Akcyza na e-papierosy uśmierci legalny rynek e-papierosów - nowe badanie Fundacji Republikańskiej

Na potrzeby analizy think-tank dokonał rozpoznania rynku e-papierosów w Polsce. Stwierdzono, że dużym segmentem rynku są płyny przygotowywane samodzielnie z komponentów kupowanych w legalnych, specjalistycznych sklepach e-papierosowych. Segment ten stanowi około 46% całkowitej sprzedaży, a średnia cena dla konsumenta wynosi około 0,29 zł/1ml. Średnia cena gotowych płynów to około 0,93 zł/1 ml. Proponowana w projekcie stawka akcyzy z uwzględnieniem VAT wyniesie 0,86 zł/1 ml i spowoduje bardzo istotny wzrost cen liquidów. Wyniesie on około 93% dla gotowych liquidów, natomiast w przypadku płynów sporządzanych samodzielnie wzrost cen wyniesie około 296%. Według szacunków Fundacji, spowoduje to zmniejszenie legalnego rynku aż o 76%.

To nie jedyny problem związany z planowanymi regulacjami. Brak akcyzy w większości krajów UE, łatwość transportu wewnątrz Wspólnoty oraz brak kontroli zagranicznego obrotu liquidami w Internecie ze strony Służby Celnej zwiększą udział niekontrolowanego importu liquidów do Polski i spotęgują rozwój nielegalnego handlu.

Z raportu wynika, iż powszechna dostępność i powszechne użytkowanie głównych składników płynów do papierosów elektronicznych będą sprzyjać domowej produkcji. Praktycznie niemożliwe będzie egzekwowanie podatku przez służby fiskalne ze względu na niemożność odróżnienia mieszaniny chemicznej, która jest płynem do e-papierosów, od mieszaniny o takim samym składzie wykorzystywanej do innych celów (szczególnie w przypadku płynów i komponentów beznikotynowych).

Jak zauważa Radosław Żydok, autor raportu: "doświadczenia państw, które jako pierwsze wprowadziły akcyzę (Włochy, Portugalia), dowodzą niskiej efektywności tego podatku. Przypadek włoski pokazuje, że przy wprowadzeniu podatku powodującego znaczną podwyżkę cen liquidów, następuje duży wzrost szarej strefy oraz duży spadek wpływów z tytułu podatku VAT. Jednocześnie brak jest dotychczas dowodów na to, że w jakimkolwiek kraju UE wprowadzenie podatku na e-papierosy przyniosło jakiekolwiek pozytywne rezultaty. Z uwagi na szkodliwość akcyzy, w poszczególnych państwach UE podjęto działania mające na celu zmniejszenie tego obciążenia (np. Węgry, Portugalia), a na poziomie UE doszło do spowolnienia prac nad wprowadzeniem zharmonizowanego podatku na te wyroby".

"Samo Ministerstwo Finansów przyznaje, że brakuje rzetelnych danych dotyczących wielkości rynku oraz możliwych reakcji przedsiębiorców i konsumentów na wprowadzenie akcyzy. Wprowadzenie podatku rodzi zagrożenie ze strony szarej strefy i może powodować utratę pracy osób obecnie zatrudnionych w branży e-papierosowej. Tym bardziej zadziwiające jest, że Ministerstwo w projekcie proponuje stawkę podatku, która może doprowadzić do upadku prawie cały legalny rynek i branżę e-papierosów w Polsce" - dodaje.

Raport zwraca również uwagę na fakt, iż branża e-papierosów przechodzi obecnie poważne zmiany wynikające z dostosowywania się do nowych regulacji wdrożonej niedawno dyrektywy tytoniowej, których najbardziej rygorystyczna część weszła w życie pod koniec 2016 roku. Z uwagi na brak dokładnych danych, niezasadnym byłoby prowadzenie dalszych prac nad wprowadzeniem akcyzy aż do pojawienia się reprezentatywnych danych z Biura ds. Substancji Chemicznych po marcu 2018 roku.

Wprowadzenie akcyzy na płyny do e-papierosów, szczególnie biorąc pod uwagę bardzo wysoką proponowaną stawkę 0,70 zł / 1ml, będzie według Fundacji zdecydowanie szkodliwe. Mając na uwadze powyższe oraz fakt, że podatek akcyzowy na e-papierosy nie jest i nie będzie w najbliższym czasie harmonizowany na poziomie całej Unii Europejskiej, Fundacja Republikańska rekomenduje porzucenie planów jego nałożenia w Polsce.

Z pełną treścią raportu można zapoznać się na stronie www.fundacjarepublikanska.org.