aktywa
313
872
16
(16)
-
-
WPŁYW NA KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI
WYCENY
16
(16)
-
-
KLASY INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH
Wartość w
sprawozdaniu
w PLN
ANALIZA WRAŻLIWOŚCI NA RYZYKO WALUTOWE
NA 31 GRUDNIA 2020 ROKU
Wartość
narażona
na ryzyko
w PLN
EUR/PLN
USD/PLN
Wpływ na wynik
finansowy/ Kapitał
Wpływ na wynik
finansowy/ Kapitał
10%
-10%
10%
-10%
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe
należności finansowe
18.901
866
87
(87)
-
-
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
3.507
593
59
(59)
-
-
Instrumenty pochodne – aktywa
1.244
15.648
968
(968)
9
(9)
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS
64
872
66
(66)
-
-
Kredyty bankowe, pożyczki, obligacje
10.752
671
(67)
67
-
-
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz
pozostałe zobowiązania finansowe
1.600
1.005
(100)
100
-
-
Instrumenty pochodne – zobowiązania
1.628
10.447
(924)
924
(9)
9
WPŁYW NA WYNIK FINANSOWY
89
(89)
-
-
Instrumenty pochodne zabezpieczające CCIRS
64
872
21
(21)
-
-
WPŁYW NA KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI
WYCENY
21
(21)
-
-
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 58
Analiza wrażliwości na ryzyko stopy procentowej
Poniższa tabela przedstawia wrażliwość wyniku finansowego brutto i kapitałów na racjonalnie możliwe
do zaistnienia zmiany stóp procentowych, przy niezmienionych pozostałych czynnikach ryzyka dla tych
klas instrumentów finansowych, które są narażone na ryzyko stopy procentowej:
AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
ANALIZA WRAŻLIWOŚCI NA RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ
NA 31 GRUDNIA 2021 ROKU
Wartość w
sprawozdani
u w PLN
Wartość
narażona
na ryzyko
w PLN
WIBOR
EURIBOR
Wpływ na wynik
finansowy/ Kapitał
Wpływ na wynik
finansowy/ Kapitał
+50pb
–50pb
+25pb
–25pb
Należności z tytułu dostaw i usług
i pozostałe należności
26.573
449
2
(2)
-
-
Instrumenty pochodne wyceniane w
wartości godziwej przez wynik finansowy –
aktywa
2.269
2.269
11
(11)
-
-
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling
10.248
4.537
(36)
36
-
-
Instrumenty pochodne wyceniane w
wartości godziwej przez wynik finansowy –
zobowiązania
2.278
2.278
(11)
11
-
-
WPŁYW NA WYNIK FINANSOWY
(34)
34
-
-
Instrumenty pochodne zabezpieczające
CCIRS
110
110
21
(22)
(14)
15
Instrumenty pochodne zabezpieczające IRS
203
203
66
(73)
-
-
WPŁYW NA KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI
WYCENY
87
(95)
(14)
15
Dla instrumentów pochodnych wartość narażoną na ryzyko stopy procentowej stanowi wartość godziwa
tych instrumentów (wartość księgowa). Analiza wrażliwości dla instrumentów pochodnych CCIRS i IRS
została przeprowadzona z wykorzystaniem zmiany wyceny przy przesuniętych krzywych stóp
procentowych w danej walucie.
AKTYWA I ZOBOWIĄZANIA FINANSOWE
ANALIZA WRAŻLIWOŚCI NA RYZYKO STOPY PROCENTOWEJ
NA 31 GRUDNIA 2020 ROKU
Wartość w
sprawozdani
u w PLN
Wartość
narażona
na ryzyko
w PLN
WIBOR
EURIBOR
Wpływ na wynik
finansowy/ Kapitał
Wpływ na wynik
finansowy/ Kapitał
+50pb
–50pb
+25pb
–25pb
Należności z tytułu dostaw i usług
i pozostałe należności
18.901
330
2
(2)
-
-
Instrumenty pochodne – aktywa
1.376
1.260
6
(6)
-
-
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling
10.752
8.063
(40)
40
-
-
Instrumenty pochodne – zobowiązania
1.628
1.243
(6)
6
-
-
WPŁYW NA WYNIK FINANSOWY
(38)
38
-
-
Instrumenty pochodne zabezpieczające
CCIRS
64
64
28
(30)
(17)
17
Instrumenty pochodne zabezpieczające IRS
– zobowiązania
385
385
148
(115)
-
-
WPŁYW NA KAPITAŁ Z AKTUALIZACJI
WYCENY
-
-
176
(145)
(17)
17
Dla instrumentów pochodnych wartość narażoną na ryzyko stopy procentowej stanowi wartość godziwa
tych instrumentów (wartość księgowa). Analiza wrażliwości dla instrumentów pochodnych CCIRS i IRS
została przeprowadzona z wykorzystaniem zmiany wyceny przy przesuniętych krzywych stóp
procentowych w danej walucie.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 59
17.5 Rachunkowość zabezpieczeń
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Rachunkowość zabezpieczeń
Zmiany w wycenie do wartości godziwej pochodnych instrumentów finansowych wyznaczonych jako
instrumenty zabezpieczające przepływy pieniężne CCIRS oraz IRS odnoszone są do kapitału z aktualizacji
wyceny w części stanowiącej efektywne zabezpieczenie, natomiast nieefektywna część zabezpieczenia
odnoszona jest do rachunku zysków i strat.
Kwoty skumulowanej zmiany wyceny do wartości godziwej instrumentu zabezpieczającego, ujęte
uprzednio w kapitale z aktualizacji wyceny, przenoszone są do rachunku zysków i strat w okresie lub
okresach, w którym pozycja zabezpieczana wywiera wpływ na rachunek zysków i strat. Alternatywnie, w
przypadku gdy zabezpieczenie planowanej transakcji skutkuje ujęciem składnika aktywów
niefinansowych lub zobowiązań niefinansowych, Spółka wyłącza kwotę z kapitałów i włącza ją do
początkowego kosztu nabycia lub innej wartości księgowej składnika aktywów lub zobowiązań
niefinansowych.
W związku z zawarciem pożyczek ze spółką PGE Sweden AB w czerwcu i sierpniu 2014 roku PGE S.A.
zawarła transakcje CCIRS, zabezpieczające kurs walutowy. W transakcjach tych banki-kontrahenci
płacą PGE S.A. odsetki oparte na stopie stałej w EUR, a PGE S.A. płaci odsetki oparte na stopie stałej
w PLN. Nominał, płatności odsetek oraz spłata nominału w transakcji CCIRS są skorelowane
z odpowiednimi warunkami wynikającymi z umów pożyczek. Do transakcji tych Spółka stosuje
rachunkowość zabezpieczeń.
PGE S.A. stosuje również rachunkowość zabezpieczeń do transakcji IRS, zabezpieczających stopę
procentową w związku z zaciągniętymi zobowiązaniami finansowymi w ramach umów kredytowych
takich jak Umowa Kredytowa z konsorcjum banków zawarta w dniu 7 września 2015 roku oraz Umowa
Kredytowa z Bankiem Gospodarstwa Krajowego zawarta w dniu 17 grudnia 2014 roku oraz w ramach
obligacji rynkowych wyemitowanych w dniu 9 maja 2019 roku. W ramach zawartych transakcji IRS
banki – kontrahenci płacą PGE S.A. odsetki oparte na stopie zmiennej w PLN, a PGE S.A. płaci odsetki
na stopie stałej w PLN.
Źródłem częściowej nieefektywności w przypadku stosowania rachunkowości zabezpieczeń jest
wyłącznie transakcja CCIRS, zabezpieczająca kurs pożyczki zaciągniętej od PGE Sweden AB.
Rok zakończony
31 grudnia 2021
WARTOŚĆ POZYCJI ZABEZPIECZANEJ NA 1 STYCZNIA
671
Spłata pożyczki
-
Naliczenie odsetek
21
Spłata odsetek
(21)
Różnice kursowe
(2)
WARTOŚĆ POZYCJI ZABEZPIECZANEJ NA 31 GRUDNIA
669
Informacja o instrumentach zabezpieczających – struktura terminowa zapadalności:
Instrument pochodny
Waluta
Do 1 roku
Od 1 roku do 5 lat
Powyżej 5 lat
CCIRS
EUR
9
29
(230)
IRS
PLN
(28)
(167)
(31)
Spółka ocenia, że nieefektywna części zabezpieczenia, wynikająca z kursu EUR oraz zmiany WIBOR
i odnoszona do rachunku zysków i strat nie będzie miała istotnego wpływu na przyszłe sprawozdania
finansowe.
Wpływ rachunkowości zabezpieczeń na kapitał z aktualizacji wyceny został przedstawiony w nocie 12.3
niniejszego sprawozdania finansowego.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 60
NOTY OBJAŚNIAJĄCE DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWÓW
PIENIĘŻNYCH
18. Sprawozdanie z przepływów pieniężnych
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Sprawozdanie z przepływów pieniężnych
Sprawozdanie z przepływów pieniężnych sporządzane jest metoda pośrednią.
Poniżej przedstawiono analizę najbardziej istotnych pozycji sprawozdania z przepływów pieniężnych.
