MKiŚ: Już 1,6 mld zebranych opakowań po pół roku działania systemu kaucyjnego (komunikat)

- Ministerstwo Klimatu i Środowiska informuje:

W zaledwie pół roku ogólnopolski system kaucyjny zebrał już 1,6 mld opakowań, pokazując, że realnie porządkuje przestrzeń publiczną i wzmacnia ochronę środowiska. W całym kraju działa już 62 tys. punktów zwrotu, a sieć nadal rośnie. Teraz system przygotowuje się do letniego szczytu: rozbudowuje infrastrukturę w regionach turystycznych i rozwija cyfrowe zwroty kaucji, by korzystanie z systemu było jeszcze prostsze.

Najważniejsze informacje:

- Od początku działania systemu zwrócono 1,6 mld butelek i puszek objętych kaucją.

- Stabilne działanie systemu i systematyczny wzrost liczby zwrotów potwierdzają, że rozwiązanie to skutecznie wspiera selektywne zbieranie i pomaga utrzymać przestrzeń publiczną w czystości.

- W całej Polsce działa 62 tys. punktów zwrotu, w tym 13 tys. punktów z automatami kaucyjnymi.

- 32 tys. punktów zbiórki znajduje się w małych sklepach, poniżej 200 m kw.

- Nadanie wartości pustym opakowaniom zmniejsza problem porzucania ich w naturze, co potwierdzają znikome ilości butelek kaucyjnych znajdowanych podczas akcji sprzątania.

- Kolejne automaty kaucyjne w kurortach, wygodne zwroty cyfrowe oraz wzmocniona logistyka zapewnią sprawną obsługę zwrotów opakowań podczas nadchodzącego szczytu sezonu letniego.

- Po pierwszym półroczu funkcjonowania systemu kaucyjnego możemy powiedzieć, że na stałe wpisał się on w nasze codzienne nawyki. System stał się naturalnym elementem zakupów i zwrotu opakowań, a jednocześnie realnym narzędziem dbania o czystość przestrzeni publicznej i środowiska. Obserwujemy bardzo dużą dynamikę wzrostu zbiórki opakowań: od 28 mln na koniec stycznia, przez 300 mln w lutym, 520 mln w marcu, aż po 1 mld w kwietniu i już 1,6 mld zebranych butelek i puszek na koniec maja. To pokazuje, jak szybko i skutecznie system się rozwija i jak dobrze został przyjęty przez społeczeństwo. Warto też podkreślić, że w całym kraju funkcjonuje już 62 tysiące punktów zbiórki, z czego ponad połowa to małe i średnie sklepy, co pokazuje ogromne zaangażowanie przedsiębiorców - mówiła wiceministra klimatu i środowiska Anita Sowińska.

System kaucyjny na stałe wpisuje się w nasze codzienne nawyki, przynosząc wymierne korzyści dla środowiska. Skala zwrotów rośnie w imponującym tempie, co pokazuje, jak sprawnie działają nowe mechanizmy recyklingu.

W styczniu 2026 r. zebrano 28 mln opakowań, 300 mln w lutym i 520 mln w marcu, w kwietniu 1 mld opakowań. W maju padł kolejny rekord i licznik zwróconych opakowań wskazał 1,6 mld jednostek. To potwierdzenie, że system nie tylko działa, ale z każdym dniem staje się coraz ważniejszą częścią naszej codzienności.

Obecnie w całej Polsce funkcjonuje 62 tys. punktów zbiórki. Choć ustawowy obowiązek zbiórki opakowań spoczywa na dużych sklepach o powierzchni powyżej 200 metrów kwadratowych, to już 32 tys. mniejszych punktów zdecydowało się dołączyć do systemu dobrowolnie. To 52 proc. wszystkich punktów zwrotu.

Większość opakowań zwrócono za pośrednictwem automatów kaucyjnych, to aż 85 proc. zwrotów dokonanych za pomocą automatów. Są one dostępne w 13 tys. lokalizacji.

