Nieprecyzyjne przepisy dotyczące ryczałtów za nocleg zagrożeniem dla polskiego transportu

Rozbieżności w interpretacji istniejącego prawa i w orzecznictwie, zróżnicowana praktyka, a ostatecznie stanowisko Sądu Najwyższego z czerwca 2014 r. sprowadziły na wiele firm widmo upadłości. Dlaczego SN uznał, wbrew dotychczasowemu stanowisku innych organów państwa, iż zapewnienie kierowcy odpowiedniego miejsca do spania w kabinie pojazdu podczas wykonywania przewozów w transporcie międzynarodowym, nie stanowi zapewnienia przez pracodawcę bezpłatnego noclegu? Jakie taka interpretacja niesie konsekwencje? Czy stać nas na ryzyko upadłości jednego z najważniejszych sektorów gospodarki?

Związek Pracodawców "Transport i Logistyka Polska" (TLP) przeprowadził szczegółową analizę i składa wniosek do Trybunału Konstytucyjnego.

Wniosek dotyczy niekonstytucyjności niektórych przepisów ustawy o czasie pracy kierowców, ustawy - Kodeks pracy oraz kolejnych dwóch rozporządzeń Ministra Pracy i Polityki Społecznej (MPiPS) z 2002 r. i 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej.

Kwestionujemy w nim zgodność z Konstytucją RP:

1. pozostających w związku przepisów ustawy o czasie pracy kierowców, Kodeksu pracy i przepisów wydanych przez MPiPS w takim zakresie, w jakim przyznają one kierowcy wykonującemu przewozy międzynarodowe zwrot kosztów za nocleg podczas zagranicznej podróży służbowej w wysokości stwierdzonej rachunkiem w granicach limitu określonego dla pracowników sfery budżetowej lub ryczałt w wysokości 25% tego limitu, a w szczególności ich zgodność:

• ze standardami państwa prawnego, takimi jak zasada zaufania do państwa, pewności prawa, a także zasada określoności przepisów prawa;
• z zasadą społecznej gospodarki rynkowej oraz zasadą swobody działalności gospodarczej,
• z zasadą równości wobec prawa wymagającą, by wszystkie podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną w równym stopniu były traktowane według równej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących ani faworyzujących,
• z prawem do własności i innych praw majątkowych, podlegającym równej dla wszystkich ochronie prawnej;

2. przepisów rozporządzeń MPiPS w zakresie, w jakim stanowią podstawę wypłaty ryczałtu w sytuacji, gdy pracownik faktycznie nie poniósł żadnych kosztów noclegu, ze względu na przekroczenie poza zakres upoważnienia ustawowego;

3. przepisów rozporządzenia MPiPS w zakresie, w jakim zwalniają pracodawcę z obowiązku wypłaty ryczałtu za nocleg w razie zapewnienia pracownikowi "bezpłatnego noclegu", nie precyzując jednocześnie minimalnych warunków dla takiego noclegu, co jest sprzeczne z zasadą prawidłowej legislacji;

4. przepisów Kodeksu Pracy w zakresie w jakim odsyłają one należności za podróż służbową kierowców do aktu wykonawczego określającego należności dla pracowników sfery budżetowej, co spowodowało że rozporządzenie to reguluje w sposób nieracjonalny sytuację prawną kierowców transportu międzynarodowego i ich pracodawców, a tych ostatnich naraża na znaczne koszty finansowe, co narusza obowiązek dookreślenia przedmiotu rozporządzenia.

Informacje na temat TLP i jej działań znajdują się na stronie www.tlp.org.pl oraz na facebook.pl/TransportLogistykaPolska.

KONTAKT:

e-mail: maciej.wronski@tlp.org.pl, barbara.krol@tlp.org.pl, info@tlp.org.pl