18.1 Przepływy środków pieniężnych z działalności operacyjnej
Odsetki i dywidendy
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Dywidendy należne
(1.252)
(1.464)
Odsetki od zakupionych obligacji
(322)
(372)
Odsetki od wyemitowanych obligacji
25
34
Odsetki od pożyczek udzielonych
(130)
(99)
Odsetki od pożyczek otrzymanych
23
22
Odsetki i prowizje od kredytów
126
185
Odsetki od instrumentów pochodnych
129
83
Pozostałe
1
1
RAZEM ODSETKI I DYWIDENDY
(1.400)
(1.610)
(Zysk)/ strata na działalności inwestycyjnej
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Wycena memoriałowa instrumentów pochodnych
57
96
Utworzenie i rozwiązanie odpisów aktualizujących aktywa finansowe
7
515
(Zysk)/strata na zbyciu pozostałych aktywów finansowych
36
11
Pozostałe
2
(4)
RAZEM (ZYSK)/ STRATA NA DZIAŁALNOŚCI INWESTYCYJNEJ
102
618
Zmiana stanu należności
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Zmiana stanu należności z tytułu dostaw i usług i pozostałych należności
(8.216)
810
Korekta o zmianę stanu pożyczek udzielonych (w tym cash pooling)
1.072
1.977
Korekta o zmianę stanu zakupionych obligacji
(801)
(2.697)
Pozostałe
3
-
RAZEM ZMIANA STANU NALEŻNOŚCI
(7.942)
90
Zmiana stanu zobowiązań z wyjątkiem kredytów i pożyczek
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Zmiana stanu zobowiązań z tytułu dostaw i usług i pozostałych zobowiązań
finansowych
7.849
124
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań niefinansowych
143
344
Zmiana stanu pozostałych zobowiązań finansowych
806
699
Korekta o zmianę stanu rozliczeń w podatkowej grupie kapitałowej
(58)
(92)
Pozostałe
(4)
(3)
RAZEM ZMIANA STANU ZOBOWIĄZAŃ Z WYJĄTKIEM KREDYTÓW I
POŻYCZEK
8.736
1.072
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 61
Zmiana stanu pozostałych aktywów niefinansowych
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Zmiana stanu pozostałych aktywów krótkoterminowych
254
(433)
Pozostałe
-
2
RAZEM ZMIANA STANU POZOSTAŁYCH AKTYWÓW NIEFINANSOWYCH
254
(431)
18.2 Przepływy środków pieniężnych z działalności inwestycyjnej
Nabycie i wykup obligacji emitowanych przez spółki Grupy PGE
PGE S.A. nabywa obligacje emitowane przez spółki Grupy Kapitałowej PGE. Środki uzyskane z emisji
obligacji są wykorzystywane na finansowanie inwestycji, refinansowanie zobowiązań finansowych oraz
na finansowanie bieżącej działalności operacyjnej. Szczegółowy opis zawiera nota 16.1.1.
Sprzedaż pozostałych aktywów finansowych
Kwota wpływu ze sprzedaży pozostałych aktywów finansowych dotyczy w głównej mierze sprzedaży udziałów
PGE EJ1 sp. z o.o. (368 mln PLN).
Wydatki na nabycie spółek zależnych
W pozycji wydatki na nabycie spółek zależnych zostały ujete kwoty dotyczące nabycia udziałów i akcji
w spółkach zależnych, co zostało opisane w nocie 8 niniejszego sprawozdania.
Dywidendy otrzymane
Na łączną kwotę otrzymanych dywidend składają się głównie dywidendy od: PGE Dystrybucja S.A.
w wysokości 784 mln PLN, PGE EC S.A. 277 mln PLN oraz PGE EO S.A. 166 mln PLN, a w okresie
porównawczym PGE Dystrybucja S.A. w wysokości 792 mln PLN, PGE EO S.A. 467 mln PLN oraz PGE EC
S.A. 186 mln PLN.
Przepływy w ramach usługi cash poolingu
Jak opisano w nocie 16.1.1 PGE S.A. pełni rolę koordynującego usługę cash poolingu w Grupie
Kapitałowej PGE. Oznacza to między innymi, że poszczególne podmioty rozliczają swoje pozycje ze
Spółką, a Spółka rozlicza się z bankami. W związku z powyższym Spółka wykazuje udzielone pożyczki
oraz wpływy z tytułu cash poolingu od podmiotów uczestniczących w cash poolingu.
18.3 Przepływy środków pieniężnych z działalności finansowej
Wpływy z tytułu zaciągnięcia pożyczek i kredytów
W bieżącym okresie sprawozdawczym Spółka zaciągnęła kredyty w łącznej wysokości 273 mln PLN.
Spłata pożyczek, kredytów i leasingu finansowego
W bieżącym okresie sprawozdawczym Spółka spłaciła kredyty o łącznej wartości 976 mln PLN.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 62
POZOSTAŁE NOTY OBJAŚNIAJĄCE
19. Zobowiązania i należności warunkowe. Sprawy sądowe
ZASADY RACHUNKOWOŚCI
Zobowiązania warunkowe
W zakresie rozpoznawania i wyceny rezerw oraz zobowiązań warunkowych Spółka dokonuje oceny
prawdopodobieństwa potencjalnych zobowiązań. Jeżeli wystąpienie niekorzystnego zdarzenia jest
prawdopodobne, Spółka ujmuje rezerwę w odpowiedniej wysokości. Jeżeli wystąpienie niekorzystnego
zdarzenia w ocenie Spółki jest możliwe, lecz nie jest prawdopodobne, ujawniane jest zobowiązanie
warunkowe.
19.1 Zobowiązania warunkowe
Stan na dzień
31 grudnia 2021
Stan na dzień
31 grudnia 2020
Zobowiązania z tytułu gwarancji i poręczeń
18.029
13.120
Poręczenie
690
692
Poręczenia gwarancji bankowych zabezpieczające transakcje giełdowe
2.760
450
Inne zobowiązania warunkowe
59
-
ZOBOWIĄZANIA WARUNKOWE, RAZEM
21.538
14.262
Gwarancja za zobowiązania PGE Sweden AB (publ)
W związku z ustanowieniem w 2014 roku programu euroobligacji została zawarta umowa na udzielenie
gwarancji przez PGE S.A. za zobowiązania PGE Sweden AB (publ). Gwarancja zostało udzielone do
kwoty 2.500 mln EUR (10.750 mln PLN) i obowiązuje do 31 grudnia 2041 roku. Wysokość zobowiązań
PGE Sweden AB (publ) z tytułu wyemitowanych obligacji na dzień 31 grudnia 2021 roku wynosi 140 mln
EUR (642 mln PLN) a na dzień 31 grudnia 2020 roku 140 mln EUR (644 mln PLN).
Poręczenie za zobowiązania PGE GiEK S.A.
28 grudnia 2021 roku PGE S.A. zawarła umowę poręczenia do kwoty 5 mld PLN, na mocy której poręczyła
za wszelkie zobowiązania PGE GiEK S.A. wynikające z transakcji handlu energią elektryczną zawartych na
TGE, rozliczanych przez IRGiT.
Poręczenie za zobowiązania PGE Dom Maklerski S.A.
Zobowiązanie przedstawia udzielone przez PGE S.A. poręczenie za zobowiązania PGE Dom
Maklerski S.A. na rzecz Citigroup Global Markets Europe AG celem zabezpieczenia rozliczenia transakcji
giełdowych na uprawnieniach do emisji CO
2
. Na dzień 31 grudnia 2021 roku kwota poręczenia
wystawiona przez PGE S.A. wynosiła 150 mln EUR co dało równowartość 690 mln PLN.
Poręczenie gwarancji bankowych zabezpieczające transakcje giełdowe
Zobowiązania przedstawiają wystawione przez PGE S.A. poręczenia gwarancji bankowych wniesionych
jako depozyt celem zabezpieczenia transakcji giełdowych wynikających z członkostwa w IRGiT. Na dzień
31 grudnia 2021 roku łączna kwota poręczeń gwarancji wystawionych przez banki wynosiła
2.760 mln PLN a na 31 grudnia 2020 roku 450 mln PLN.
Pozostałe kwestie sporne
W związku ze sprzedażą udziałów PGE EJ1 sp. z o.o. do Skarbu Państwa oraz zgodnie z zawartym
Porozumieniem regulującym odpowiedzialność dotychczasowych Wspólników z tytułu kosztów sporu
z Worley Parsons, PGE S.A. w razie przegrania sporu może być zobowiązana do pokrycia kosztów sporu
w kwocie wynoszącej maksymalnie 98 mln PLN. W związku z tym, na potrzeby określenia wartości
godziwej otrzymanej zapłaty, dokonano oszacowania prawdopodobieństwa przegrania sporu. W efekcie
kwota 59 mln PLN została rozpoznana w zobowiązaniach warunkowych, zaś kwota 39 mln PLN
w rezerwach krótkoterminowych. Kwota utworzonej rezerwy skorygowała wynik na sprzedaży udziałów
prezentowany w niniejszym sprawozdaniu finansowym.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 63
19.2 Pozostałe istotne kwestie związane ze zobowiązaniami
warunkowymi
Promesa dotycząca zapewnienia finansowania nowych inwestycji w spółkach Grupy Kapitałowej
PGE
W związku z realizowanymi inwestycjami strategicznymi w Grupie Kapitałowej PGE, Spółka udzieliła
promesy swojej spółce zależnej, w której zobowiązała się do zapewnienia finansowania planowanych
inwestycji. Promesa dotyczy ściśle określonych postępowań inwestycyjnych i może być wykorzystywana
tylko w tych celach. Na dzień sprawozdawczy przybliżona wartość przyszłych zobowiązań
inwestycyjnych dotycząca tych projektów wynosi około 250 mln PLN.
19.3 Inne sprawy sądowe i sporne
Kwestia odszkodowania dotyczącego konwersji akcji
W dniu 12 listopada 2014 roku spółka Socrates Investment S.A. (nabywca wierzytelności od byłych
akcjonariuszy PGE Górnictwo i Energetyka S.A.) złożyła pozew sądowy o zasądzenie odszkodowania
w łącznej kwocie ponad 493 mln PLN (plus odsetki) za szkodę poniesioną w związku z nieprawidłowym
(jej zdaniem) ustaleniem parytetu wymiany akcji w procesie połączenia spółki PGE GiEK S.A. z PGE S.A.
