MKiŚ: Ponad dwa lata działań dla klimatu, środowiska i bezpieczeństwa (komunikat)

- Ministerstwo Klimatu i Środowiska informuje:

W ciągu ostatnich dwóch i pół roku Ministerstwo Klimatu i Środowiska przeprowadziło kluczowe działania w obszarach klimatu, środowiska i energetyki - od odroczenia ETS2 i rekordowych inwestycji w czystą energię, przez usuwanie nielegalnych niebezpiecznych odpadów, po ochronę lasów i wzmocnienie bezpieczeństwa surowcowego. Jak podkreśla ministra Paulina Hennig-Kloska, to czas intensywnej pracy, kilkudziesięciu ustaw i setek działań, które realnie poprawiają jakość życia mieszkańców oraz wzmacniają bezpieczeństwo kraju.

Najważniejsze informacje:

- Od początku kadencji pozyskaliśmy miliardy złotych z Unii Europejskiej, znacząco przyspieszając realizację kluczowych inwestycji. Zakontraktowaliśmy 29,5 mld zł w ramach programów FEnIKS i FEPW. Obecnie wykorzystujemy już 69% dostępnej puli tych programów (42,66 mld zł). Dodatkowo pozyskaliśmy 160 mln euro z funduszy norweskich w ramach perspektywy EOG 2021–2028 na realizację programu „Zielona Transformacja”. Natomiast w ramach realizacji KPO MKiŚ podpisało umowy na łączną kwotę 87 mld zł.

- Jesteśmy resortem odpowiedzialnym za realizację największej liczby reform i inwestycji w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności. MKiŚ wdraża ponad 80 kamieni milowych i wskaźników. Dotychczas wykazano realizację około 2/3 z nich. Między innymi dzięki ich wypełnieniu możliwe było złożenie przez Polskę 7 wniosków o płatność o łącznej wartości 132 mld zł. Ministerstwo Klimatu i Środowiska jest odpowiedzialne za wdrożenie 14 reform 16 inwestycji w trzech obszarach KPO, o łącznej wartości ponad 106 mld zł.

- Utworzyliśmy Fundusz Wsparcia Energetyki z pulą 70 mld zł z KPO przeznaczonych na rozwój sieci energetycznych i odnawialnych źródeł energii.

- Wiosną 2025 roku przeprowadziliśmy reformę programu Czyste Powietrze, dzięki której pomoc została precyzyjnie ukierunkowana na osoby najbardziej narażone na ubóstwo energetyczne. Jednocześnie uszczelniliśmy zasady udzielania dofinansowań oraz wzmocniliśmy rolę gmin, powierzając im funkcję operatorów programu. Od 1 stycznia 2024 r. do 3 kwietnia 2026 r. w Programie „Czyste Powietrze” wypłacono beneficjentom łącznie ok. 12 mld zł.

- Doprowadziliśmy do nowelizacji ustawy z 8 grudnia 2017 r. o rynku mocy. Przyjęte przepisy umożliwiają przeprowadzenie aukcji uzupełniających w latach 2025–2028, co pozwoli pozyskać dodatkową moc niezbędną do stabilnego działania systemu elektroenergetycznego. Dzięki temu mechanizm rynku mocy został wzmocniony i dostosowany do realnych potrzeb bezpieczeństwa energetycznego kraju. Nowelizacja zabezpiecza ciągłość dostaw energii dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw, a jej wejście w życie pozwoliło uniknąć ryzyka niedoborów mocy w najbliższych latach.

- Mamy już zainstalowanych w systemie 112 000 przydomowych magazynów energii, a na koniec kadencji będzie co najmniej 200 000 takich instalacji pracujących w polskich domach.

- Prowadzimy wielki program termomodernizacji szkół i przedszkoli w całej Polsce. Samorządy mogą liczyć na dotacje do 100% kosztów. Od początku kadencji wydaliśmy już 1,5 miliarda złotych na pełne remonty 451 placówek (stan na początek kwietnia 2026). To wymiana źródeł ciepła, okien, ocieplanie budynków, instalacja paneli fotowoltaicznych i magazynów energii, często w starych budynkach, które nie były remontowane od lat. Taka inwestycja przynosi co najmniej 30% oszczędności na rachunkach szkół. W trzecim kwartale tego roku uruchomimy kolejną edycję z Funduszu Modernizacyjnego. Program NFOŚiGW wynosić będzie 2 mld zł. Docelowo więc przeprowadzimy pełną termomodernizację około 1000 placówek na kwotę 3,5 mld złotych.

- Wspólnie z Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej wspieramy program termomodernizacji 29 szkół artystycznych w całej Polsce. Łączne dofinansowanie z Funduszy Europejskich wyniesie niemal 70 mln zł. Dzięki inwestycji zużycie energii pierwotnej zmniejszy się o 6700 MWh na rok, co oznacza milionowe oszczędności na kosztach energii dla szkół.

