Robotyzacja motorem konkurencyjności firmy. Polski przemysł dopiero zaczyna dostrzegać korzyści ekonomiczne

W badaniu przeprowadzonym przez IPAG zawarto dane od firm posiadających już roboty oraz tych, które takich rozwiązań jeszcze nie zastosowały. W ten sposób udało się poznać główne przyczyny niskiego stanu robotyzacji polskiego przemysłu, a przy okazji wskazać najważniejsze korzyści wynikające z automatyzacji produkcji.

Jaki jest główny powód dla którego przedsiębiorstwa w Polsce decydują się na robotyzację? Okazuje się, że stoi za tym chęć zwiększenia mocy produkcyjnej zakładu (39 proc. ankietowanych), a także redukcja kosztów produkcji (23 proc. badanych). Wysoka jakość wykonania i lepsze wykorzystanie materiałów, przy jednoczesnej minimalizacji odpadów to trzecia najczęstsza przyczyna robotyzacji (13 proc. respondentów).

Produkcja przemysłowa z wykorzystaniem robotów jest szybsza, może odbywać się nieprzerwanie przez całą dobę bez utraty jakości. Poza tym nie jest narażona na przestoje spowodowane wypadkami lub chorobami pracowników.

Polscy przedsiębiorcy uważają, że kluczem do przyspieszenia robotyzacji w Polsce jest budowanie świadomości o korzyściach ekonomicznych (46 proc.) i wiedzy na temat robotyzacji (35 proc.).

Przedsiębiorstwa, które zdecydowały się na robotyzację produkcji, do największych zalet tego rozwiązania zaliczają: wzrost produkcji (63 proc.), poprawę konkurencyjności firmy (58 proc.), spadek kosztów produkcji (53 proc.) i podniesienie poziomu sprzedaży (53 proc.).

W zdecydowanej większości firm, które przeprowadziły robotyzację, proces wdrożenia nie trwał dłużej niż rok (90 proc. przypadków). W 54 proc. wdrożeń wprowadzenie robotów do firmowego krwiobiegu zajęło nie dłużej niż pół roku. Nawet 65 proc. ankietowanych firm planuje już dalszą robotyzację, a 22 proc. zastanawia się nad zakupem kolejnych robotów.

Okres zwrotu z inwestycji w roboty przemysłowe wynosi najczęściej 12-24 miesiące (62 proc. ankietowanych). W co czwartej firmie robotyzacja zaczyna się zwracać po 6-12 miesiącach.

Drugą stronę medalu prezentują wyniki badania wśród firm, które do tej pory nie zdecydowały się na robotyzację produkcji. Okazuje się, że wśród ankietowanych 41 proc. firm w ogóle tego nie rozważało. Przedsiębiorcy zakładają, że dostatecznie wysokim bieżącym potencjale linii produkcyjnych, automatyzacja nie jest konieczna.

Dla 30 proc. ankietowanych firm profil działalności (np. wytwarzanie nieskomplikowanych przedmiotów czy niska powtarzalność produkcji) wyklucza stosowanie robotów. Skala produkcji również ma znaczenie i do niej też należy dopasować skalę robotyzacji.

Co ciekawe, na przeszkodzie we wdrożeniu robotyzacji w przedsiębiorstwach nie stoją bariery finansowe. Jedynie 4 proc. ankietowanych wskazywało, że zakup robotów przekracza ich możliwości finansowe. W ciągu ostatnich dwóch lat 63 proc. firm zainwestowało w nowe technologie usprawniające produkcję, finansując je ze środków własnych.

W 52 proc. firm nie korzystających z robotów jeszcze nie zastanawiano się nad ich zastosowaniem. Jednocześnie w 82 proc. takich zakładów nie przeprowadzano żadnej analizy, która wykazałaby zasadność wdrożenia robotyzacji. To może oznaczać, że konieczne jest zwiększenie świadomości wśród menedżerów na temat zalet tej technologii.

Jak podkreślają przedstawiciele IPAG, jeśli przedsiębiorca zastanawia się nad robotyzacją produkcji w swojej firmie, powinien najpierw przeprowadzić audyt. Na taki krok decyduje się obecnie jedynie 47 proc. firm, korzystając zazwyczaj z wiedzy własnych pracowników.

Tymczasem taki audyt (najlepiej zewnętrzny) pomaga wskazać etap, w którym robotyzacja przyniesie największą korzyść. Dodatkowo informuje o potencjalnych zagrożeniach (przykładowo spadek wydajności innych działów) i słabych punktach procesu produkcji oraz ułatwia dobór robota pod konkretne potrzeby.

W takiej sytuacji zaleca się konsultacje z producentami robotów. Oferują oni wsparcie w zakresie dopasowania swojej oferty do konkretnych potrzeb przedsiębiorstwa.