Spółka złożyła odpowiedź na pozew. W dniu 15 listopada 2017 roku wpłynęło do Spółki pismo procesowe
powoda - zmiana żądania pozwu, zwiększając kwotę dochodzoną pozwem do wysokości 636 mln PLN.
W dniu 20 listopada 2018 roku odbyła się rozprawa dotycząca tematu powołania biegłego. Obecnie
toczy się postępowanie sądowe w pierwszej instancji. Sąd, postanowieniem datowanym na dzień
19 kwietnia 2019 roku wskazał biegłych, wybranych do sporządzenia opinii w w/w sprawie. Do dnia
zatwierdzenia do publikacji niniejszego sprawozdania finansowego nie została sporządzona ostateczna
opinia biegłych. W związku z dopuszczeniem dowodu z opinii zespołu biegłych rozprawa została
odroczona na termin z urzędu. Nowy termin rozprawy został wyznaczony na dzień 8 kwietnia 2022 roku.
Ponadto z podobnym roszczeniem wystąpiła spółka Pozwy sp. z o.o., nabywca wierzytelności byłych
akcjonariuszy spółki PGE Elektrownia Opole S.A. Spółka Pozwy sp. z o.o. pozwem wniesionym do Sądu
Okręgowego w Warszawie przeciwko PGE GiEK S.A., PGE S.A. oraz PwC Polska sp. z o.o. (dalej jako
Pozwani) wniosła o zasądzenie od Pozwanych na zasadzie in solidum, ewentualnie solidarnie na rzecz
Pozwy sp. z o.o. odszkodowania w łącznej kwocie ponad 260 mln PLN wraz z odsetkami z tytułu rzekomo
nieprawidłowego (jej zdaniem) ustalenia stosunku wymiany akcji PGE Elektrownia Opole S.A. na akcje
PGE GiEK S.A. w procesie łączenia tych spółek. Pozew ten został do PGE S.A. doręczony 9 marca 2017
roku, zaś termin na złożenie odpowiedzi na pozew został wyznaczony przez sąd do 9 lipca 2017 roku.
Spółki: PGE S.A. i PGE GiEK S.A. 8 lipca 2017 roku złożyły odpowiedź na pozew. Sąd Okręgowy
w Warszawie w dniu 28 września 2018 roku ogłosił wyrok w pierwszej instancji - pozew spółki Pozwy
sp. z o.o. skierowany przeciwko PGE S.A., PGE GiEK S.A. oraz PWC Polska sp. z o.o. został oddalony.
W dniu 8 kwietnia 2019 roku do PGE S.A. wpłynął odpis apelacji złożonej przez powoda w dniu 7 grudnia
2018 roku. Odpowiedź PGE S.A. oraz PGE GiEK S.A. na apelację została sporządzona w dniu 23 kwietnia
2019 roku. Rozprawa odbyła się w dniu 21 grudnia 2020 roku - Sąd Apelacyjny wydał wyrok, w którym
uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w całości i zwrócił sprawę do ponownego rozpoznania do
Sądu Okręgowego. W dniu 22 stycznia 2021 roku PGE SA wraz z PGE GiEK SA złożyła zażalenie na
wyrok do Sądu Najwyższego, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy
do ponownego rozpoznania przez Sąd Apelacyjny. Na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 kwietnia 2021
roku Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok. Tym samym sprawa powróciła do ponownego
rozpatrzenia przez Sąd Apelacyjny. Uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego wpłynęło do spółek
PGE S.A. i PGE GiEK S.A. w dniu 24 czerwca 2021 roku. Termin posiedzenia Sądu Apelacyjnego został
wyznaczony na dzień 30 września 2021 roku. Podczas rozprawy Sąd zobowiązał pozwanych do
przestawienia stanowiska w przedmiocie przedawnienia, a powoda o wskazanie świadków
przesłuchiwanych na okoliczność określenia rozpoczęcia biegu przedawnienia. Rozprawa została
odroczona bez określenia kolejnego terminu.
Spółki z Grupy PGE nie uznają żądań Socrates Investment S.A. i Pozwy sp. z o.o. Zdaniem PGE S.A.
roszczenia te są bezzasadne, a cały proces konsolidacji był przeprowadzony rzetelnie i prawidłowo.
Sama wartość akcji spółek podlegających połączeniu została określona przez niezależną spółkę
PwC Polska sp. z o.o. Dodatkowo plany połączenia ww. spółek, w tym parytety wymiany akcji, były
badane w zakresie poprawności i rzetelności przez wyznaczonego przez sąd rejestrowy biegłego, który
nie stwierdził żadnych nieprawidłowości. Następnie sąd zarejestrował połączenia ww. spółek.
Na zgłoszone roszczenie PGE S.A. nie utworzyła rezerwy.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 64
20. Rozliczenia podatkowe
Obowiązki i uprawnienia podatkowe są określone w Konstytucji, ustawach podatkowych oraz
ratyfikowanych umowach międzynarodowych. Zgodnie z ordynacją podatkową podatek definiuje się
jako publicznoprawne, nieodpłatne przymusowe oraz bezzwrotne świadczenie pieniężne na rzecz
Skarbu Państwa, województwa, powiatu lub gminy, wynikające z ustawy podatkowej. Uwzględniając
kryterium przedmiotowe, obowiązujące w Polsce podatki można uszeregować w pięciu grupach:
opodatkowanie dochodów, opodatkowanie obrotu, opodatkowanie majątku, opodatkowanie czynności,
oraz inne opłaty, nie zaklasyfikowane gdzie indziej.
Z punktu widzenia działalności podmiotów gospodarczych zasadnicze znaczenie ma opodatkowanie
dochodów (podatek dochodowy od osób prawnych), opodatkowanie obrotów (podatek od towarów
i usług VAT, podatek akcyzowy) oraz opodatkowanie majątku (podatek od nieruchomości i od środków
transportowych). Nie można pominąć innych opłat i wpłat, które zaklasyfikować można jako quasi –
podatki. Wśród nich wymienić należy między innymi składki na ubezpieczenia społeczne.
Podstawowe stawki podatkowe kształtowały się następująco: w 2021 roku stawka podatku
dochodowego od osób prawnych – 19%, dla małych przedsiębiorców możliwa jest stawka 9%,
podstawowa stawka podatku VAT - 23%, obniżone: 8%, 5%, 0%, ponadto, niektóre towary i usługi są
objęte zwolnieniem z podatku VAT.
System podatkowy w Polsce charakteryzuje duża zmienność przepisów podatkowych, wysoki stopień
ich skomplikowania, wysokie potencjalne kary przewidziane w razie popełnienia przestępstwa lub
wykroczenia skarbowego. Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności, podlegające
regulacjom (kontroli celnej, czy dewizowej) mogą być przedmiotem kontroli odpowiednich władz, które
uprawnione są do nakładania kar i sankcji wraz z odsetkami karnymi. Kontrolą mogą być objęte
rozliczenia podatkowe przez okres 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin
płatności podatku.
Podatkowa Grupa Kapitałowa
18 września 2014 roku została zawarta na okres 25 lat umowa podatkowej grupy kapitałowej pod nazwą
„PGK PGE 2015”, dla której PGE S.A. jest spółką reprezentującą. W dniu 28 lipca 2021 roku został
zawarty aneks do umowy podatkowej grupy kapitałowej, którym to aneksem skrócono okres na jaki
została zawarta umowa z 25 do 7 lat. Z dniem 31 grudnia 2021 roku ustał byt prawny „PGK PGE 2015”.
W stanie prawnym obowiązującym do końca 2021 roku spółki tworzące podatkową grupę kapitałową
musiały spełnić szereg wymogów, obejmujących między innymi: odpowiedni poziom kapitałów, udział
spółki dominującej w kapitałach spółek tworzących PGK na poziomie minimum 75%, brak powiązań
kapitałowych między spółkami zależnymi, brak zaległości podatkowych, osiągnanie udziału dochodu w
przychodach na poziomie przynajmniej 2% (liczonego dla całej PGK) oraz zawieranie transakcji
z podmiotami spoza PGK wyłącznie na warunkach rynkowych. Naruszenie powyższych wymogów mogło
oznaczać rozwiązanie podatkowej grupy kapitałowej i utratę przez nią statusu podatnika. Od momentu
rozwiązania każda ze spółek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej staje się
samodzielnym podatnikiem dla podatku CIT.
Mechanizm podzielonej płatności w VAT
Grupa Kapitałowa wykorzystuje środki otrzymywane od kontrahentów na rachunkach VAT do płatności
swoich zobowiązań zawierających podatek VAT. Wysokość środków na rachunkach VAT w danym dniu
zależy w głównej mierze od tego, jak wielu kontrahentów Grupy Kapitałowej skorzysta z mechanizmu
oraz relacji między terminami płatności należności i zobowiązań. Według stanu na dzień 31 grudnia
2021 roku saldo środków pieniężnych na rachunkach VAT wynosiło 358 mln PLN.