- MKiŚ wspiera rozwój OZE, co przynosi wymierne efekty. Pod koniec 2025 roku odnawialne źródła energii (OZE) stanowiły już ponad połowę mocy wszystkich elektrowni w Polsce, a ich udział w produkcji energii po raz pierwszy w historii przekroczył 30%. W kraju działa obecnie ponad 1,6 miliona prosumentów, czyli osób, które same wytwarzają energię na własne potrzeby.

- Ministerstwo Klimatu i Środowiska sfinalizowało pierwszy w Polsce kompleksowy proces cyfrowego mapowania potencjału odnawialnych źródeł energii, obejmujący cały kraj i zintegrowany z Geoportalem. Równolegle wprowadzono ramy prawne dla wyznaczania Obszarów Przyspieszonego Rozwoju OZE (OPRO), realizujące założenia dyrektywy RED III.

- Skutecznie wdrożyliśmy system kaucyjny, by odzyskać więcej surowców i nie zaśmiecać środowiska - pilnujemy, by system był jak najwygodniejszy dla klientów, którzy w trzy miesiące zwrócili ponad 500 mln opakowań.

- Wywalczyliśmy odroczenie wejścia w życie przyjętego za czasów rządu Morawieckiego systemu ETS2, zapewniając Polsce dodatkowy czas na inwestycje, by chronić obywateli przed nadmiernymi kosztami transformacji.

- W czasie polskiej prezydencji wynegocjowaliśmy korzystne zasady przydziału 30% dodatkowych darmowych uprawnień do emisji dla tych ciepłowni, które inwestują w dekarbonizację.

- Realizujemy koncepcję wzmocnienia funkcji przyrodniczych i społecznych 20% lasów Skarbu Państwa zarządzanych przez Lasy Państwowe - wyznaczamy lasy o wiodącej funkcji społecznej dla aglomeracji, powołaliśmy ponad 150 nowych rezerwatów przyrody, pracujemy nad ustanowieniem tzw. starolasów.

- Przekazaliśmy do UNESCO Plan Zarządzania Puszczą Białowieską - dzięki czemu zniknęło zagrożenie usunięcia jej z Listy Światowego Dziedzictwa UNESCO.

- Ustabilizowaliśmy ceny drewna dla krajowych przetwórców; ograniczyliśmy eksport do Azji nieprzetworzonego drewna z polskich lasów. Dzięki naszym staraniom od września 2025 r. obowiązuje zakaz spalania pełnowartościowego drewna w energetyce zawodowej. Zwiększa to dostępność surowca dla polskich producentów mebli, stolarki.

- Przeznaczyliśmy 500 mln zł na wsparcie samorządów w usuwaniu nielegalnie nagromadzonych niebezpiecznych odpadów w 33 lokalizacjach w całej Polsce. W 2025 r. udało się usunąć 17 tysięcy ton. Środki pochodzą z rezerwy celowej budżetu państwa i z NFOŚiGW.

- Wzmacniamy bezpieczeństwo surowcowe Polski oraz UE poprzez wdrażanie krajowej polityki surowcowej. W 2025 roku Komisja Europejska zatwierdziła dwa projekty strategiczne z Polski, które będą wzmacniały unijne łańcuchy dostaw surowców krytycznych.

- Zwiększamy bezpieczeństwo ekologiczne Odry: w 2025 roku, dzięki przyjętym procedurom, „złota alga” nie przedostała się do nurtu rzeki. Pracujemy też nad rozwiązaniami systemowymi, które poprawią stan ekologiczny Odry i innych polskich rzek. Naszym hasłem przewodnim jest: „Czysta Odra”.

- Wspieramy miasta, które zmagają się z negatywnymi skutkami zmiany klimatu! Stworzyliśmy ramy prawne dla skutecznego planowania działań w zakresie odporności klimatycznej (miejskie plany adaptacji), ale też zapewniliśmy odpowiednie finansowanie dla konkretnych i mądrych inwestycji zapobiegających wpływowi ekstremalnych zjawisk pogodowych na ludzi i ich majątek oraz infrastrukturę miejską. Teraz szkolimy urzędników miejskich, żeby byli w stanie dbać o nasze bezpieczeństwo.

- Włączamy dobry klimat, za nami ponad 2 lata pracy, 21 opublikowanych ustaw i wiele projektów wspierających jednostki samorządu terytorialnego, ale przede wszystkim mieszkańców – mówi ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska.

Cała treść komunikatu dostępna jest na stronie: https://www.gov.pl/web/klimat/ponad-dwa-lata-dzialan-dla-klimatu-srodowiska-i-bezpieczenstwa.

UWAGA: komunikaty publikowane są w serwisie PAP bez wprowadzania przez PAP SA jakichkolwiek zmian w ich treści, w formie dostarczonej przez nadawcę. Nadawca komunikatu ponosi odpowiedzialność za jego treść – z zastrzeżeniem postanowień art. 42 ust. 2 ustawy prawo prasowe.(PAP)

kom/ jj/ ktl/