Architektura nowoczesnego ciepła. Technologie, które dekarbonizują polskie miasta

Polska branża ciepłownicza jest w punkcie zwrotnym. Presja regulacyjna, zmienność rynków i rosnąca świadomość ekologiczna wymuszają transformację technologiczną. Odejście od węgla to zaledwie początek. Prawdziwa zmiana dokonuje się w cyfrowym zarządzaniu siecią, włączaniu odbiorców w produkcję oraz maksymalizacji odzysku energii. O systemach ciepłowniczych przyszłości w podcaście „W zasięgu ciepła” opowiadają Piotr Ulicki i Dawid Kryński z Veolii Warszawa.

Transformacja energetyczna musi gwarantować bezpieczeństwo dostaw, dlatego zaplanowano ją jako ewolucję. Jej fundamentem jest przejście z węgla na nowoczesne jednostki gazowe, pełniące funkcję stabilizatora w okresie przejściowym.

„W porównaniu z węglem jednostki gazowe charakteryzują się szybszym działaniem, co korzystnie wpływa na system elektroenergetyczny. Mają też znacznie wyższy współczynnik skojarzenia: przy podobnym zużyciu paliwa produkują więcej energii elektrycznej przy zachowaniu tej samej produkcji ciepła” - wyjaśnia Dawid Kryński, dyrektor operacyjny Veolii w Warszawie.

Gaz to także redukcja emisji dwutlenku węgla o około 40 proc. i brak skomplikowanych instalacji oczyszczania spalin. Veolia wdraża to rozwiązanie zarówno w dużych miastach, jak i w mniejszych ośrodkach powiatowych, instalując kotły gotowe na zasilanie zielonym biometanem. Docelowy miks oprze się na wielkoskalowych pompach ciepła, biomasie oraz fotowoltaice, czego przykładem jest w pełni wykorzystująca OZE instalacja w Lidzbarku Warmińskim.

„Planujemy całkowite odejście od spalania węgla po 2030 roku. Naszą ambicją jest to, aby dekadę później wszystkie systemy były neutralne klimatycznie” - deklaruje dyrektor Kryński.

Klient w roli prosumenta: fenomen ciepłomatu

Budynki komercyjne czy przemysłowe generują ogromne ilości traconego dotychczas ciepła z procesów chłodzenia. Odpowiedzią na to marnotrawstwo jest Ciepłomat®, czyli rozwiązanie prosumenckie. Operator sieci ciepłowniczej odkupuje nadwyżki od klienta, traktując magistrale jak gigantyczny akumulator energii. Rozproszenie źródeł podnosi bezpieczeństwo systemu i pozwala efektywniej realizować unijne wymogi udziału minimum 35 proc. energii z OZE do 2035 roku.

„Nie tracimy tego ciepła, ale zatłaczamy je ponownie do systemu. Operator pozyskuje zieloną energię, a klient obniża koszty operacyjne” - tłumaczy Piotr Ulicki, dyrektor handlowy Veolii w Warszawie. I podkreśla: „Zmieniamy całkowicie podejście do branży. Odbiorca staje się prosumentem i partnerem w budowaniu bezpieczeństwa energetycznego”.

Cyfryzacja na usługach komfortu i efektywności

Wieloźródłowy system wymaga zaawansowanej analityki, w czym pomaga Inteligentna Sieć Ciepłownicza 2.0. Zdalne sterowanie i telemetria pozwalają optymalizować przepływy i błyskawicznie reagować na awarie.

Dla zarządców budynków cyfryzacja to m.in. usługa OptiGo! Algorytmy analizują profil zużycia, automatycznie redukując pobór z sieci w momentach nadwyżek, co się przekłada na niższe rachunki.

„Cała sztuka polega na takiej optymalizacji, by zredukować zużycie przy zachowaniu komfortu cieplnego. Usługa jest połączona ze stałym monitoringiem, dzięki czemu często wyprzedzamy zgłoszenie problemu przez klienta” - stwierdza dyrektor Ulicki.

Przyszłość dzieje się dziś

Nowa energetyka ciepłownicza opiera się na dekarbonizacji, cyfrowej analityce oraz odzysku ciepła - od serwerowni po stacje metra. Ciepło systemowe przestało być bierną usługą komunalną. Stało się zaawansowanym środowiskiem, w którym wszyscy grają w jednej drużynie, dążąc do klimatycznej neutralności i ekonomicznej racjonalności.

Więcej informacji o transformacji ciepłownictwa systemowego, przykłady z różnych miast, raporty i opracowania dla samorządów i zarządców można znaleźć na stronie kampanii edukacyjnej „W zasięgu ciepła” www.wzasieguciepla.pl prowadzonej przez Izbę Gospodarczą Ciepłownictwo Polskie i dostawców ciepła systemowego.

Podcast

Strona „W zasięgu ciepła”

Źródło informacji: Izba Gospodarcza Ciepłownictwo Polskie