Raportowanie schematów podatkowych (MDR)
Od 2019 roku zaczęły obowiązywać nowe przepisy prawne, które wprowadziły obowiązkowe
raportowanie schematów podatkowych (tzw. „MDR”, ang. Mandatory Disclosure Rules). Co do zasady
jako schemat podatkowy należy rozumieć czynność, w wyniku której osiągniecie korzyści podatkowej
jest główną lub jedną z głównych korzyści. Ponadto jako schemat podatkowy wskazane zostały
zdarzenia posiadające tzw. szczególne lub inne szczególne cechy rozpoznawcze, zdefiniowane
w przepisach. Obowiązkiem raportowania zostają objęte trzy typy podmiotów: promotorzy,
wspomagający i korzystający. Regulacje MDR są w wielu obszarach złożone i nieprecyzyjne, co
powoduje wątpliwości interpretacyjne odnośnie ich praktycznego stosowania.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 65
Niepewność związana z rozliczeniami podatkowymi
Regulacje dotyczące podatku od towarów i usług, podatku dochodowego od osób prawnych oraz
obciążeń związanych z ubezpieczeniami społecznymi podlegają częstym zmianom. Te częste zmiany
powodują brak odpowiednich punktów odniesienia, niespójne interpretacje oraz nieliczne ustanowione
precedensy, które mogłyby mieć zastosowanie. Obowiązujące przepisy zawierają również niejasności,
które powodują różnice w opiniach, co do interpretacji prawnej przepisów podatkowych, zarówno
pomiędzy organami państwowymi jak i organami państwowymi i przedsiębiorstwami.
Rozliczenia podatkowe oraz inne obszary działalności (na przykład kwestie celne czy dewizowe) mogą
być przedmiotem kontroli organów, które uprawnione są do nakładania wysokich kar i grzywien,
a wszelkie dodatkowe zobowiązania podatkowe, wynikające z kontroli, muszą zostać zapłacone wraz
z wysokimi odsetkami. Te warunki powodują, że ryzyko podatkowe w Polsce jest większe niż w krajach
o bardziej stabilnym systemie podatkowym.
W konsekwencji, kwoty prezentowane i ujawniane w sprawozdaniach finansowych mogą się zmienić
w przyszłości w wyniku ostatecznej decyzji organu kontroli podatkowej.
Ustawa Ordynacja Podatkowa zawiera postanowienia Ogólnej Klauzuli Zapobiegającej Nadużyciom
(GAAR). GAAR ma zapobiegać powstawaniu i wykorzystywaniu sztucznych struktur prawnych
tworzonych w celu uniknięcia zapłaty podatku w Polsce. GAAR definiuje unikanie opodatkowania jako
czynność dokonaną przede wszystkim w celu osiągnięcia korzyści podatkowej, sprzecznej w danych
okolicznościach z przedmiotem i celem przepisu ustawy podatkowej. Zgodnie z GAAR taka czynność nie
skutkuje osiągnięciem korzyści podatkowej, jeżeli sposób działania był sztuczny. Wszelkie
występowanie nieuzasadnionego dzielenia operacji, angażowania podmiotów pośredniczących mimo
braku uzasadnienia ekonomicznego lub gospodarczego, elementów wzajemnie się znoszących lub
kompensujących oraz inne działania o podobnym działaniu do wcześniej wspomnianych, mogą być
potraktowane jako przesłanka istnienia sztucznych czynności podlegających przepisom GAAR. Nowe
regulacje będą wymagać znacznie większego osądu przy ocenie skutków podatkowych poszczególnych
transakcji.
Klauzulę GAAR należy stosować w odniesieniu do transakcji dokonanych po jej wejściu w życie oraz do
transakcji, które zostały przeprowadzone przed wejściem w życie klauzuli GAAR, ale dla których po
dacie wejścia klauzuli w życie korzyści były lub są nadal osiągane. Wdrożenie powyższych przepisów
umożliwi polskim organom kontroli podatkowej kwestionowanie realizowanych przez podatników
prawnych ustaleń i porozumień, takich jak restrukturyzacja i reorganizacja grupy.
Grupa ujmuje i wycenia aktywa lub zobowiązania z tytułu bieżącego i odroczonego podatku
dochodowego przy zastosowaniu wymogów MSR 12 Podatek dochodowy w oparciu o zysk (stratę
podatkową), podstawę opodatkowania, nierozliczone straty podatkowe, niewykorzystane ulgi
podatkowe i stawki podatkowe, uwzględniając ocenę niepewności związanych z rozliczeniami
podatkowymi. Gdy istnieje niepewność co do tego, czy i w jakim zakresie organ podatkowy będzie
akceptował poszczególne rozliczenia podatkowe transakcji, Grupa ujmuje te rozliczenia uwzględniając
ocenę niepewności.
21. Informacja o podmiotach powiązanych
Dominującym właścicielem Grupy Kapitałowej PGE jest Skarb Państwa, w związku z tym spółki Skarbu
Państwa są traktowane jako podmioty powiązane. Spółka identyfikuje szczegółowo transakcje
z najważniejszymi podmiotami zależnymi od Skarbu Państwa. Łączna wartość transakcji z powyższymi
jednostkami została przedstawiona w poniższych tabelach w pozycji „pozostałe podmioty powiązane”.
Transakcje z jednostkami powiązanymi są dokonywane w oparciu o ceny rynkowe dostarczanych
towarów, produktów i usług lub oparte są o koszt ich wytworzenia. Wyjątkiem od tej reguły były
rozliczenia strat podatkowych w ramach podatkowej grupy kapitałowej, opisanej w notach 5.2 oraz 20
niniejszego sprawozdania finansowego.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 66
21.1 Transakcje Spółki z podmiotami powiązanymi
Rok zakończony 31 grudnia 2021 roku
SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH
DOCHODÓW
Podmioty
zależne
od Spółki
Inne podmioty
powiązane w
ramach GK PGE
Pozostałe
podmioty
powiązane
Podmioty
niepowiązane
RAZEM
Przychody ze sprzedaży
25.608
-
1.263
9.046
35.917
Pozostałe przychody /(koszty)operacyjne
12
-
-
(11)
1
Przychody/(koszty) finansowe
1.630
-
-
(317)
1.313
Koszty działalności operacyjnej
12.069
-
1.108
22.140
35.317
Rok zakończony 31 grudnia 2020 roku
SPRAWOZDANIE Z CAŁKOWITYCH
DOCHODÓW
Podmioty
zależne
od Spółki
Inne podmioty
powiązane w
ramach GK PGE
Pozostałe
podmioty
powiązane
Podmioty
niepowiązane
RAZEM
Przychody ze sprzedaży
21.756
-
138
5.647
27.541
Pozostałe przychody /(koszty)operacyjne
11
-
-
(16)
(5)
Przychody/(koszty) finansowe
1.390
-
-
(293)
1.097
Koszty działalności operacyjnej
10.494
-
196
16.134
26.824
Spółka ujmuje przychody ze sprzedaży do jednostek zależnych w Grupie Kapitałowej PGE głównie
z tytułu sprzedaży energii elektrycznej, gazu, praw majątkowych oraz uprawnień do emisji CO
2
.
Przychody finansowe dotyczą głównie dywidend oraz odsetek od pożyczek i obligacji.
Koszty działalności operacyjnej dotyczą wartości sprzedanych towarów i materiałów.
Spółka dokonuje istotnych transakcji na rynku energii za pośrednictwem Towarowej Giełdy Energii S.A.
Z uwagi na fakt, iż jednostka ta zajmuje się jedynie organizacją obrotu giełdowego, zakup i sprzedaż
za jej pośrednictwem nie jest traktowany jako transakcja z podmiotem powiązanym.
21.2 Stan rozrachunków Spółki z podmiotami powiązanymi
Stan na dzień 31 grudnia 2021 roku
AKTYWA
Podmioty
zależne
od Spółki
Inne podmioty
powiązane w
ramach GK PGE
Pozostałe
podmioty
powiązane
Podmioty
niepowiązane
RAZEM
Aktywa finansowe:
26.376
-
134
63
26.573
Nabyte obligacje
9.142
-
-
-
9.142
Należności z tytułu dostaw i usług
7.508
-
134
61
7.703
Pozostałe pożyczki i aktywa finansowe
9.726
-
-
2
9.728
Udziały i akcje w podmiotach zależnych
29.532
-
-
-
29.532
Udziały i akcje w jednostkach
stowarzyszonych, współkontrolowanych
i pozostałych
-
83
-
13
96
Instrumenty pochodne – aktywa
-
-
-
2.612
2.612
Pozostałe aktywa krótkoterminowe
667
-
-
(292)
375
Stan na dzień 31 grudnia 2020 roku
AKTYWA
Podmioty
zależne
od Spółki
Inne podmioty
powiązane w
ramach GK PGE
Pozostałe
podmioty
powiązane
Podmioty
niepowiązane
RAZEM
Aktywa finansowe:
18.858
-
18
25
18.901
Nabyte obligacje
9.943
-
-
-
9.943
Należności z tytułu dostaw i usług
1.196
-
18
25
1.239
Pozostałe pożyczki i aktywa finansowe
7.719
-
-
-
7.719
Udziały i akcje w podmiotach zależnych
29.770
-
-
-
29.770
Udziały i akcje w jednostkach
stowarzyszonych i
współkontrolowanych
-
101
-
-
101
Instrumenty pochodne – aktywa
-
-
-
1.376
1.376
Pozostałe aktywa krótkoterminowe
51
-
-
3
54
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 67
Stan na dzień 31 grudnia 2021 roku
ZOBOWIĄZANIA
Podmioty zależne
od Spółki
Pozostałe podmioty
powiązane
Podmioty
niepowiązane
RAZEM
Instrumenty pochodne – pasywa
-
-
2.278
2.278
Zobowiązania finansowe wyceniane
według zamortyzowanego kosztu:
10.474
56
9.969
20.499
Wyemitowane obligacje
-
-
1.404
1.404
Oprocentowane kredyty i pożyczki
669
-
6.809
7.478
Zobowiązania z tyt. cash poolingu
1.346
-
-
1.346
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
8.459
56
51
8.566
Zobowiązania z tytułu leasingu MSSF 16
-
-
20
20
Pozostałe zobowiązania finansowe
-
-
1.685
1.685
Stan na dzień 31 grudnia 2020 roku
ZOBOWIĄZANIA
Podmioty zależne
od Spółki
Pozostałe podmioty
powiązane
Podmioty
niepowiązane
RAZEM
Instrumenty pochodne – pasywa
-
-
1.628
1.628
Zobowiązania finansowe wyceniane
według zamortyzowanego kosztu:
2.504
21
9.827
12.352
Wyemitowane obligacje
-
-
1.401
1.401
Oprocentowane kredyty i pożyczki
672
-
7.510
8.182
Zobowiązania z tyt. cash poolingu
1.149
-
-
1.149
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług
681
21
15
717
Zobowiązania z tytułu leasingu MSSF 16
-
-
20
20
Pozostałe zobowiązania finansowe
2
-
881
883
Kwestie promes i poręczeń udzielonych jednostkom zależnym od PGE S.A. zostały opisanie w nocie
19 niniejszego sprawozdania finansowego.
