MKiŚ: Rząd przyjął program, który zwiększy bezpieczeństwo surowcowe Polski (komunikat)

- Ministerstwo Klimatu i Środowiska informuje:

Rozpoczynamy program poszukiwania w Polsce źródeł surowców krytycznych, potrzebnych m.in. do produkcji baterii, elektroniki, samochodów elektrycznych, urządzeń wykorzystywanych w energetyce odnawialnej, sprzętu medycznego i nowoczesnego uzbrojenia. Na posiedzeniu 2 września 2026 r. Rada Ministrów przyjęła "Krajowy Program Poszukiwań Surowców Krytycznych" (KPPSK) przygotowany przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska.

Najważniejsze informacje

- Krajowy Program Poszukiwań Surowców Krytycznych ma w perspektywie długoterminowej zwiększyć bezpieczeństwo surowcowe Polski i Unii Europejskiej poprzez identyfikację nowych złóż kopalin do produkcji surowców krytycznych.

- Przyjęcie KPPSK jako istotnego elementu polityki surowcowej państwa pozwoli ograniczyć zależność surowcową od państw trzecich, zwiększyć samowystarczalność i zmniejszyć ryzyko przerwania łańcuchów dostaw. Ma wspierać rozwój strategicznych sektorów gospodarki Polski i UE oraz poprawić zabezpieczenie dostaw surowców niezbędnych dla transformacji energetycznej, cyfrowej i przemysłu obronnego.

- Zgodnie z Rozporządzeniem UE Critical Raw Materials Act (CRMA) każde państwo członkowskie UE ma obowiązek opracowania i implementacji Krajowego Programu Poszukiwań ukierunkowanych na źródła Surowców Krytycznych (KPPSK). Programy te powinny być poddawane przeglądowi co najmniej raz na pięć lat i aktualizowane w razie potrzeby.

2 września 2026 r. rząd przyjął uchwałę w sprawie ustanowienia programu wieloletniego "Krajowy Program Poszukiwań Surowców Krytycznych”. Program ma pozwolić w perspektywie długoterminowej ograniczyć zależność surowcową od państw trzecich, zwiększyć samowystarczalność i zmniejszyć ryzyko przerwania łańcuchów dostaw. Ma wspierać rozwój strategicznych sektorów gospodarki Polski i UE oraz poprawić zabezpieczenie dostaw surowców niezbędnych dla transformacji energetycznej, cyfrowej i przemysłu obronnego. Państwa UE mają obowiązek przyjęcia i zrealizowania takich programów w związku z Rozporządzeniem Critical Raw Materials Act (CRMA).

- To przełomowy moment. Rozpoczynamy w Polsce program poszukiwania surowców krytycznych, potrzebnych m.in. do produkcji baterii, elektroniki, samochodów elektrycznych, urządzeń wykorzystywanych w energetyce odnawialnej, sprzętu medycznego czy nowoczesnego uzbrojenia. Rząd przyjął właśnie uchwałę w sprawie ustanowienia "Krajowego Programu Poszukiwań Surowców Krytycznych”, który przygotowaliśmy w Ministerstwie Klimatu i Środowiska. Będziemy mieli lepiej rozpoznaną bazę zasobową do produkcji surowców krytycznych, co zwiększy nasze bezpieczeństwo i może ograniczyć naszą zależność od importu surowców ważnych dla gospodarki, szczególnie tych, które wykorzystywane są w innowacyjnych technologiach - mówi ministra Paulina Hennig-Kloska.

- Rząd rozpoczyna realizację programu, który - stanowiąc istotny element polityki surowcowej państwa - w perspektywie długoterminowej ma przyczynić się do zwiększenia bezpieczeństwa surowcowego Polski. Dotychczasowe dane zgromadzone i poddane analizie przez Państwowy Instytut Geologiczny - PIB stały się podstawą do programu poszukiwania w Polsce źródeł surowców krytycznych, potrzebnych nowoczesnej gospodarce. Dostępność tych surowców ma duże znaczenie dla transformacji energetycznej i cyfrowej, a także dla przemysłu obronnego – mówi wiceminister Krzysztof Galos, Główny Geolog Kraju.

KPPSK wyróżnia trzy kategorie priorytetów poszukiwań złóż kopalin:

- Grupa I – wysoki priorytet: poszukiwania nowych źródeł rud miedzi, a także źródeł platynowców, grafitu, barytu, fluorytu, helu i surowców skaleniowych;

- Grupa II – średni priorytet: poszukiwania źródeł rud wolframu, tytanu i wanadu, arsenu, bizmutu, krzemu metalicznego, fosforytów, strontu oraz nowych źródeł węgla koksowego;

- Grupa III – niski priorytet: poszukiwania złóż kopalin będących źródłem metali ziem rzadkich, galu, germanu, litu, hafnu, boru, antymonu i skandu, w przypadku których perspektywy udokumentowania złóż są ograniczone.

Wykonawcą Programu będzie Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy pełniący zadania państwowej służby geologicznej. Będzie nadzorowany przez ministra właściwego do spraw środowiska działającego przy pomocy Głównego Geologa Kraju. Program będzie finansowany ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w ramach programu priorytetowego "Poznanie budowy geologicznej na rzecz kraju". Łączny koszt KPPSK ustalony na lata 2026-2033 (8 lat) wyniesie 185,698 mln zł.

Program będzie realizowany z wykorzystaniem zaplecza naukowego i technicznego państwowej służby geologicznej. Państwowa służba geologiczna realizuje zadania państwa w zakresie geologii, a posiadane w tym zakresie doświadczenie oraz wiedza są kluczowe dla wdrożenia KPPSK. Państwowa służba geologiczna inicjuje, koordynuje i wykonuje prace geologiczne o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej, w szczególności dla odnowienia bazy surowcowej kraju i ustalania zasobów złóż kopalin. W ramach KPPSK będą wykonywane prace geologiczne w tym: prace kartograficzne, badania i analizy geochemiczne, prace geofizyczne oraz wiercenia.

Program ma charakter techniczno-analityczny, skupiający się na badaniach geologicznych (kartografia, badania geofizyczne, geochemiczne, wiertnicze). Nie wprowadza bezpośrednich regulacji prawnych ani obowiązków dla obywateli czy przedsiębiorców. Program został opracowany na podstawie dotychczas zgromadzonych danych geologicznych, interpretacji naukowych i analiz ekspertów. Program jest zgodny z zapisami obowiązującej średniookresowej strategii rozwoju kraju.

UWAGA: komunikaty publikowane są w serwisie PAP bez wprowadzania przez PAP SA jakichkolwiek zmian w ich treści, w formie dostarczonej przez nadawcę. Nadawca komunikatu ponosi odpowiedzialność za jego treść – z zastrzeżeniem postanowień art. 42 ust. 2 ustawy prawo prasowe.(PAP)

kom/ mmic/ mhr/