29 sierpnia - Międzynarodowym Dniem Sprzeciwu wobec Prób Jądrowych

29 sierpnia obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Sprzeciwu wobec Prób Jądrowych. Jego obchody mają na celu zwrócenie uwagi światowej opinii społecznej na wysiłki ONZ, państw członkowskich, organizacji międzyrządowych i pozarządowych oraz mediów na rzecz zakazu prób broni nuklearnej, który znacznie wzmocniłby globalne bezpieczeństwo.

Międzynarodowy Dzień Sprzeciwu wobec Prób Jądrowych został proklamowany przez rezolucję 64/35 Zgromadzenia Ogólnego ONZ w 2009 roku. Data ta została wybrana ze względu na fakt, że tego dnia w 1991 r. dekretem Prezydenta Kazachstanu, Nursułtana Nazarbajewa, zamknięty został największy na świecie poligon do testowania broni jądrowej, znajdujący się nieopodal Semipalatinska, dokładnie 42 lata po tym, jak ZSSR przeprowadził pierwszy test swojej broni jądrowej. W latach 1949 - 1991 władze radzieckie przeprowadziły ponad 450 prób broni jądrowej w Kazachstanie, w wyniku czego ponad 1,5 mln ludzi zostało dotkniętych skażeniem radioaktywnym.

W XX wieku próby jądrowe były przeprowadzane również przez USA, Wielką Brytanię, Francję, Chiny, Indie oraz Pakistan. Obecnie, w XXI wieku, robi to jedynie Korea Północna. Ostatnią do dziś próbą jądrową (trzecią od 2006 r.) Pyongyang zastosował w lutym 2013 roku.

W 1996 r. na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ przyjęty został Traktat o całkowitym zakazie prób z bronią jądrową (CTBT). Dokument podpisały 183 kraje, z czego 159 państw go ratyfikowało (Polska dokonała tego w 1999 r.). Traktat wejdzie jednak w życie dopiero po jego ratyfikacji przez 36 z 44 wymienionych w nim państw. Wśród krajów, które jeszcze tego nie uczyniły, są: USA, Chiny, Izrael, Iran, Egipt, Indie, Pakistan i Korea Północna.

Sekretarz Generalny ONZ, Ban Ki-moon, z okazji Międzynarodowego Dnia Sprzeciwu wobec Prób Nuklearnych, wezwał państwa członkowskie do ratyfikowania CTBT i przestrzegania moratorium na wybuchy jądrowe.

"Jako Sekretarz Generalny miałem wiele okazji spotkać się z osobami, które przeżyły użycie broni jądrowej i prób jądrowych w Hiroshimie, Nagasaki i Semipalatinsku. Ich poświęcenie powinno nadal determinować naszą pracę na rzecz świata bez broni jądrowej. Przyjrzyjmy się ponownie historii tych, którzy przeżyli koszmar nuklearny. Słuchajmy ich słów i wyobraźmy sobie skutki tych wybuchów, tak jakby były one doświadczane przez każdego z nas. Tylko wtedy możemy lepiej zrozumieć konieczność naszego zobowiązania wobec świata wolnego od broni jądrowej i prób jądrowych" - podkreślił szef ONZ.

20 lat temu Kazachstan dobrowolnie zrzekł się czwartego na świecie arsenału nuklearnego i razem z sąsiadami stworzył w Azji Środkowej strefę bezatomową. Od 2011 r. kraj ten prowadzi szeroką międzynarodową kampanię na rzecz ostatecznego zakazu prób broni jądrowej - Projekt ATOM (Abolish Testing. Our Mission). Na stronie internetowej projektu (http://theatomproject.org/en) każdy może się zapoznać z tragicznymi skutkami prób nuklearnych w Kazachstanie i dołączyć do ponad 94 000 osób, które podpisały już apel, skierowany do liderów państw, o bardziej aktywną i skuteczną walkę na rzecz świata wolnego od broni masowego rażenia.

Źródło informacji: Ambasada Kazachstanu w Warszawie