21.3 Wynagrodzenie kadry kierowniczej
Jako kadrę kierowniczą Spółka identyfikuje Zarząd i Radę Nadzorczą.
tys. PLN
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Krótkoterminowe świadczenia pracownicze (wynagrodzenia i narzuty)
7.622
7.913
Świadczenia po okresie zatrudnienia oraz z tytułu rozwiązania stosunku pracy
(935)
49
ŁĄCZNA KWOTA WYNAGRODZENIA KADRY KIEROWNICZEJ
6.687
7.962
tys. PLN
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Zarząd Spółki
5.869
7.201
Rada Nadzorcza Spółki
818
761
ŁĄCZNA KWOTA WYNAGRODZENIA KADRY KIEROWNICZEJ
6.687
7.962
Członkowie Zarządu Spółki zatrudnieni są na podstawie umów cywilno-prawnych o zarządzanie
(tzw. Kontrakty menadżerskie). W nocie 4.2 Koszty w układzie rodzajowym i kalkulacyjnym
wynagrodzenia z tego tytułu są prezentowane w pozycji pozostałych kosztów rodzajowych i poza
wynagrodzeniami podstawowymi zawierają również wartości rozwiązanych rezerw na premie dla byłych
Członków Zarządu oraz zawiązanych rezerw na premie dla obecnych Członków Zarządu.
Kwota świadczeń po okresie zatrudnienia oraz z tytułu rozwiązania stosunku pracy przyjęła w okresie
bieżącym wartość ujemną ze względu na rozwiązanie niewykorzystanych rezerw z lat ubiegłych.
22. Wynagrodzenie podmiotu uprawnionego do badania
sprawozdań finansowych
Podmiotem uprawnionym do badania jednostkowego sprawozdania finansowego PGE S.A. za rok 2021
i 2020 oraz skonsolidowanego sprawozdania finansowego GK PGE jak również świadczącym usługę
przeglądu półrocznego jednostkowego i skonsolidowanego sprawozdania finansowego za rok 2021
i 2020 jest Deloitte Audyt sp. z o.o. sp.k. na podstawie umowy zawartej 26 kwietnia 2019 roku.
tys. PLN
Rok zakończony
31 grudnia 2021
Rok zakończony
31 grudnia 2020
Badanie rocznego jednostkowego sprawozdania finansowego i rocznego
skonsolidowanego sprawozdania finansowego GK PGE
518
540
Inne usługi poświadczające, w tym za przegląd półrocznych sprawozdań finansowych
215
155
Łączna kwota wynagrodzenia
733
695
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 68
23. Ujawnienia wynikające z art. 44 ustawy Prawo Energetyczne
w zakresie poszczególnych rodzajów działalności
Artykuł 44 ustawy Prawo Energetyczne zobowiązuje przedsiębiorstwa energetyczne do sporządzenia
regulacyjnego sprawozdania finansowego zawierającego bilans (sprawozdanie z sytuacji finansowej)
oraz rachunek zysków i strat za okresy sprawozdawcze, odrębnie dla poszczególnych rodzajów
wykonywanej działalności gospodarczej w zakresie:
przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, przesyłania, dystrybucji lub magazynowania
paliw gazowych, obrotu paliwami gazowymi, skraplania gazu ziemnego lub regazyfikacji
skroplonego gazu ziemnego, a także w odniesieniu do grup odbiorców określonych w taryfie,
niezwiązanym z działalnością wymienioną powyżej.
23.1 Zasady alokacji do poszczególnych rodzajów działalności
Poniżej przedstawiono wyodrębnione w Spółce rodzaje działalności, o których mowa w art. 44 ustawy
Prawo Energetyczne, a także zasady alokacji przychodów, kosztów, aktywów i zobowiązań do tych
rodzajów działalności.
23.1.1 Opis wyodrębnionych rodzajów działalności
Spółka zidentyfikowała następujące rodzaje działalności zgodnie z art. 44 pkt 1 ustawy:
obrót paliwami gazowymi,
pozostała działalność.
23.1.2 Zasady alokacji przychodów, kosztów, aktywów
i zobowiązań
Wybrane pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów i sprawozdania z sytuacji finansowej Spółka
przyporządkowuje do poszczególnych rodzajów działalności na podstawie ewidencji księgowej:
przychody ze sprzedaży,
koszt własny sprzedaży,
koszty sprzedaży,
koszty ogólnego zarządu,
przychody i koszty finansowe,
należności z tytułu dostaw i usług,
zobowiązania z tytułu dostaw i usług,
instrumenty pochodne,
zapasy,
rezerwy, z wyjątkiem rezerw na świadczenia pracownicze.
Wybrane pozycje sprawozdania z sytuacji finansowej Spółka przyporządkowuje do poszczególnych
rodzajów działalności z zastosowaniem kluczy podziałowych:
rzeczowe aktywa trwałe i wartości niematerialne w proporcji do kosztów amortyzacji,
rezerwy na świadczenia pracownicze oraz zobowiązania z tytułu wynagrodzeń, PIT i ZUS
w proporcji do kosztów świadczeń pracowniczych,
zobowiązania z tytułu VAT w proporcji do przychodów ze sprzedaży.
Wybrane pozycje sprawozdania z całkowitych dochodów oraz sprawozdania z sytuacji finansowej nie
podlegają przypisaniu do określonych rodzajów działalności z uwagi na fakt, iż odnoszą się one do
całości działalności jednostki. Główne pozycje nieprzypisane obejmują:
aktywa i zobowiązania z tytułu podatku odroczonego,
pożyczki i należności inne niż należności handlowe,
oprocentowane kredyty bankowe, pożyczki, obligacje,
udziały i akcje w jednostkach zależnych oraz aktywa finansowe dostępne do sprzedaży,
należności i zobowiązania z tytułu podatku dochodowego,
środki pieniężne i ich ekwiwalenty,
kapitał własny, z wyjątkiem zysku za okres sprawozdawczy,
podatek dochodowy w rachunku zysków i strat.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 69
Pozycje nieprzypisane wykazywane są łącznie z działalnością pozostałą.
23.2 Podział na poszczególne rodzaje działalności
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT ZA ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2021 ROKU
Obrót gazem
Działalność pozostała
i pozycje nieprzypisane
Razem
PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY
493
35.424
35.917
Koszt własny sprzedaży
(490)
(34.604)
(35.094)
ZYSK BRUTTO ZE SPRZEDAŻY
3
820
823
Koszty sprzedaży i dystrybucji
(9)
(8)
(17)
Koszty ogólnego zarządu
(3)
(203)
(206)
Pozostałe przychody/(koszty) operacyjne
-
1
1
ZYSK/(STRATA) Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
(9)
610
601
Przychody/(koszty) finansowe
-
1.313
1.313
ZYSK BRUTTO
(9)
1.923
1.914
Podatek dochodowy
-
(180)
(180)
ZYSK NETTO ZA OKRES SPRAWOZDAWCZY
(9)
1.743
1.734
W nocie 4.1 Przychody ze sprzedaży poszczególnych rodzajów działalności są prezentowane w pozycji Przychody ze sprzedaży towarów,
oraz Przychody ze sprzedaży usług.
SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2021 ROKU
Obrót gazem
Działalność pozostała
i pozycje nieprzypisane
Razem
AKTYWA TRWAŁE
Rzeczowe aktywa trwałe
3
143
146
Prawo do użytkowania składników
-
20
20
Należności finansowe
-
6.936
6.936
Instrumenty pochodne i inne aktywa wyceniane w
wartości godziwej przez wynik finansowy
-
358
358
Udziały i akcje w jednostkach zależnych
-
29.370
29.370
Udziały i akcje w innych jednostkach powiązanych i
pozostałych
-
96
96
Pozostałe aktywa długoterminowe
-
3
3
3
36.926
36.929
AKTYWA OBROTOWE
Zapasy
-
1
1
Należności z tytułu podatku dochodowego
-
136
136
Instrumenty pochodne
-
2.254
2.254
Udziały i akcje w jednostkach zależnych
-
162
162
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności
155
19.482
19.637
Pozostałe aktywa krótkoterminowe
7
368
375
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
-
5.316
5.316
162
27.719
27.881
SUMA AKTYWÓW
165
64.645
64.810
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 70
SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2021 ROKU
Obrót gazem
Działalność pozostała
i pozycje nieprzypisane
Razem
Zysk netto za okres sprawozdawczy
(9)
1.743
1.734
Pozostałe kapitały
-
39.568
39.568
RAZEM KAPITAŁ WŁASNY
(9)
41.311
41.302
ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE
Rezerwy długoterminowe
-
13
13
Zobowiązania z tytułu podatku odroczonego
-
34
34
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling, leasing
-
7.084
7.084
Instrumenty pochodne
-
-
-
Pozostałe zobowiązania finansowe
-
13
13
-
7.144
7.144
ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE
Rezerwy krótkoterminowe
-
40
40
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling leasing
-
3.164
3.164
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług i pozostałe
zobowiązania
8
10.230
10.238
Instrumenty pochodne
-
2.278
2.278
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego
-
1
1
Pozostałe zobowiązania niefinansowe
1
642
643
9
16.355
16.364
RAZEM ZOBOWIĄZANIA
9
23.499
23.508
SUMA KAPITAŁÓW I ZOBOWIĄZAŃ
-
64.810
64.810
RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT ZA ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2020 ROKU
Obrót gazem
Działalność pozostała
i pozycje nieprzypisane
Razem
PRZYCHODY ZE SPRZEDAŻY
286
27.255
27.541
Koszt własny sprzedaży
(275)
(26.289)
(26.564)
ZYSK BRUTTO ZE SPRZEDAŻY
11
966
977
Koszty sprzedaży i dystrybucji
(9)
(12)
(21)
Koszty ogólnego zarządu
(1)
(238)
(239)
Pozostałe przychody/(koszty) operacyjne
-
(5)
(5)
ZYSK/(STRATA) Z DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ
1
711
712
Przychody/(koszty) finansowe
-
1.097
1.097
ZYSK BRUTTO
1
1.808
1.809
Podatek dochodowy
-
(65)
(65)
ZYSK NETTO ZA OKRES SPRAWOZDAWCZY
1
1.743
1.744
SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2020 ROKU
Obrót gazem
Działalność pozostała
i pozycje nieprzypisane
Razem
AKTYWA TRWAŁE
Rzeczowe aktywa trwałe
-
155
155
Prawo do użytkowania składników
-
20
20
Należności finansowe
-
9.139
9.139
Instrumenty pochodne i inne aktywa wyceniane w
wartości godziwej przez wynik finansowy
-
132
132
Udziały i akcje w jednostkach zależnych
-
29.401
29.401
Udziały i akcje w innych jednostkach powiązanych
-
101
101
Aktywa z tytułu podatku odroczonego
-
119
119
-
39.067
39.067
AKTYWA OBROTOWE
Zapasy
-
1
1
Instrumenty pochodne
-
1.244
1.244
Udziały i akcje w jednostkach zależnych
-
369
369
Należności z tytułu dostaw i usług i pozostałe należności
41
9.721
9.762
Pozostałe aktywa krótkoterminowe
1
53
54
Środki pieniężne i ich ekwiwalenty
-
3.507
3.507
42
14.895
14.937
SUMA AKTYWÓW
42
53.962
54.004
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 71
SPRAWOZDANIE Z SYTUACJI FINANSOWEJ NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2020 ROKU
Obrót gazem
Działalność pozostała
i pozycje nieprzypisane
Razem
Zysk netto za okres sprawozdawczy
1
1.743
1.744
Pozostałe kapitały
-
37.285
37.285
RAZEM KAPITAŁ WŁASNY
1
39.028
39.029
ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE
Rezerwy długoterminowe
-
19
19
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling, leasing
-
8.602
8.602
Instrumenty pochodne
-
385
385
Pozostałe zobowiązania finansowe
-
17
17
-
9.023
9.023
ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE
Rezerwy krótkoterminowe
-
21
21
Kredyty, pożyczki, obligacje, cash pooling leasing
-
2.150
2.150
Zobowiązania z tytułu dostaw i usług i pozostałe
zobowiązania
12
1.571
1.583
Instrumenty pochodne
-
1.243
1.243
Zobowiązania z tytułu podatku dochodowego
-
456
456
Pozostałe zobowiązania niefinansowe
3
496
499
15
5.937
5.952
RAZEM ZOBOWIĄZANIA
15
14.960
14.975
SUMA KAPITAŁÓW I ZOBOWIĄZAŃ
16
53.988
54.004
24. Istotne zdarzenia w okresie sprawozdawczym oraz zdarzenia
po zakończeniu okresu sprawozdawczego
24.1 Istotne zdarzenia w okresie sprawozdawczym
Wpływ pandemii COVID-19 na działalność GK PGE i PGE S.A.
GK PGE na bieżąco identyfikuje czynniki ryzyka, które wpływają na wyniki Grupy w związku z pandemią
COVID-19. W 2021 roku wpływ pandemii na wyniki finansowe pozostawał ograniczony. Dalsze możliwe
skutki oraz ich skala są trudne do oszacowania. Istotne będzie występowanie i zasięg kolejnych fal
choroby, możliwość wprowadzenia obostrzeń i ich wpływ na aktywność gospodarczą w Polsce.
Równocześnie precyzyjność szacunków pozostaje utrudniona wobec szeregu innych czynników
wpływających na rynek energii elektrycznej, w tym na poziom zapotrzebowania na energię elektryczną.
Wybuch pandemii spowodował spowolnienie gospodarcze w 2020 roku ze względu na zamrożenie
gospodarek, a PKB obniżył się odpowiednio o -2,5% w Polsce oraz o -6,4% w Eurolandzie. W 2021 roku
nastąpiło silne odbicie PKB i produkcji przemysłowej, ponieważ kolejne fale epidemii nie wpływały
w dużym stopniu na ograniczenia działalności gospodarczej. W Polsce poziom PKB wzrósł realnie o 5,7%
a w Eurolandzie o 5,2%.
Niemniej jednak, ponowne wprowadzenie obostrzeń może skutkować obniżonym poziomem aktywności
gospodarczej, które mogłoby tworzyć ryzyko utrzymywania się okresowo niższego poziomu krajowego
zużycia energii elektrycznej, co może mieć wpływ na spadek przychodów i marży z tytułu wytwarzania,
dystrybucji oraz sprzedaży energii w segmentach Energetyka Konwencjonalna, Dystrybucja i Obrót, jak
również w segmencie Ciepłownictwo. Grupa PGE w znacznym stopniu kontraktuje sprzedaż
wyprodukowanej energii elektrycznej na kolejne lata z wyprzedzeniem dlatego zabezpiecza się w tym
zakresie przed potencjalnymi skutkami nawrotu epidemii, czy recesji gospodarczej.
W przypadku nasilenia sytuacji pandemicznej, dla segmentu Obrót istnieje ryzyko spadku
zapotrzebowania na energię elektryczną, mogące się przełożyć na niższy poziom sprzedaży do
odbiorców końcowych oraz wyższy koszt bilansowania energii elektrycznej. Również w segmencie
Dystrybucji niższy wolumen realizowanych dostaw do odbiorców końcowych bezpośrednio mógłby się
przełożyć na niższe przychody z tego tytułu.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 72
Na 31 grudnia 2021 roku wpływ z tytułu przewidywanego wzrostu zatorów płatniczych, szczególnie na
należnościach od przedsiębiorstw z sektora małych i średnich przedsiębiorstw nie był istotny. Jak
opisano w nocie 26.3.1 skonsolidowanego sprawozdania finansowego Grupa PGE utworzyła dodatkowe
odpisy na należności w kwocie 12 mln PLN. Natomiast, w zależności od dalszej sytuacji
epidemiologicznej i gospodarczej, ryzyko pogorszonej płynności Grupy PGE oraz wzrostu odpisów na
należności przeterminowane nadal istnieje i jest na bieżąco monitorowane. Aktualnie Grupa PGE nie
przewiduje by zjawisko przybrało bardziej materialny charakter i nie identyfikuje zagrożenia
płynnościowego.
Grupa PGE posiada zakłady strategiczne z punktu widzenia utrzymania niezakłóconej produkcji i dostaw
energii elektrycznej oraz ciepła w Polsce. Pandemia COVID-19 wpłynęła na zmianę organizacji pracy,
szczególnie dotyczy to jednostek wytwórczych Grupy PGE. W wielu przypadkach wiąże się to
z dodatkowymi kosztami, jak np. zakup materiałów ochronnych dla pracowników. Od początku
pandemii Grupa wprowadziła zasady pracy, których celem jest maksymalne ograniczenie ryzyka
zachorowań pracowników. Jako jeden z największych pracodawców w Polsce, zatrudniający ok. 40 tys.
pracowników, Grupa PGE podejmuje szereg działań związanych z organizacją pracy mających na celu
zapewnienie ciągłości działania, ochronę zdrowia i życia pracowników, w tym wdrożenie pracy zdalnej
i rotacyjnej, budowanie świadomości dotyczącej w szczególności podstawowych zasad ochrony przed
COVID-19, profilaktyki i kwarantanny. Na skutek wprowadzenia odpowiednich działań zaradczych na
wczesnym etapie pandemii, GK PGE nieprzerwanie produkuje energię elektryczną i ciepło oraz realizuje
ich stabilną dostawę.
W Grupie PGE dodatkowo prowadzone są działania komunikacyjne i motywacyjne skierowane do
pracowników, mające na celu budowanie świadomości pozytywnych skutków szczepień - zarówno
indywidualnych, jak i społecznych. Ponadto prowadzona jest komunikacja wewnętrzna związana
z przebiegiem pandemii i zachęcaniem do minimalizowania ryzyka zakażenia - to znaczy zachowywania
dystansu, częstego mycia rąk czy korzystania z przestrzeni biurowych w bezpieczny sposób.
PGE powołała Zespół Kryzysowy, który zbiera informacje ze wszystkich spółek w Grupie, monitoruje na
bieżąco sytuację w poszczególnych spółkach i podejmuje stosowne działania.
Oddziały produkcyjne mają także opracowane i weryfikowane na bieżąco plany funkcjonowania przy
zwiększonej absencji, a jako zakłady strategiczne z punktu widzenia utrzymania niezakłóconej produkcji
i dostaw energii elektrycznej i ciepła, są w stałym kontakcie z lokalnymi służbami odpowiedzialnymi za
monitorowanie sytuacji w kraju we wszystkich lokalizacjach jednostek należących do Grupy PGE.
W obszarze obsługi klientów detalicznych Grupa PGE skoncentrowała się przede wszystkim na
rozszerzeniu kanałów obsługi zdalnej.