Opakowania kaucyjne zbyt cenne by je wyrzucać

Wprowadzenie systemu kaucyjnego realnie przyczynia się do oczyszczania przestrzeni publicznej, ponieważ nadanie wartości pustym opakowaniom sprawia, że rzadziej są one porzucane w lasach, parkach, na plażach czy rzekach, co bezpośrednio przekłada się na estetykę naszego otoczenia.

Konkretnym dowodem na tę skuteczność są na przykład wyniki akcji Fundacji Waste Free Oceans (WFO). W kwietniu br. podczas sprzątania obszaru Międzyodrza zebrano m.in. 240 kg szkła i 77 kg tworzyw sztucznych, jednak wśród tych odpadów znaleziono jedynie dwie butelki objęte systemem kaucyjnym. Podobne wnioski płyną z akcji przeprowadzonej 15 maja 2026 roku nad Wisłą przez tę samą fundację: na 98 kg zebranych butelek szklanych (zdominowanych przez tzw. „małpki”) i 2 kg butelek PET, zidentyfikowano zaledwie 18 sztuk opakowań kaucyjnych.

Skuteczność systemu kaucyjnego potwierdzają również wyniki Akcji Czysta Odra 2026, podczas której w całym dorzeczu odbyło się ponad 400 akcji sprzątania i zebrano łącznie 228 ton odpadów. Podczas każdej z akcji znajdowano nie więcej niż 10 sztuk opakowań z kaucją.

Dane te potwierdzają, że kaucja niweluje problem porzucania pustych opakowań w naturze, a głównym wyzwaniem środowiskowym pozostają butelki szklane.

System kaucyjny nie idzie na urlop

- Przed nami sezon wakacyjny, a system kaucyjny absolutnie nie zwalnia tempa – można powiedzieć, że nie idzie na urlop. To okres większej mobilności i większego spożycia napojów poza domem, dlatego operatorzy bardzo intensywnie przygotowują się do tego czasu. Punkty zbiórki coraz częściej „idą za klientem” – powstają mobilne automaty w miejscowościach turystycznych i przy wydarzeniach plenerowych, m.in. w kurortach nadmorskich. Rozwijana jest także logistyka i monitoring, aby szybko reagować na potrzeby, np. przepełnione automaty. Dzięki temu zwrot opakowań staje się jeszcze łatwiejszy i bardziej dostępny właśnie tam, gdzie Polki i Polacy spędzają lato - mówiła wiceministra Anita Sowińska podczas konferencji.

System kaucyjny intensywnie przygotowuje się na letni szczyt, kiedy większa mobilność Polaków i częstsze sięganie po napoje oznaczają znacznie większy ruch w punktach zbiórki. Dlatego coraz więcej infrastruktury powstaje poza tradycyjnymi sklepami – tam, gdzie latem naprawdę toczy się życie: w miejscach wypoczynku, czy na wydarzeniach plenerowych.

Operator PolKa (Polska Kaucja) stawia na rozwiązania „blisko ludzi”. Instaluje automaty tuż przy plażach, m.in. w Mielnie, Gąskach i Sarbinowie oraz rozwija cyfrowe zwroty kaucji na kartę płatniczą lub opaski RFID w parkach wodnych. Dzięki temu nie trzeba już stać w kolejkach po papierowe kupony.

Z kolei Kaucja.pl wzmacnia dostępność punktów poprzez współpracę z największymi sieciami handlowymi. W kurortach stosuje wzmocniony monitoring i specjalne okna logistyczne, które pozwalają szybko odbierać odpady nawet tam, gdzie ruch jest utrudniony. W pasie nadmorskim uruchamia też mobilne centra liczenia, co znacząco przyspiesza obsługę w najbardziej obleganych miejscach. Całość uzupełniają punkty typu drive-thru oraz automaty w strefach rozrywki i obiektach publicznych.

UWAGA: komunikaty publikowane są w serwisie PAP bez wprowadzania przez PAP SA jakichkolwiek zmian w ich treści, w formie dostarczonej przez nadawcę. Nadawca komunikatu ponosi odpowiedzialność za jego treść – z zastrzeżeniem postanowień art. 42 ust. 2 ustawy prawo prasowe.(PAP)

kom/ jj/ ktl/