Stabilność finansowa nie jest dana raz na zawsze - uważa szef NBP

Szef banku centralnego ostrzegł przed planami opodatkowania banków i restrukturyzacją mieszkaniowych kredytów walutowych.

Zdaniem Marka Belki jednoczesna restrukturyzacja kredytów mieszkaniowych zaciągniętych we frankach i opodatkowanie banków może osłabić system bankowy. W ten sposób szef NBP komentował najważniejsze wyzwania i ryzyka stojące przed sektorem bankowym w Polsce.

"Niewykluczone jest równoległe wprowadzenie w życie dodatkowego opodatkowania banków oraz ustawowej restrukturyzacji kredytów walutowych, co z punktu widzenia skumulowanego efektu i kluczowej roli banków w polskim systemie finansowym może istotnie osłabić stabilność finansową, która jest przecież warunkiem zrównoważonego systemu gospodarczego" - ocenił szef NBP. Prezes banku centralnego zwrócił też uwagę, że nieprecyzyjność i zmienność tych propozycji może utrudniać oszacowanie ewentualnych skutków dla całego sektora i gospodarki.

W ocenie Belki realizacja tego typu inicjatyw legislacyjnych może negatywnie wpłynąć na odporność banków na szoki i istotnie osłabić ich stabilność finansową.

Zdaniem Andrzeja Jakubiaka, prezesa Komisji Nadzoru Finansowego, gdyby doszło do ustawowego przewalutowania kredytów mieszkaniowych według kursu z dnia udzielenia, to koszt dla systemu wyniósłby ok. 63 mld zł. Z kolei wejście w życie tzw. podatku od aktywów kosztowałoby rocznie banki 5 mld zł.

Belka zapowiedział, że NBP będzie wnikliwie analizował korzyści i koszty ewentualnych propozycji oraz ostrzegał przed podejmowaniem działań, które mogłyby skutkować istotnym ograniczeniem odporności sektora bankowego i zmniejszeniem jego zdolności do finansowania gospodarki.

Przemawiając do przedstawicieli instytucji finansowych, Belka podkreślił, że banki powinny odbudować reputację nadwyrężoną w ostatnich latach. „Sposób udzielania kredytów walutowych, niewystarczająca reakcja na zmiany kursów walut, zawyżanie opłat przy transakcjach kartowych, nieetyczne standardy przy sprzedaży niektórych instrumentów, np. poliso lokat - tymi działaniami banki sprowadziły na siebie społeczne odium. W najbliższym czasie wyzwaniem powinna być poprawa reputacji sektora bankowego w oczach społeczeństwa. Banki muszą odbudować swoją pozycję jako instytucji zaufania społecznego” - wskazywał Belka.

Zdaniem Andrzeja Jakubiaka, oprócz wymienionych planów legislacyjnych nowego Sejmu, na polski sektor bankowy będzie miało wpływ zwiększenie w przyszłym roku opłaty na Bankowy Fundusz Gwarancyjny, a także ewentualne wejście w życie tzw. ustawy o uporządkowanej likwidacji. „To niewątpliwie będzie znaczącym obciążeniem dla polskiego sektora bankowego” - ocenił.

Szef KNF dodał, że obciążenia dla całego sektora bankowego będą też większe z uwagi na sytuację SKOK-ów. „Jak wiadomo, zostało uruchomione 3,5 mld zł środków z BFG. Według naszej oceny, patrząc na niedobór środków własnych w całym sektorze, ok. 1,4 mld zł to jest wartość minimalna, żeby osiągnąć poziom ich wypłacalności” - mówił Jakubiak.

Zdaniem szefa KNF w tym przypadku wartością graniczną jest wartość depozytów gwarantowanych, która wynosi ok. 9 mld zł. „To może mieć wpływ na obciążenia banków w nadchodzącym okresie” - zaznaczył Jakubiak.

Wskazał jednak, że system bankowy w Polsce posiada duże zdolności adaptacyjne. „Wydaje się, że pomimo wszystkich obaw można patrzeć w przyszłość z punktu widzenia bezpieczeństwa zgromadzonych depozytów, z nadzieją, że środki te będą tak jak do tej pory bezpieczne, a w przypadku sektora bankowego nie będzie trzeba wprowadzać mechanizmu resolution” - podsumował prezes KNF.

Kongres Ryzyka Bankowego - największe, coroczne spotkanie finansistów i bankowców poświęcone nowym wyzwaniom w zarządzaniu ryzykiem w sektorze bankowym odbył się we wtorek w Warszawie.