Planowane zbycie aktywów węglowych do Narodowej Agencji Bezpieczeństwa Energetycznego
W dniu 21 maja 2021 roku w wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowany
został projekt: „Transformacja sektora elektroenergetycznego w Polsce. Wydzielenie wytwórczych
aktywów węglowych ze spółek z udziałem Skarbu Państwa”. Zgodnie z projektem proces wydzielania
aktywów przyjmie formułę nabycia przez Skarb Państwa od PGE S.A, ENEA S.A., TAURON Polska
Energia S.A. oraz ENERGA S.A. (która nie była ujęta w opublikowanym projekcie, ale dołączyła do
procesu transformacji w czerwcu br.) wszystkich aktywów związanych z wytwarzaniem energii
w elektrowniach zasilanych węglem kamiennym i brunatnym w tym spółek serwisowych świadczących
usługi na ich rzecz. W związku z nierozerwalnością kompleksów energetycznych zasilanych węglem
brunatnym wśród nabywanych aktywów znajdą się również kopalnie węgla brunatnego. Aktywa
związane z wydobyciem węgla kamiennego nie zostaną włączone do podmiotu zajmującego się
wytwarzaniem energii elektrycznej w jednostkach węglowych. Aktywa ciepłownicze w związku
z planowanymi ich modernizacjami w kierunku źródeł nisko i zeroemisyjnych nie będą przedmiotem tej
transakcji. Następnie Skarb Państwa dokona integracji nabytych aktywów w ramach jednego podmiotu.
Integratorem będzie PGE GiEK S.A. Integracja nastąpi poprzez połączenie nabytych przez Skarb
Państwa spółek lub ich wniesienie na podwyższenie kapitału do PGE GiEK S.A. PGE GiEK S.A. będzie
działał pod firmą Narodowa Agencja Bezpieczeństwa Energetycznego S.A. NABE będzie podmiotem
samowystarczalnym operacyjnie, który w ramach swojej działalności będzie realizować inwestycje
utrzymaniowe i modernizacyjne niezbędne do utrzymania sprawności eksploatowanych bloków
węglowych. Transakcja ma nastąpić po przeprowadzeniu stosownych analiz biznesowych
i ekonomicznych, w tym badania due diligence oraz sporządzeniu wyceny aktywów objętych
przedmiotem transakcji. Sposób rozliczenia transakcji, w oparciu o dokonaną wycenę, z uwagi na
zadłużenie spółek wytwarzania wobec podmiotów dominujących w grupach kapitałowych, będzie
przedmiotem szczegółowych uzgodnień pomiędzy Skarbem Państwa a obecnymi właścicielami.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 73
Według założeń projektu, po wydzieleniu wytwórczych aktywów węglowych koncerny energetyczne
skupią się na realizacji nisko i zeroemisyjnych inwestycji a NABE, działająca w formie spółki ze 100%
udziałem Skarbu Państwa, będzie właścicielem wytwórczych aktywów węglowych. Rolą NABE będzie
zapewnienie niezbędnego bilansu mocy w systemie energetycznym, ograniczając się do niezbędnych
inwestycji odtworzeniowych i stopniowego odstawiania jednostek węglowych wraz z postępującym
przyrostem mocy ze źródeł nisko i zeroemisyjnych, zapewniając bezpieczeństwo energetyczne kraju.
Przeprowadzone zostały konsultacje społeczne opublikowanego projektu. Zaktualizowana treść
dokumentu „Transformacja sektora elektroenergetycznego w Polsce. Wydzielenie wytwórczych
aktywów węglowych ze spółek z udziałem Skarbu Państwa” nie została dotychczas opublikowana.
23 lipca 2021 roku PGE S.A, ENEA S.A., TAURON Polska Energia S.A. i ENERGA S.A. zawarły ze Skarbem
Państwa porozumienie dotyczące współpracy w procesie wydzielenia aktywów energetyki węglowej i ich
integracji w NABE.
Dokładna data zbycia aktywów węglowych, ich wyceny oraz sposobu rozliczenia długu i innych
zobowiązań związanych z aktywami nie została jeszcze określona. W związku z tym określenie wpływu
wydzielenia na przyszłe sprawozdania finansowe PGE oraz GK PGE nie jest obecnie możliwe.
Spółka spodziewa się, że proces sprzedaży aktywów do NABE nastąpi w 2022 roku.
24.2 Istotne zdarzenia po dniu sprawozdawczym
24.2.1 Dokapitalizowanie Spółki w drodze emisji akcji
18 stycznia 2022 roku Zarząd PGE podjął uchwałę w sprawie rozpoczęcia procesu dokapitalizowania
Spółki w związku z planowanymi projektami inwestycyjnymi w obszarze energii odnawialnej,
dekarbonizacji i dystrybucji.
Uchwała przewiduje zaproponowanie Nadzwyczajnemu Walnemu Zgromadzeniu Spółki podjęcia
uchwały w sprawie obniżenia kapitału zakładowego w drodze zmniejszenia wartości nominalnej akcji
z jednoczesnym podwyższeniem kapitału zakładowego w drodze emisji akcji serii E w trybie subskrypcji
prywatnej, pozbawienia dotychczasowych akcjonariuszy w całości prawa poboru wszystkich akcji
serii E, ubiegania się o dopuszczenie i wprowadzenie akcji serii E lub praw do akcji serii E do obrotu na
rynku regulowanym prowadzonym przez Giełdę Papierów Wartościowych w Warszawie S.A.,
dematerializacji akcji serii E lub praw do akcji serii E oraz zmiany Statutu Spółki.
Intencją Zarządu Spółki jest pozyskanie od inwestorów w ramach procesu podwyższenia kapitału kwoty
przekraczającej 3 mld PLN. Pozyskanie wpływów z emisji akcji ma na celu wsparcie inwestycji PGE
w trzech obszarach:
rozwój odnawialnych źródeł energii,
dekarbonizacja poprzez rozwój źródeł niskoemisyjnych,
rozwój dystrybucji.
Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy odbędzie się w dniu 6 kwietnia 2022 roku.
24.2.2 Wpływ wojny na terytorium Ukrainy na działalność Grupy
PGE
PGE jest największą spółką energetyczną w Polsce. Jednostki PGE zabezpieczają około 43 proc.
zapotrzebowania na energię elektryczną w kraju oraz obsługują ponad 5,5 mln klientów, a obszar
dystrybucyjny PGE obejmuje ponad 40 proc. terytorium Polski, w tym na obszarach przy granicy
z Ukrainą i Białorusią. Z tego względu działalność Grupy ma szczególne znaczenie dla bezpieczeństwa
energetycznego kraju. Kluczowe dla Grupy PGE jest zabezpieczenie ciągłości działania elektrowni
i elektrociepłowni oraz infrastruktury dystrybucyjnej, tak aby zapewnić nieprzerwane dostawy energii
elektrycznej i ciepła do mieszkańców, instytucji i przedsiębiorstw.
W związku z sytuacją w Ukrainie na szczeblu centralnym Grupy PGE został powołany Zespół Kryzysowy,
którego celem jest stałe monitorowanie zagrożeń i identyfikacja potencjalnych ryzyk. W ramach prac
Zespołu prowadzony jest monitoring, obejmujący bezpieczeństwo wytwarzania i dostaw energii oraz
ochronę infrastruktury krytycznej i infrastruktury informatycznej. Do jego zadań należy również
podejmowanie działań minimalizujących ryzyko wystąpienia sytuacji kryzysowej, przygotowanie Spółki
na wypadek wystąpienia sytuacji kryzysowej oraz planowanie, organizacja i koordynowanie prac
zapewniających ciągłość działania Spółki i Grupy PGE.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 74
W kluczowych spółkach Grupy również zostały powołane sztaby kryzysowe, funkcjonujące 24h na dobę,
realizujące stały monitoring oraz identyfikujące potencjalne ryzyka w celu minimalizacji zagrożenia dla
dostaw energii elektrycznej i ciepła.
Wszystkie spółki kluczowe GK PGE przyjęły wytyczne w zakresie opracowania planów zapewnienia
ciągłości działania. Na tej podstawie spółki opracowują a następnie wdrażają własne PCD, które
uwzględniają specyfikę danej spółki. Kluczowym założeniem PCD jest opracowanie katalogu zagrożeń
dla procesów krytycznych, na podstawie których są opracowywane i przyjmowane scenariusze awaryjne
(instrukcje, procedury). Scenariusze awaryjne są cyklicznie testowane oraz na bieżąco aktualizowane.
W obecnej sytuacji spółki zostały zobligowane zarówno do pilnej aktualizacji i weryfikacji regulacji
wewnętrznych, jak i PCD.
W aktualnej sytuacji geopolitycznej szczególnie istotne jest również cyberbezpieczeństwo. W Grupie
PGE zostały wdrożone specjalne procedury monitorowania sieci teleinformatycznych z uwagi na
wzmożoną działalność grup przestępczych, mającą na celu atak na systemy ICT (Information and
Communication Technologies) oraz OT (Operational Technology). W związku z obowiązującym stanem
alarmowym CHARLIE-CRP plany awaryjne zostały poddane przeglądowi. Istotna zmiana kontekstu
funkcjonowania firmy wywołała uruchomienie analizy zagrożeń i szacowanie ryzyka wystąpienia
incydentu cyberbezpieczeństwa. Wzmożono także nacisk na ochronę łańcucha dostaw przed atakami
cybernetycznymi.
Ochrona obiektów Grupy została wzmocniona. W celu ochrony kluczowej infrastruktury energetycznej
Grupa współpracuje ze wszystkimi służbami odpowiadającymi za bezpieczeństwo w Polsce, ze
szczególnym uwzględnieniem Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (ABW). Ponadto PGE Dystrybucja
na stałe jest wspierana przez Wojska Obrony Terytorialnej (WOT).
