„Praskie wnętrza”, wystawa o historycznych detalach, które warto ocalić, w Muzeum Warszawskiej Pragi od 17 września 2026 roku

Detale mieszkań projektowano, czerpiąc z estetyki pałacowej, zgodnie z obowiązującymi trendami: od stylu historycznego inspirowanego klasycyzmem, neorenesansem i neobarokiem, przez secesję i art déco, po wczesny modernizm. Wiele z nich przetrwało do dziś i może współtworzyć opowieść o dziedzictwie Warszawy oraz pomóc w poznaniu dawnych technologii rzemieślniczych i budowlanych. Można w końcu poddać je renowacji, by nadal służyły w miejscu swojego przeznaczenia.

Ekspozycja „Praskie wnętrza” zwraca uwagę na detale, które często pozostają niezauważone - wzorzyste posadzki, stolarka drzwiowa i okienna, sztukaterie, piece kaflowe, płytki ceramiczne czy okucia. To właśnie one budują charakter zabytkowych mieszkań i opowiadają o zmieniających się stylach, estetyce oraz sposobach życia kolejnych pokoleń mieszkańców Pragi. Wiele z tych elementów przetrwało do dziś mimo zniszczeń, przebudów i powojennych adaptacji, stając się cennym świadectwem materialnego dziedzictwa miasta.

Wystawa powstała na podstawie wieloletnich badań prowadzonych przez kuratorkę Katarzynę Chudyńską-Szuchnik zarówno w lokalach mieszkalnych, jak i związanych z historią praskich firm rzemieślniczych. Dzięki temu zwiedzający zobaczą nie tylko oryginalne obiekty i archiwalia, lecz także poznają historie miejsc, do których na co dzień nie mają wstępu. Wielkoformatowe fotografie pozwolą zajrzeć do mieszkań, w których zachowały się ślady kolejnych etapów ich użytkowania i przekształceń, a jednym z eksponatów będzie wanna z lat 60. XX wieku przeniesiona bezpośrednio z kuchni mieszkania przy ulicy Wileńskiej 13.

„Do prac nad wystawą zainspirował mnie imponujący zbiór tafli z Wytwórni Posadzek Drzewnych Bednarczyków, z którym pierwszy raz zetknęłam się pięć lat temu. Równie odkrywcze było badanie deseni malarskich produkowanych tuż po wojnie na potrzeby odnawiania zajmowanych mieszkań. Oryginalne wyposażenie wnętrz wykonywano z solidnych surowców, rzemieślniczymi metodami - to jest współcześnie ogromny atut tych detali. Wiele z nich może być prawdziwą ozdobą wnętrz” - mówi kuratorka wystawy Katarzyna Chudyńska-Szuchnik.

Jednym z najważniejszych wymiarów projektu jest współpraca z osobami i środowiskami, dzięki którym udało się udostępnić zachowane elementy historii lokalnego rzemiosła. Na wystawie zaprezentowane zostaną zbiory i archiwalia przekazane przez kontynuatorów oraz spadkobierców dawnych praskich przedsiębiorstw: Wytwórni Szablonów Papierowych Deseń przy ulicy Ząbkowskiej oraz Wytwórni Posadzek Drzewnych Bednarczyków z Kamionka. To wyjątkowa okazja, aby zobaczyć materiały dokumentujące działalność firm, które przez dziesięciolecia współtworzyły gospodarczy i społeczny krajobraz prawobrzeżnej Warszawy.

„Praskie wnętrza” pokazują, że historia miasta zapisana jest nie tylko na fasadach kamienic, lecz także w przestrzeniach, w których od pokoleń toczy się codzienne życie mieszkańców. Wystawa zachęca do uważniejszego spojrzenia na elementy, które często traktowane są jako przestarzałe, przypominając o ich wartości historycznej, estetycznej i rzemieślniczej. Jest również zaproszeniem do rozmowy o ochronie autentycznych wnętrz, dobrych praktykach konserwatorskich i współczesnym znaczeniu historycznego zasobu mieszkaniowego Warszawy.

Wystawie towarzyszy publikacja poświęcona taflom posadzkowym ze zbiorów Wytwórni Posadzek Drzewnych Bednarczyków. Jej autorem jest Jacek Turant - ostatni właściciel zakładu działającego do 2007 roku. Album prezentuje niepublikowane wcześniej archiwalia oraz dokumentuje wzornictwo i technologie produkcji drewnianych posadzek, stanowiąc cenne źródło wiedzy dla miłośników historii miasta, architektury wnętrz, konserwatorów zabytków i badaczy rzemiosła. Album będzie dostępny w muzealnej księgarni. Zaplanowany jest również bogaty program wydarzeń, m.in. spotkanie wokół książki Jacka Turanta wraz z pokazem renowacji tafli, oprowadzania kuratorskie, oprowadzania gościnne z Piotrem Stryczyńskim - badaczem i popularyzatorem warszawskiej Pragi oraz Jerzym Majewskim, varsavianistą; spacery i wizyty w historycznych lokalach mieszkalnych i kamienicach, warsztaty rzemieślnicze inspirowane elementami wyposażenia wnętrz: sztukaterią, deseniami malarskimi, płytkami ceramicznymi i drewnianymi posadzkami; debaty i spotkania z mieszkańcami o zachowaniu oryginalnych wnętrz z przykładami dobrych praktyk oraz zajęcia edukacyjne przy stole interaktywnym, w trakcie których uczestnicy wykonają odbitkę ze wzorem deseniowym i stworzą kompozycję - autorski wzornik nawiązujący do historycznych detali wnętrz.

W dniu otwarcia wystawy „Praskie wnętrza” Muzeum Warszawskiej Pragi ponownie udostępniła zwiedzającym ekspozycję stałą, odświeżoną w ramach projektu modernizacji możliwej dzięki programowi rządowemu „Wspieranie działań muzealnych”, finansowanemu z Funduszu Promocji Kultury MKiDN. Prace przeprowadzone latem obejmowały m.in. całkowitą wymianę reprodukcji eksponatów. Jesienią zostaną przeprowadzone dalsze zaplanowane w ramach projektu działania wspierające i uatrakcyjniające zwiedzanie wystawy stałej: oczyszczenie i uzupełnienie wielkoformatowej makiety Pragi, uczytelnienie identyfikacji wizualnej w budynkach oraz uruchomienie audioprzewodnika.

Wystawa „Praskie wnętrza” została otwarta 17 września 2026 roku w Muzeum Warszawskiej Pragi, oddziale Muzeum Warszawy przy ulicy Targowej 50/52.

Godziny otwarcia:

wtorek, środa, piątek 9.00–17.00, czwartek 11.00-20.00, sobota, niedziela 10.00-18.00

Bilety: 10 zł / 15 zł, w czwartki wstęp za 1 zł

KOLOFON:

Kuratorka: Katarzyna Chudyńska-Szuchnik

Projekt wystawy: Anna Sarnowska

Producentki: Marta Galewska, Aleksandra Złotowska

Projekt graficzny wystawy: Anna Sarnowska, Daniel Szwed

Projekt plakatu i identyfikacji wizualnej: Joanna Bębenek

System typograficzny wystaw Muzeum Warszawy: Anna Światłowska

Film do wystawy: Marcin Liminowicz, Pola Salicka

Fotografie: Krzysztof Gajewski, Tomasz Kaczor

Redakcja językowa i korekta: Katarzyna Głowińska, Anna Sośnicka (Lingventa)

Tłumaczenie na język angielski: Aleksandra Szymczyk

Opieka konserwatorska: Piotr Kaczkiełło, Janusz Mróz, Igor Nowak, Karolina Nowicka, Piotr Popławski, Katarzyna Szymczuk, Adam Wrzosek

Koordynacja digitalizacji: Mikołaj Kalina

Digitalizacja: Adrian Czechowski, Anna Sulej

Postprodukcja: Eliza Kowalska-Małek

Przygotowanie zdjęć do druku: Daniel Szwed

Wypożyczenia zewnętrzne: Janusz Kurczak

Wypożyczenia wewnętrzne: Marta Kuźmińska, Tomasz Lewandowski, Małgorzata Oliwińska, Dorota Parszewska, Zuzanna Sieroszewska-Rolewicz, Filip Żelewski

Oprawa i realizacja techniczna: Piotr Lipiński (koordynacja), Michał Bogumił, Zofia Cur, Ksenia Góreczna, Paweł Grochowalski, Artur Miniewicz, Katarzyna Radecka, Tomasz Raubo, Leszek Sokołowski, Mariusz Stawski, Robert Stupnicki, Filip Wielechowski-Olszak, Adam Wrzosek

IKG/Aleksander Sieklicki

D-POS Bartłomiej Jakóbowski

Program towarzyszący: Katarzyna Chudyńska-Szuchnik, Małgorzata Czekajło

Program edukacyjny do wystawy: Aleksandra Karkowska-Rogińska, Małgorzata Kędzierzawska

Komunikacja: Anna Dobrowolska-Balcerzak, Anna Ładna, Nela Sobieszczańska-Siawrys, Milena Soporowska, Maria Alicja Włodarska

Marketing: Karina Dąbska, Agata Fronczyk

Konsultacja merytoryczna: Grzegorz Boczkowski, Katarzyna Komar-Michalczyk, prof. Jacek Martusewicz, Tomasz Strobel, Jacek Turant, Biuro Stołecznego Konserwatora Zabytków

Instytucje i osoby wypożyczające zbiory: Archiwum Zakładowe Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Warszawie, Biuro Stołecznego Konserwatora Zabytków, Dekorum Tomasz Strobel, Galeria Antyków Stara Praga Filip Stanowski, Jarosław Gawina, Katarzyna Komar-Michalczyk i Zbigniew Michalczyk, Manufaktura Ceramiczna Fougasse CER-TECH PLUS , Maria Piradoff-Link z Mini Muzeum Bankowiec, Muzeum Regionalne w Opocznie, Piotr Stryczyński, Anna Szwałkiewicz,  Jacek Turant oraz Better Home Interior Design, Zakład Gospodarowania Nieruchomościami Praga-Północ

Szczególne podziękowania dla Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami Praga-Północ oraz Zakładu Gospodarowania Nieruchomościami Praga-Południe za umożliwienie kuratorce badań w historycznych mieszkaniach.

Materiały dla mediów: https://muzeumwarszawy.pl/dla-mediow/ 

Więcej informacji o wystawie: https://muzeumpragi.pl/wystawa/praskie-wnetrza/ 

KONTAKT:

Nela Sobieszczańska-Siawrys

Muzeum Warszawy

502 244 911

nela.sobieszczanska@muzeumwarszawy.pl 

Źródło informacji: Muzeum Warszawy