Kluczowe obszary w Grupie PGE, na które wpływa wojna w Ukrainie:
dostępność i ceny paliw,
łańcuch dostaw,
cyberbezpieczeństwo,
geopolityka,
makroekonomia (w tym kursy walut i stopy procentowe),
ceny uprawnień do emisji CO
2,
zagraniczne otoczenie regulacyjne,
kontrahenci.
Kluczowe ryzyka działalności operacyjnej PGE związane z wojną w Ukrainie:
zmniejszenie dostępności węgla kamiennego na polskim rynku z uwagi na planowane embargo
w zakresie dostaw tego surowca z Rosji,
wzrost cen węgla kamiennego na rynku międzynarodowym,
zakłócenia logistyczne związane z wysokim wykorzystaniem taboru kolejowego i zmianami
aktualnych tras przejazdowych,
zmniejszenie dostępności biomasy na polskim rynku z uwagi na wstrzymanie importu surowca
z Białorusi,
zakłócenia logistyczne w transporcie samochodowym związane z cenami paliwa oraz
dostępnością pracowników usługodawców.
Ryzyka związane z dostawami gazu:
Elektrociepłownia Gorzów oraz Elektrociepłownia Zielona Góra mają dostarczany gaz złożowy
(tzw. gaz Ln). Ze względu na wykorzystywanie dedykowanej infrastruktury przesyłowej
pomiędzy kopalnią a daną elektrociepłownią te aktywa wytwórcze są neutralne wobec zaburzeń
dostaw do Krajowego Systemu Gazu dla Polski.
Elektrociepłownia Toruń, Elektrociepłownia Zawidawie, Elektrociepłownia Lublin-Wrotków
i Elektrociepłownia Rzeszów mają dostarczany gaz wysokometanowy (tzw. gaz E).
Gaz E pobierany z Krajowego Systemu Gazu jest zabezpieczony w formie odpowiedniego stanu
magazynów i w Polsce jest to na relatywnie bezpieczniejszym poziomie niż w Europie
Zachodniej.
Grupa PGE nie ma wpływu na kierunki dostaw i zarządzanie przesyłem paliwa, dlatego też ryzyko
ewentualnego wystąpienia zakłóceń leży po stronie PGNiG oraz Operatora Systemu Przesyłowego (Gaz-
System). PGE ma ustanowione kanały komunikacji z PGNiG i Gaz-Systemem w zarządzaniu handlowym
i operacyjnym we współpracy z daną lokalizacją z Grupy PGE. Zgodnie z krajowymi programami
zarządzania ograniczeniami dostaw gazu, zabezpieczenie dostaw dla produkcji energii elektrycznej
i ciepła jest uprzywilejowane wobec innych odbiorców.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 75
Wpływ ograniczeń w dostępności paliw na produkcję energii elektrycznej:
W przypadku paliwa gazowego z uwagi na brak możliwości posiadania zapasów ograniczenie
dostępności przekłada się na natychmiastową przerwę w produkcji energii elektrycznej i ciepła.
Jednak jeżeli w danej elektrociepłowni istnieją rezerwowe kotły wodne na paliwo węglowe
możliwa jest produkcja ciepła do wyczerpania stanu zapasów.
Głównymi dostawcami węgla kamiennego na potrzeby wytwarzania energii elektrycznej i ciepła
są polskie spółki wydobywcze. Jednostki wytwórcze posiadają zapasy węgla kamiennego, które
pozwalają na nieprzerwaną produkcję energii elektrycznej i ciepła.
Zagwarantowanie dostaw energii elektrycznej dla PGE Dystrybucja i PGE Obrót odbywa się w formie
zabezpieczenia handlowego. Dostawy fizyczne energii warunkowane są aktualną sytuacją zbilansowania
i funkcjonowania Krajowego Systemu Elektroenergetycznego. Zakłócenia w produkcji energii
elektryczne będą wpływały na dostawy energii w zależności od lokalizacji w sieci w KSE. Na chwilę
obecną Grupa PGE nie zidentyfikowała ryzyka dostawy energii elektrycznej i ciepła do mieszkańców,
instytucji i przedsiębiorstw.
Ryzyko wpływu wojny na rynki surowców oraz finansowe:
Wojna w Ukrainie przyczyniła się do dynamicznej zmienności na rynkach surowców, rynku uprawnień
do emisji CO
2
oraz finansowych (np. waluty), wpływając na poziomy generowanej marży i możliwości
pozyskiwania kapitału (stopy procentowe). Na ten moment trudno jest oszacować skalę wpływu tych
czynników na GK PGE. Rynki ulegają niezwykłej presji i w zależności od rozwoju sytuacji, czasu trwania
wojny, kierunku rozwoju, będzie poszukiwany punkt równowagi. Na ten moment jednak, trudno mówić
o jakimkolwiek scenariuszu, a ten właśnie będzie warunkował próby wyceny opisanych ryzyk.
Niezależnie jednak PGE mityguje ryzyka kontynuując politykę zabezpieczania kosztów produkcji energii
elektrycznej wraz ze sprzedażą energii na rynku hurtowym, co znajduje swój wymiar zarówno w
zabezpieczeniu uprawnień do emisji CO
2
jak również walut obcych na potrzeby transakcyjne. Na dzień
zatwierdzenia niniejszego sprawozdania, Spółka dysponuje odpowiednią płynnością finansową,
umożliwiającą realizację działalności bez istotnych zakłóceń.
W konsekwencji opisane powyżej ryzyka mogą mieć istotny wpływ na poszczególne obszary działalności
GK PGE oraz przyszłe wyniki finansowe. W szczególności zmianie może ulec wartość odzyskiwalna
wybranych pozycji aktywów, poziom oczekiwanych strat kredytowych oraz wycena instrumentów
finansowych.
W związku z dynamicznym przebiegiem wojny na terytorium Ukrainy i jej konsekwencjami
makroekonomicznymi oraz rynkowymi, Grupa PGE będzie na bieżąco monitorować jej rozwój
i ewentualne zdarzenia, które wystąpią, zostaną odzwierciedlone odpowiednio w przyszłych
sprawozdaniach finansowych. W niniejszym sprawozdaniu nie dokonano żadnych korekt z tego tytułu.
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 76
25. Zatwierdzenie sprawozdania finansowego
Niniejsze sprawozdanie finansowe zostało zatwierdzone do udostępnienia przez Zarząd dnia 21 marca
2022 roku .
Warszawa, 21 marca 2022 roku
Podpisy Członków Zarządu PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
Prezes Zarządu
Wojciech Dąbrowski
Wiceprezes Zarządu
Wanda Buk
Wiceprezes Zarządu
Paweł Cioch
Wiceprezes Zarządu
Lechosław Rojewski
Wiceprezes Zarządu
Paweł Śliwa
Wiceprezes Zarządu
Ryszard Wasiłek
Podpis osoby
odpowiedzialnej za
sporządzenie
sprawozdania
finansowego
Michał Skiba
Dyrektor
Departamentu
Sprawozdawczości
i Podatków
Jednostkowe sprawozdanie finansowe
PGE S.A. za rok 2021
zgodne z MSSF UE (w mln PLN)
Zasady rachunkowości oraz dodatkowe noty objaśniające
do sprawozdania finansowego stanowią jego integralną część 77
26. Słownik pojęć i wykaz skrótów
Poniżej zamieszczono wykaz pojęć i skrótów najczęściej używanych w treści niniejszego sprawozdania
Skrót
Pełna nazwa
CCIRS
Kontrakty na zmianę stóp procentowych oraz kursów (Cross Currency Interest Rate
Swap)
CGU
Ośrodki wypracowujące środki pieniężne (Cash Generating Unit)
EBIT
wynik na działalności operacyjnej przed opodatkowaniem (Earnings Before Interest and
Taxes)
EBITDA
wynik na działalności operacyjnej przed opodatkowaniem powiększony o amortyzację
(Earnings Before Interest, Taxes, Depreciation and Amortization)
EPS 550
Kryterium emisyjności dwutlenku węgla na jednostkę wyprodukowanej energii
elektrycznej wprowadzone w ramach tzw. Pakietu zimowego, warunkujące udział
jednostek wytwórczych w rynku mocy – limit ten wynosi 550 g CO2/kWh.
EUA
Uprawnienia do emisji CO2 (European Union Allowances)
Grupa Kapitałowa PGE, Grupa PGE, Grupa,
GK PGE
Grupa Kapitałowa PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
IRGiT
Izba Rozliczeniowa Giełd Towarowych
IRS
Kontrakty na zmianę stóp procentowych (Interest Rate Swap)
KSE
Krajowy System Elektroenergetyczny
MSSF UE
Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej zatwierdzone przez UE
OSP
Operator Systemu Przesyłowego
PCD
Plan Ciągłości Działania
PEP
Polityka Energetyczna Polski do 2040 roku
PDO
Program Dobrowolnych Odejść
PDUA
Prawa do użytkowania składników aktywów
PGE S.A., Spółka, jednostka dominująca
PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
PGE EC S.A.
PGE Energia Ciepła S.A.
PGE EO S.A.
PGE Energia Odnawialna S.A.
PGE GiEK S.A.
PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A.
PGK
Podatkowa Grupa Kapitałowa
PGNiG
Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S.A.
PWUG
Prawo wieczystego użytkowania gruntu
Sprawozdanie finansowe
Sprawozdanie jednostkowe PGE S.A.
TGE
Towarowa Giełda Energii S.A.
URE
Urząd Regulacji Energetyki
WACC
Średni ważony koszt kapitału (Weighted Average Cost of Capital)
ZCP
Zorganizowana Część Przedsiębiorstwa
ZFŚS
Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych